Summary: A Asociación de Tradutores Galegos considera que as subvencións empregan criterios inxustos

A Asociación de Tradutores Galegos vén de expresar nun comunicado a súa desconformidade coas novas bases da orde para a concesión de axudas á tradución literaria que convoca anualmente a Xunta da Galiza. Estas comprenden tanto subvencións ao libro galego que se traduce a outras linguas como ao vertido ao noso idioma de obras publicadas orixinariamente noutros, así como para a súa edición. "Consideramos inviábel e contraproducente a exixencia de presentar certificados editoriais para cada obra listada nos currículos dos tradutores e tradutoras", afirman desde a asociación. Do mesmo xeito, amosan o seu malestar por ter que achegar certificados oficiais que acrediten o dominio das linguas, pois consideran máis oportuno que se avalíe exclusivamente o currículo, no que de seu aparecen listadas as obras traducidas. Así mesmo, faise constar que en ningún momento se lle trasladou á Consellaría desde a necesidade de "exixir novos certificados de ningún tipo", e que non se propuxo nin se acordou conceder un peso meirande ao currículo dos tradutores en detrimento da puntuación reservada ao interese literario das obras presentadas. O que si lle comentaron aos responsábeis da Administración, durante a rolda de consultas previa á convocatoria, foi a "conveniencia de valorar as traducións realizadas directamente dende a lingua orixinal por riba daquelas feitas a partir dunha lingua ponte". Por último, entenden que sería oportuno volver modular a contía das axudas en función da extensión das obras, un criterio eliminado na anterior convocatoria e que, nunha opinión partillada pola Asociación Galega de Editores, deu lugar a graves disfuncións.


Summary: A Asociación pola defensa da ría de Pontevedra insta ao organismo a presentar un recurso de inconstitucionalidade á nova Lei de Costas que autoriza ao goberno español a prorrogar a concesión á pasteira até 75 anos máis

A asociación ecoloxista trasladou a Madrid as súas reivindicacións perante a posíbel prórroga á concesión de ENCE-Elnosa en Lourizán. A reforma da Lei de Costas aprobada polo executivo de Mariano Rajoy permitiría á pasteira manter a súa actividade 75 anos máis. Desde a APDR denuncian que a ampliación da actividade de ENCE "parece máis un título de propiedade" que unha autorización, habida conta que a empresa de celulosas mantería a xestión da factoría durante máis de 130 anos. Neste senso, desde a APDR remitiron un escrito á Defensora del Pueblo no que instan a esta intitución a presentar un recurso de inconstitucionalidade á nova Lei de Costasá fin de evitaren que o complexo industrial se manteña para alén de 2018.


Summary: A Organización Mundial da Saúde instou os Estados a realizaren probas de detección da enfermidade COVID-19 para unha contención eficaz. Porén, o Estado español limitou a súa realización nos últimos días, restrinxíndoa ao persoal sanitario e aos casos máis graves, e ficando lonxe de exemplos como o de Corea do Sur, onde o Goberno levou a cabo probas masivas na poboación para atallar así os contaxios.

Probas de detección, illamento e rastreo dos casos son, segundo o director xeral da Organización Mundial da Saúde, Tedros Adhano, a "columna vertebral" das medidas para facer fronte á expansión do brote da COVID-19. Nunha comparecencia ante os medios de comunicación, Tedros Adhano celebrou que diferentes Estados apostasen por decretar medidas de illamento. Porén, matizou, a organización non está a percibir o necesario e "urxente" aumento da realización de probas para a detección. "Test, test, test (probas, probas, probas)", urxiu o director da OMS. Ralentización das probas Porén, ao tempo que Tedros Adhano partillou a súa mensaxe, o Estado español ralentizou o ritmo das probas, limitándoas ao persoal sanitario e a aquelas persoas hospitalizadas ou que presentasen criterios para o ingreso. "Até onte, estábanse facendo probas a aquelas persoas que presentaban a sintomatoloxía, isto leva consigo unha loxística moi importante que tivemos que retrasar pola prioridade básica de tratar os casos máis graves", explicou onte perante os medios de comunicación Fernando Simón, director do Centro de Coordinación de Alertas e Emerxencias Sanitarias. Simón ligou esa mudanza no protocolo á elevada carga existencial dos servizos sanitarios nos últimos días, froito dun aumento do número de casos detectados. Na Galiza, o presidente da Xunta, Alberto Núñez Feixoo, aclarou que a idade é un factor chave á hora de decidir a quen se lle practica un test da infección por coronavirus a domicilio. Outro, que a persoa que presente síntomas traballe nun servizo público. "A media é de tres ou catro días para realizar o test", apuntou Núñez Feixoo, matizando que poden existir casos de esperas máis longas pois "priorízanse as persoas maiores". Na Galiza, segundo os datos tirados do Servizo Galego de Saúde, o Sergas, a 17 de marzo, realizou un total de 2.099 probas. Casos latentes A medida de confinamento decretada a través do estado de alarma tomouse para evitar o aumento dos contaxios. Non obstante, o propio Goberno estatal explicou que o número de casos detectados aumentará. Un estudo da revista Science determinou que un número substancial de persoas sen diagnosticar provoca unha expansión máis rápida da COVID-19. É dicir, a clave radicaría na realización preventiva e máis xeneralizada de test a toda a poboación para asegurar a prevención. O 26 de febreiro, a Generalitat de Catalunya confirmou o primeiro caso de contaxiou por coronavirus en territorio peninsular. Desde entón e até a fin de semana do 14 de marzo o Goberno non restrinxiu a mobilidade da poboación e realizou test a aquelas persoas que presentaban síntomas. En Corea do Sur, reportouse o primeiro contaxio o 20 de xaneiro e desde entón púxose en marcha unha agresiva campaña de detección e prevención. Na provincia na que se iniciou procedeuse ao peche de escolas infantís e prohibíronse as aglomeracións, instrucións que acatou toda a poboación. Realizáronse máis de 200.000 probas, minimizando así os focos de contaxio. Se ben durante semanas o número de afectadas escalou, as medidas cristalizaron nunha taxa de mortalidade de 0,8% e a redución da expansión. "É certo que se deixamos varios puntos de transmisión sen detectar van rematar xerando esa porcentaxe de casos graves que coñecemos", recoñeceu Pedro Simón, cuestionado polo estudo e matizando que "é moi probábel que isto acontecese en Wuhan (China), Italia ou nalgunhas áreas do Estado español".


Summary: O proxecto vixente para o vello Peleteiro abre a porta a un gran centro comercial no Ensanche compostelán. Ao ser necesaria a maioría absoluta do pleno, os votos a prol de Compostela Aberta e Bloque non foron dabondo e a modificación do PXOM decaeu

O antigo edificio do colexio Peleteiro, en pleno Ensanche compostelán, leva case unha década sen actividade académica, dende que este centro educativo privado trasladou toda a súa actividade a Montouto. Tras un período acollendo temporalmente instalacións policiais, mentres era reformada a comisaría da Policía Nacional, o complexo está pechado e mesmo tapiado. Sobre el paira a posibilidade de tornar nun centro comercial de catro andares, tal e como fora planificado no vixente Plan Xeral de Ordenación Municipal da capital galega.O proxecto vixente para o vello Peleteiro abre a porta a un gran centro comercial no Ensanche compostelánEse proxecto, que dorme nas gabetas do Pazo de Raxoi dende que foi aprobado, segue vixente e así o seguirá estando, cando menos durante os vindeiros meses. O actual goberno municipal someteu este mércores ao pleno a súa modificación para, na liña do reclamado pola veciñanza e colectivos de comerciantes do Ensanche, "substituír a idea do gran centro comercial" por "outros formatos máis respectuosos coa estrutura comercial tradicional do centro urbano" e inserir ademais no novo proxecto vivendas protexidas. Pero non saíu adiante por mor da abstención de PP e PSdeG.A proposta votada pola corporación no derradeiro pleno ordinario do mandato prevía pasar de entre 10.000 e 12.000 metros cadrados de uso comercial a 3.500 e só en planta baixa. O uso residencial pasaría de 7.000 a 15.000 metros cadrados, pero coa obriga de introducir un 20% de vivendas protexidas. A redución da superficie edificable , segundo o proxecto do goberno, implicaría a apertura dunha praza pública no vello patio do colexio. Todo isto, segundo avanzara o edil de Espazos Cidadáns, Jorge Duarte, xa contaría co visto e prace do banco malo, a SAREB, propietaria da "maior parte do terreo", disposta a asinar un convenio para a mudanza.Ao ser necesaria a maioría absoluta do pleno, os votos a prol de Compostela Aberta e Bloque non foron dabondo e a modificación do PXOM decaeuFoi Duarte quen defendeu este xoves ante o pleno a proposta como "froito do traballo coa veciñanza do Ensanche", cuxos representantes interviñeron na propia sesión plenaria. O proxecto de Compostela Aberta sumou os apoios do BNG, cuxa voceira municipal, Goretti Sanmartín, ve "evidente" que o proxecto do gran centro comercial xa "non vale para hoxe" e non é posible limitarse a "permitir" que o vello colexio siga "a deteriorarse".Pero o grupo socialista, a través do seu voceiro, Francisco Reyes, advertiu da falta de "informes técnicos" e do desacordo do seu grupo co plan para introducir vivendas protexidas na zona, porque "non van solucionar ningún problema". O líder do PP, Agustín Hernández, criticou que o goberno de Martiño Noriega formulase o proxecto definitivamente "no tempo de desconto" sen "explicar" os seus efectos en eidos como os das plusvalías do proxecto urbanístico. Ao ser necesaria a maioría absoluta do pleno, os votos a prol de Compostela Aberta e Bloque non foron dabondo e a modificación do PXOM decaeu.


Summary: O consello Assessor per a la Transició Nacional presentou os novos informes que conclúen na viabilidade económica dunha Catalunya independente. Suporía unha ganancia fiscal de máis de 11.000 millóns de euros ao ano.

Arredor de 11.500 millóns de euros ao ano cifra o Consell Assesor per a la Transición Nacional que suporía a secesión de Catalunya. Os informes presentados esta semana polo órgano asesor confirman a viabilidade da independencia aínda que sinalan que, no caso do proceso contar coa oposición do goberno central, a Generalitat precisaría aportar no inicio entre 4.500 e 5.000 millóns ao mes. O órgano que asesora ao Govern no debate soberanista sinalou tamén que a seguridade social sería completamente viábel nun estado independente, mesmo sen o acordo co goberno de Rajoy na súa posta en marcha. O presidente do Consell Assessor per a la Transición Nacional, Pi-Sunyer expuxo durante a semana en rolda de prensa os últimos informes do órgano nos que confirmou a sustentabilidade dunha seguridade social catalá, é dicir, o pago das prestacións e mesmo das cotizacións das persoas que traballaran en Catalunya. O presidente do Consell estimou en máis de 11.000 millóns de euros os ingresos adicionais da independencia que garantirían o desenvolvemento dun sistema de prestacións públicas catalá. Confirma, polo tanto, que a seguridade social sería viábel desenvólvase o referendo con ou sen acordo do Estado.


Summary: O Sermos255, xa na loxa, esta quinta feira nos pontos de venda habituais, vai prestar unha atención moi especial ao Día da Patria Galega 2015, con 18 páxinas en que, entre outros moitos aspectos, se glosa a historia da celebración do 25 de xullo da man das persoas que a viviron. Ademais, este número recolle tamén os distintos xeitos en que subscritoras e subscritores do semanario celebran este día, ben como unha perspectiva de como se olla para o futuro do país desde distintos ámbitos da vida social. O Sermos255 vén moi completiño: son 48 páxinas, 8 máis que nun número ordinario, ao incluír un A Fondo monográfico sobre o cantautor Miro Casabella.

Estas 18 páxinas inclúen unha ampla reportaxe na que testemuñas directas dan conta de como, desde a clandestinidade, en 1968 -coa famosa foto en que aparece unha faixa da UPG- o nacionalismo comezou o traballo de recuperación dunha data tan simbólica como esta. Esta peza informativa céntrase na década (1968-1978) en que se restaurou socialmente o Día da Patria, unha xornada para reivindicar Galiza como nación e os seus dereitos como tal. Entre as voces que aparecen neste traballo están Bautista Álvarez, Xesús Sanxoás, Saleta Goi, Maite Caramés, Margarita Ledo, Francisco Rodríguez, Lois Diéguez, Xosé Estévez e Pilar Allegue, que contan de primeira man como foron eses primeiros Días da Patria, que sentido tiñan, como se celebraban e como se facía para evitar a represión policial. Alén desta reportaxe, as páxinas especiais -que inclúen unha entrevista con Ana Pontón- dan a voz a subscritores e subscritoras de Sermos para sabermos como viven e celebran o Día da Patria e para partillaren co conxunto da Comunidade Sermos cales son, ao seu xuízo, as perspectivas de futuro para Galiza. Nestas páxinas toman a palabra dirixentes políticos, persoas que teñen un pequeno negocio onde se pode ler o Sermos Galiza, alcaldes, editores, xente da cultura de base... Un número de 48 páxinas Este Sermos255 non é só especial pola amplísima cobertura do Día da Patria, senón tamén porque incorpora, alén do Caderno de Verán, un A Fondo monográfico que se debruza sobre a figura do cantautor Miro Casabella. En total, serían, pois, 48 páxinas as que tiramos esta semana do prelo. Alén do Día da Patria Galega, o semanario trata o escenario político venezuelano e o británico e mergúllase nos resultados da última declaración da renda das galegas e galegos, uns dados que revelan que na Galiza case a metade das persoas contribuíntes son mileuristas. Abrimos o Fóra de Serie cunha análise do cinema portugués e damos conta da 25 edición do Festival Curtas de Vila do Conde da man do especialista Martin Pawley. Ademais, entrevistamos a escritora María Reimóndez, que vén de publicar o libro Corredoras e diriximos a ollada a Viñetas desde o Atlántico, que está a piques de facer dúas décadas. Como en cada número, propoñémosvos as datas máis destacadas do panorama cultural e publicamos as críticas de Mario Regueira (O teu corpo a oriente e ocidente) e de Andrés Castro (O gardián invisíbel). E, por último, o A Fondo sobre Miro Casabella, a quen o Concello de Cambre homenaxeará ao longo de catro días –do 26 ao 29 de xullo- dentro do festival da canción de autor "Corazón e Bravura", e o Caderno de Verán, que nesta ocasión nos leva a coñecer Rianxo en oito páxinas a través do patrimonio, a natureza, a gastronomía e a cultura.


Summary: Na súa valoración das novas titularidades nas consellarías da Xunta, a líder nacionalista, quixo destacar o relevo en Sanidade e Educación como proba de que Feixoo "coñece o malestar que hai".

A líder da oposición, Ana Pontón, destaca dos nomeamentos feitos este mediodía polo presidente da Xunta "que cambie o conselleiro de Sanidade e a conselleira de Educación, recentemente nomeada", e ve nese feito "o malestar que Feixoo sabe que hai tanto na sanidade coma na educación coas políticas que está a facer". Ana Pontón reivindicou que necesitamos "uns servizos públicos fortes" e engadiu que "de nada valen os cambios de cara se non hai cambios de políticas". "O que ten que facer", dixo referíndose a Feixoo, "non é só mudar iso senón os once anos de deterioro e de compromiso público. Desde o Bloque Nacionalista Galego (BNG), non se quixo deixar pasar o "feito de que nomee dous vicepresidentes e que sexan homes", comentou a súa portavoz. Con isto, para o nacionalismo, Feixoo demostra "até que punto lle falta compromiso coa igualdade e cunha participación paritaria das mulleres", e engade Pontón, "desde o punto de vista de xénero e toda unha declaración de intencións". O BNG non quixo deixar pasar o feito de que se trate dun goberno de continuísmo "xusto no momento no que Covid-19 nos está a dicir que estamos diante dun fin de ciclo e que se necesita un novo impulso", engade Ana Pontón.


Summary: A organización independentista convoca unha manifestación ás 12.30 desde a Alameda de Compostela baixo a lenda "España e a UE son a nosa ruina". Nós-UP chama "ao pobo traballador galego" a se mobilizar contra as políticas "ultraliberais e españolistas" que, din, están a impedir un proxecto nacional para Galiza. Vídeo no interior

Baixo o lema, "España e a Unión Europea son a nosa ruina, Independencia", Nós-Unidade Popular convoca este 25 de xullo, unha manifestación nacional que partirá da Alameda compostelá ás 12.30h. Desde a organización independentista salientan que as principais reivindicacións que motivan a convocatoria para o Día da Patria son as consecuencias "das políticas ultraliberais e centralistas dos gobernos de Rajoy e Feijóo". Unhas políticas que din, seguen "ao pé da letra os dictados da UE e do FMI". Neste senso, desde Nós-UP aseguran que o lema da convocatoria ten por obxecto denunciar a "desfeita social" que para a maioría social supón "a destrución sistemática dos sectores estratéxicos" para Galiza; os baixos salarios, a precariedade laboral, a emigración, o empobrecimento, a exclusión social e a privatización dos servizos públicos. Unha realidade da que son responsábeis, din, o Estado español e a UE. Así, lanzan un chamamento "ao pobo traballador galego" a se mobilizar con motivo do Día da Patria e a participar nos actos convocados pola organización independentista que, ao igual que en anteriores anos, desenvolverá un acto político na Praza do Toural por volta da 13.30h e rematará cun xantar popular nos xardíns composteláns de San Roque.


Summary: "Son tempos de miseria, de inmundicia, de soberbia, de sofrimento calado, de amnesia, de medo e inseguridade na vida; moito fede a franquismo rancio e o poder que asulaga, enche de lixo a vida e as persoas."

Son tempos de miseria, de inmundicia, de soberbia, de sofrimento calado, de amnesia, de medo e inseguridade na vida; moito fede a franquismo rancio e o poder que asulaga, enche de lixo a vida e as persoas. Por iso, máis que nunca compre rachar o silenzo, sempre complice, recuperando así o berro seco, a palabra intelixente, a verdade inmensa que sae do corazón e da razón, que sempre vai en compaña da ledicia e a tenrura que dan a loita pola xustiza. Cecais porque "compren tempos nos que funcionara a xustiza universal capaz de servir as causas xustas de Galiza". En palabras de Isaac Díaz Pardo. Quero pois darlle a benvida a Praza Publica e os parabéns as xentes que fixeron posíbel a seitura e a realización deste soño. Nace na invernía, mais tamén no tempo no que medran as camelias e as mimosas, flores que desafiando o frío e a escuridade enchen de luz o territorio e as nosas vidas. A partires de agora a singladura vai ser colectiva, e ten por diante un longo camiño no que Galiza debe recuperar coa escrita, a esperanza de ser, un futuro de terra vizosa, de proxecto común das xentes de ben, de liberdade para mulleres e homes, de modernidade, de universalidade compartida nas ágoras do mundo. Este labor somentes será posíbel con esforzo colectivo, sumar intelixencias, aportacións, recursos, tamén económicos é o que compre agora, que ninguén quede no camiño, para que o "alporizamento" sexa eficaz e productivo no partillar, para que por fín volvamos recuperar a esperanza, e non ter que recoñecer en palabras de Mario Benedetti: "Cando os sobreviventes da miña xeración nos atopamos somos unha enfermería".


Summary: Vén de nacer a Associaçom José Afonso - Galiza, que se presentará o 27 de xaneiro en Compostela cunha palesta e un concerto, no que participarán unha decena de bandas e artistas. Falamos co presidente da entidade, Xulio Villaverde

"Talvez ninguém me entendesse como na Galiza", dixo nunha ocasión José Zeca Afonso. E, en efecto, o vencello do cantautor con Galicia foi continuado e fecundo e mesmo tralo seu falecemento hai xa 31 anos, o impacto das súas cancións segue a ser moi importante na beira norte do Miño. Agora vén de anunciarse a creación da Associaçom José Afonso - Galiza, que nace como un núcleo da AJA-Portugal e que se presentará a finais deste mes cunha serie de actividades en Compostela. "30 anos despois da súa morte, queremos manter moi vivo o seu legado, porque ten unha relación moi grande con nós" Será o sábado 27 de xaneiro. Os actos comezarán cunha palestra ás 18 horas na sede da Gentalha do Pichel a cargo de Paulo Esperança sobre O triángulo mágico do Zeca foi: África, Portugal e a Galiza. E continuarán cun concerto na Sala Malatesta (ás 22 horas) no que participarán Uxía, Francisco Fanhais, Nao, Cais da Saudade, Falua, Tiago Fernandez, Banda das Crechas, Do Fondo do Peto e Xico de Carinho & Manolo Bacalhau, cun repertorio de letras reivindicativas e algúns temas que interpretarán de xeito conxunto. O acto será presentado por Carlos Blanco. Ademais, durante todo un mes -do 26 de xaneiro ao 28 de febreiro- a Casa das Crechas acollerá unha exposición fotográfica titulada Zeca: O que foi, O que é. Ademais, está prevista para esa fin de semana a chegada unha delegación da AJA de Portugal, que participará nunha cea de confraternización, nunha recepción institucional coa Corporación municipal de Compostela e nun acto de conmemoración dos 45 anos do concerto do Zeca Afonso no Burgo das Nacións, no parque que leva o seu nome. "30 anos despois da súa morte, queremos manter moi vivo o seu legado, porque ten unha relación moi grande con nós. O Zeca chegou a Galicia cando ninguén o coñecía, aló polo ano 1972, e dende o primeiro día marcou unha pauta musical, poética e reivindicativa moi grande", destaca Xulio Villaverde, presidente da AJA-Galiza. O 10 de maio de 1972, nun concerto celebrado no Burgo das Nacións de Compostela ante centos de estudantes, Zeca Afonso interpretou por vez primeira "Grândola Vila Morena", a canción que dous anos despois se convertiría no símbolo da Revoluçao dos Cravos. A relación do Zeca con Galicia e cun gran número de artistas galegos e galegas continuou nos anos seguintes. En 1977 celebrouse o Festival dos Pobos Ibéricos na Coruña, organizado entre outros por Xico de Cariño, coa participación de José Afonso. De igual xeito, en 1981 o Zeca cantou no Auditorio de Castrelos de Vigo, onde catro anos despois, Benedito e outros músicos organizaron a maior homenaxe á figura do seu amigo: o 31 de agosto de 1985, 20.000 persoas ocuparon aquel auditorio durante máis de 12 horas continuadas para acompañar decenas de músicos, poetas e escritoras, nun tributo a un Zeca gravemente enfermo. "Galiza foi un dos lugares nos que mellor foi entendido o Zeca. Galiza e os galegos sempre fomos amantes e apoiantes desta música", salienta Xulio Villaverde, que sinala que os obxectivos da asociación serán "manter viva a palabra, a obra e a propia figura do Zeca Afonso". "Traballaremos tamén para que a cultura galega sexa coñecida no sur do Miño, polo pobo irmán de Portugal. E para que, igualmente, se coñeza e se viva a cultura portuguesa en Galiza", engade. O Zeca morreu o 23 de febreiro de 1987, mais nos anos e décadas seguintes a súa figura seguiu moi presente en Galicia, por exemplo en Cantos na Maré ou Ponte… nas Ondas!. E tamén en homenaxes específicas, coma Terra da Fraternidade, organizada en 2012. "José Afonso é unha conxunción perfecta entre o compromiso e a beleza, entre o lirismo e a realidade", dicía Uxía Senlle nos días previos a ese concerto. E, de igual xeito, Xurxo Souto incidía en que "se Zeca Afonso dicía que Galiza era a súa patria espiritual, para moitos galegos e galegas a música de Zeca é a nosa patria. Por riba de debates ideolóxicos, filolóxicos ou de normativas, esa profunda emoción que a música de Zeca provoca dentro de nós é unha realidade. Está no lugar no que gardamos o mellor dos nosos afectos". Unha ducia de cancións para o Zeca Web da Associaçom José Afonso - Galiza


Summary: Os traballadores de Alu Ibérica reclaman o Goberno español e á Xunta unha reunión "canto antes" para buscar unha saída que permita pór a planta da Coruña en marcha.

A eléctrica EDP vén de notificar o administrador xudicial das plantas de Alu Ibérica que cortará a subministración de enerxía á factoría da Coruña se non se lle abonan as cantidades que deixou pendentes de pagamento o Grupo Riesgo. Como sinalan desde o comité de empresa nun comunicado, esta ameaza súmase á do pasado 23 de agosto, que lograron parar coa mediación das administracións. "De novo estase a tentar que EDP depoña a súa actitude pouco colaboradora ante a crítica situación en que deixou as plantas Grupo Riesgo, pero resístese", apuntan desde a representación do persoal. Esta actitude contrasta coa da distribuidora Naturgy, que "a pesar de que tamén ten falta de pagamentos dos anteriores xestores, está a ser moito máis comprensiva e socialmente responsábel que EDP", engaden. "Desde sempre fomos moi críticos coas empresas enerxéticas porque para nós antepoñen un negocio escandaloso en marxes de beneficio ás necesidades da poboación e ao desenvolvemento do país, esquecéndose de que a electricidade nos tempos nos que vivimos é unha necesidade vital para a vida das persoas", indican desde o comité, que recoñece que "seguramente EDP ten dereito á cobranza dun servizo, se o prestou, pero tamén ten a liberdade de ser unha empresa honesta e para nós non o é, pois até o de agora estivo moi calada aproveitándose da xestión dunha presunta trama criminal investigada pola Audiencia Nacional e cobrando facturas por un contrato de potencia eléctrica desorbitado que nada tiña que ver coa produción da planta, pero si co interese desa trama en aparentar normalidade para mentres esnaquizarnos", denuncian. Esta falta de colaboración faise extensiva a "algunha entidade bancaria que non facilita información das contas das empresas", o que complica a labor do administrador xudicial que, como informaron, deu orde de pagar a extra de xullo "coa liquidez que foi atopando". Ante esta situación, volven instar á Xunta e ao Ministerio de Industria a que "tomen as rendas desta crítica situación" e, xunto co administrador xudicial e o comité de empresa, "busquen a maneira de pór a planta activa canto antes". Nesta liña, exixen ao Ministerio de Industria que convoque a reunión prevista para primeiros de setembro "canto antes".


Summary: O taekwondo é un deses deportes que non adoitan copar portadas fóra dos Xogos Olímpicos, pero de cando en cando xorden deportistas como Iván García (Marín, 1997) que cos seus extraordinarios resultados obriga aos medios de comunicación a informar dunha disciplina en franca expansión.

Na actualidade está nun gran estado de forma, certificado con senllas medallas de prata no Open de Sofia e no de Alemaña, e cun ouro no de Turquía. Como conseguiu alcanzar este nivel? Tiven moito tempo de adestramento sen competición, e ao adestrar tantísimo e acumular tal volume de traballo o que pasa é que, chegado o momento de baixar a carga e enfocar ese traballo cara a competición, todo se traduce en resultados positivos. Superou mesmo medallistas olímpicos nas devanditas competicións. Séntese no mellor momento da súa carreira? Non, ese está por chegar (ri). Teño moitas aspiracións de chegar aínda máis arriba. Esta progresión que está a demostrar coincide coa tempada na que volveu á casa desde a Residencia Blume. Por que o cambio e o regreso a Pontevedra? Os resultados parecen certificar que foi unha boa decisión. O regreso foi por circunstancias persoais, e nótase moito o que é estar preto da túa xente, faime moi feliz. De todos os modos, eu marcho un ano para Madrid, mais toda a miña carreira anterior a 2020 foi aquí, co meu adestrador, cos meus compañeiros e cos meus amigos, porque levamos tantos anos xuntos que somos iso, amigos. Xa que logo, aínda que en Madrid fun moi feliz, este cambio axudoume a sentirme máis tranquilo nalgúns aspectos, e máis neste contexto sanitario tan complicado como é o actual, permitíndome render perfectamente semana a semana. Aí están os resultados. Como foi ese cambio na rutina de adestramento de Madrid á de Pontevedra? Algo totalmente distinto. En Madrid fan un sistema máis enfocado no traballo das persoas que xa estaban clasificadas, ou a piques de facelo para os Xogos Olímpicos, mais aquí, por sorte, podo xestionar co meu adestrador dun modo máis individual cara ao que eu necesito. Ademais, alí trabállase moi enfocado no físico, aínda que moi intensamente, e aquí en Pontevedra incídese máis na táctica. Tamén teño máis liberdade de decisión, á hora de xestionar os adestramentos, porque en última instancia eu son graduado en Ciencias da Actividade Física e do Deporte, así que coa axuda do meu adestrador, que sabe mellor que ninguén o que necesito, xestionámonos dándonos feedback continuo para medrar e facelo o mellor posíbel. Botando a vista atrás, en Madrid estivo durante un ano no que viviu de pleno o estoupido da pandemia. Como levou esa situación estando lonxe da casa? Tivemos unha competición e volvemos para a Blume, a preparar outro torneo ao que tiñamos previsto saír nunha quinta feira, e xusto o día anterior, na cuarta, dixéronnos "oes, que se fecha Madrid porque parece que a cousa esta da pandemia se agrava, así que todos para a casa". Polo tanto, volvemos esa mesma cuarta feira pola noite e quedamos sen viaxar a Bruxelas para esa competición, cambiando por completo unha rutina na que pasamos de estar competindo dúas ou tres semanas ao mes a estar encerrados por completo. Como desenvolveu o seu traballo neses primeiros meses de confinamento estrito? Por sorte son unha persoa á que lle encantar adestrar, todo o que é o deporte, e que pode practicalo en calquera momento e lugar, así que xunto coa miña irmá, que tamén fai taekwondo, adestramos pensando en que a cousa duraría pouco, un par de semanas talvez. Logo, cando vimos que a situación se alargaba, baixei o número de sesións, porque traballar na casa era complicado, pasando a facer máis traballo de forza, xa que aínda por enriba todo coincidiu co meu ascenso a unha categoría superior, o que me requiría estar moito máis forte que antes. Como se levan os protocolos sanitarios nun deporte de contacto como o seu? No Centro de Tecnificación Deportiva de Pontevedra temos certa liberdade. Por exemplo, temos permitido adestrar sen máscara, pero por precaución nós usámolas. Ademais, temos xel, pasamos tests semanais, constantes controis de temperatura... así que imos seguindo os protocolos que a Xunta da Galiza nos indica, e de momento vai ben a cousa. Recentemente participou en numerosas competicións en diferentes países estranxeiros. Hai moitas diferenzas nas medidas sanitarias que se adoptan alí con respecto ás nosas? Depende do lugar. Por exemplo, en Bulgaria entendo que a situación debe estar ben, pois a xente non levaba máscara pola rúa e víase despreocupada. Polo contrario, tres días despois viaxamos a Turquía e era xusto o contrario, todo xente con máscara en interior e exterior, máximo coidado, pasando probas continuamente. De feito, alá en Estambul a expedición galega viu como unha compañeira, Arlet Ortiz, era diagnosticada como positivo en pleno Open de Turquía... Si, foi algo que aconteceu de súpeto, que non esperabamos para nada. Estaba a piques de saír a combater nos cuartos de final e inmediatamente viñeron buscala, levárona e non volvemos saber nada máis dela de modo presencial.


Summary: Seguindo a toponimia tradicional, recuperarase o nome do Pedregal para a avenida. Ademais, Barrié de la Maza deixará de ser fillo adoptivo de Sada e retirarase o seu nome do colexio localizado na parroquia de Mondego.

A corporación municipal de Sada vén de aprobar a moción do BNG para retirar o nome de Pedro Barrié de la Maza do rueiro da vila. Optarase, no seu canto, pola toponimia tradicional recuperando a denominación do Pedregal para esta avenida. A proposta saíu adiante con 12 votos a favor, de Sada Maioría, BNG, PSOE e Alternativa dos veciños. Só se manifestaron en contra os cinco representantes do PP. Retiran ademais outras dúas distincións que se mantiñan a Barrié de la Maza, a de fillo adoptivo e a do colexio da parroquia de Mondego que leva o nome do significado franquista. Considérase que Barrié de la Maza (1888-1971), empresario e banqueiro, tivo un papel destacado no financiamento do exército de Franco para dar o golpe de Estado o 18 de xullo de 1936. CFoi ademais creador en 1943 da empresa Fuerzas Eléctricas del Noroeste (FENOSA), fusionando a Fábrica de Gas y Electricidad con Electra Popular Coruñesa, expropiada a esta a prezo de saldo após o asasinato polo réxime do seu dono, José Miñones, avogado, empresario e deputado republicano, fusilado polo franquismo o 2 de decembro de 1936. En 1939 Barrié pasaba a presidir o Banco Pastor, logo do falecemento de Ricardo Rodríguez Pastor, curmán do seu pai. Foi presidente, entre outras moitas empresas, de Astilleros y Talleres del Noroeste S.A. (ASTANO) e da Xunta de Obras do Porto da Coruña de 1944 a 1971. Así o conta o experto Manuel Monge no número do semanario Sermos Galiza publicado o 16 de xaneiro, que analizaba precisamente a relación desta figura coa depuración do persoal do Banco Pastor. No texto, o coñecido activista pola memoria histórica falaba do posíbel "secuestro" dunha biografía que o relaciona non só co réxime, senón coa represión das traballadoras e traballadores do Banco Pastor logo do golpe de Estado. Nos escritos que envía ao gobernador civil da Coruña, Barrié recoñece a súa participación na depuración dos empregados, ordenada polo Goberno Civil da Coruña, seguindo instrucións do Goberno de Franco instalado en Burgos e, como en toda a súa vida, maniféstase como servidor do franquismo.


Summary: Hai pouco máis dunha semana, distintos colectivos celebraban que a Xunta fixese caso das alegacións presentadas ao texto para a declaración como Ben de Interese Cultural do baile e a música tradicionais. Seguindo o seu exemplo, e para festexarmos tamén a boa nova, queremos cartografar as diferentes opcións para aprender estas dúas manifestacións da nosa cultura sen necesidade de saír da casa. En tempos de cultura dixital, videotutoriais non faltan.

Entre as múltiples cousas que podemos sacar da reclusión, existe a opción de saír da corentena listas para unirnos a calquera foliada. E é que non fai falla abandonar as paredes do fogar para aprender, abonda con achegarse á pantalla do computador para procurarmos no Youtube o tutorial idóneo. Porén, Nós Diario pretende aforrarlle ás lectoras o arduo paso da pescuda, para que poidan pasar directamente á aprendizaxe. Velaquí unha cartografía dos principais recursos para aprender baile e música tradicionais online, quer para quen non ten nin idea quer para perfeccionar puntos ou toques ás que xa saben un chisco. Primeiros pasos Coa chegada do confinamento, a Antonio Prado faltoulle tempo para ofrecer aulas de balde e a distancia na súa canle de YouTube, baixo o título "Corentena con baile tradicional". Para alén de percutir en Aliboria, é mestre neste eido, e coa actividade totalmente paralizada nestas semanas quixo achegar o seu gran de area para que a xente "tivese algo co que entreterse". "Estou moi sorprendido coa cantidade de persoas que desde distintos sitios o están seguindo", afirma Prado, mesmo preguntándolle dúbidas. Son aulas de iniciación, especialmente destinadas a aquelas "que non teñen ningún coñecemento". Así, mesmo sen sabermos nada do tema, é posíbel saír bailando do confinamento. "Estou moi sorprendido coa cantidade de persoas que desde distintos sitios o están seguindo", afirma Prado, mesmo preguntándolle dúbidas Máis alá destas achegas actuais, mergullándonos na rede podemos acceder a recursos máis antigos, tamén para principiantes. Algúns dos máis populares son os ofrecidos polo colectivo Ardelloeixo, do que Prado fixo parte, aínda que, como nos conta, arestora está desactivado. Con todo, a plataforma serviu en boa medida como promotora da recuperación do baile tradicional espontáneo na zona da Coruña, "un éxito rotundo" que se dá ademais "sen un fondo de escenario". Dentro deste labor, deixaron na súa canle de Youtube unha serie de vídeos nos que se internan nos distintos paus: Aroa Carballo ensina pasodobre, Olga Kirk e Pablo Díaz danlle unha volta ao valse ou á xota, Micaela Areas partilla os inicios na muiñeira, Xurxo Fernandes ofrece unha aula de maneo... Outra das persoas vencelladas a este grupo, Xurxo Fernandes, tamén ofrece desde a súa canle privada algunhas aulas de iniciación á pandeireta, explicando desde como se agarra o instrumento e os movementos máis básicos até ritmos de muiñeira ou xota, nivel elementar. Doutra banda, "Gaita e Percusión de Galicia" foca a atención no ensino da música. Sergio López Santos ofrece, por exemplo, tutoriais para aprender a técnica da pandeireta galega, que, a diferenza doutras, agárrase coa man dominante e móvese facendo que golpee sobre a contraria. Ademais, López comparte consellos de mantemento ou mesmo aulas breves de notación musical. Un punto ao día Unha das caras máis coñecidas do ensino telemático é Luis Prego, cuxa iniciativa máis salientábel foi a canle "Un punto ao día con Luis Prego". O desafío durou un ano, cos seus 366 puntos para os calendarios bisestos, partillando os resultados das súas recollidas. A idea xurdiu a raíz da súa experiencia docente, nas aulas que imparte en Lourido (Salvaterra de Miño). "Eu dáballe clase a unha familia", conta, "e cando unha das fillas marchou estudar a Compostela, a nai mandáballe os puntos gravados. Pensei que iso se podía facer a nivel global". Ao mesmo tempo, deixouse inspirar polo traballo de Isidro Vidal, quen asumiu o reto de crear "unha composición de gaita ao día", refire. "Se el podía, non ía ser eu capaz?", brinca. E vaia se era certo. Prego localiza todos os movementos segundo a zona na que foron recollidos, o tipo de baile e o nivel, dando unha escolma ben ampla para todo o que queira ensanchar coñecementos de cara ás foliadas. Neste mesmo senso, cómpre citar as aulas de Artur Pastoriza Puga a través da súa conta persoal de Facebook, orientadas a todos os niveis. Perfeccionamento Para alén do máis, durante os días de corentena, Prego está a partillar no Facebook videotutoriais de percusión tradicional. Estas achegas están baseadas nun grupo desta mesma rede que xestiona, "Baile e música de Galiza", no que se atopan accesíbeis os brutos de máis de 300 recollidas. Mergullarnos neste recurso tamén pode facer medrar o repertorio. Porén, como nos conta Prego, a xente adoita preferir o fragmento do vídeo exacto. Ademais, o audiovisual ten as súas limitacións. "Hai moitos detalles que pasan desapercibidos", explica, "cousas que notas cando estás diante da xente maior, aprendendo, que non quedan reflectidas". Un toque no que aumenta o volume, un movemento determinado da man que non se ve no rexistro, testemuños que só fican na memoria. Esas sons as particularidades que ocupan os seus últimos vídeos, para que "a xente que xa controla un pouco tamén se entreteña". "Hai moitos detalles que pasan desapercibidos", explica Prego, "cousas que notas cando estás diante da xente maior, aprendendo, que non quedan reflectidas" Por petición popular, hai pouco máis dun mes Xabier Díaz tamén se sumou á onda e comezou a subir tutoriais de como tocar algunhas das súas pezas máis coñecidas. Outra boa opción para incorporar máis pezas de pandeireta á lista, iso si, para alumnas avanzadas. Como declaraba Díaz na recente entrevista publicada no noso semanario Sermos Galiza, o que isto demostra é "o magma tan inmenso de xente que toca a pandeireta" que hai agochado nese "país do vento" d'As catedrais silenciadas. Para quen non teña o corpo para bailar ou tocar, mais sinta interese por comprender o fenómeno do baile e a música tradicional, o audiovisual estase tamén a converter nunha maneira moi dinámica de trasladar coñecementos no eido. Un dos achegamentos máis completos veu da man de Punto e Volta, un proxecto que recolle en múltiples entrevistas diversas perspectivas contemporáneas que se aglutinan arredor do noso baile e música -desde a perspectiva de xénero até a pertinencia de incluír as cantigas en castelán como parte do noso acervo musical-, así como algunhas pezas que poden servir de inspiración. Parte das súas creadoras están implicadas noutro proxecto do que onte dabamos conta neste xornal, Dorothé na vila, un documental que porá face ás informantes do Cancioneiro Popular Galego. O proxecto Pesquedellas, pola súa banda, procura interesar á xente nova no tradicional a través dun documental e a inclusión de múltiples contidos paralelos na rede. Dar o salto ao torreiro Con todo, o máis importante é que non quede aí. "Trátase de ter as primeiras nocións para animarse a ir a unha foliada ou a aulas", insiste Prado. Porque o sentido verdadeiro de baile e música está na festa comunal. E mentres non chega o momento para compartir espazo no torreiro real, podemos optar polo encontro telemático. Após o éxito da "Foliada na Cozinha", un evento de Facebook no que as persoas interaccionaban compartindo puntos e cancións, o profesorado da Gentalha do Pichel -que, por certo, como outros proxectos mantén o ensino de maneira virtual- traslada a iniciativa ao "Salom", este domingo a modo de sesión vermú. "O baile sempre foi unha ferramenta de comunicación e de cohesión social", explica Carme Campo A boa acollida reside "na necesidade que ten a xente de ser parte dunha comunidade", entende Carme Campo, mestra na asociación. "O baile sempre foi unha ferramenta de comunicación e de cohesión social", explica, e do mesmo modo funciona no torreiro virtual, en especial grazas á súa dimensión lúdica "que nesta época de reclusión tamén é precisas". Así pois, o convite está feito. E non saber xa non serve de escusa.


Summary: O Tribunal Superior de Xustiza da Galiza (TSXG) revelou hoxe a sentenza contra a que fora alcaldesa de Moraña e o ex presidente da Deputación de Pontevedra, Rafael Louzán. A xuíza impuxo unha pena de dous anos de cárcere e oito de inhabilitación para cargo público. Porén, recurrirá a resolución ante a Audiencia Provincial.

A delegada territorial da Xunta en Pontevedra, Luísa Piñeiro, anunciou esta tarde a súa renuncia ao cargo despois de que o Xulgado do Penal número 3 de Pontevedra a sentenciase, xunto ao ex presidente da Deputación, Rafael Louzán, a dous anos de prisión e oito anos de inhabilitación para cargo público por un delito de prevaricación e fraude pola súa "cooperación necesaria" nunha adxudicación irregular dunha axuda pública. Malia presentar a súa dimisión por verse relacionada co caso, relativo á súa etapa de alcaldesa de Moraña, polo pago dunha subvención para facer unhas obras no campo de fútbol do municipio que xa case estaban executadas, Piñeiro afirmou que pensa recurrir a decisión xudicial. Como cabe recurso ante a Audiencia Provincial, defenderá a súa "honorabilidade" e o "seu proceder" cando era rexedora. Comentou que traballou "única y exclusivamente polo benestar dos veciños de Moraña", algo que fixo "incansábelmente". Así o explicou esta sexta feira nunha comparecencia ante os medios decorrida na sede provincial do Partido Popular en Pontevedra. A xa ex delegada da Xunta aclarou tamén que é baixa do partido a pesar de que a "sentenza non é firme". En calquera caso, amosouse "sorprendida" pola decisión da xuíza. Síntese inocente, porén marcha para "non prexudicar ás institucións que representa". Así o falou co presidente da Xunta, Alberto Núñez Feixoo, e o máximo responsábel do PP en Pontevedra, Alfonso Rueda. Ademais, cargou todas as culpabilidades sobre a Deputación, mais o que fora responsábel desta tamén anunciou que recorrerá o fallo. En concreto, a maxistrada indica no auto que considera probado que Piñeiro e o ex presidente da Deputación, Rafael Louzán, "cometeron irregularidades para outorgar 86.311 euros a unha constructora para compensala por un sobrecoste nas obras do campo de fútbol de Moraña". A sentenza tamén afecta a outras persoas, entre as que están responsábeis da empresa adxudicataria e doutras firmas que aceptaron participar nun procedemento de licitación supostamente ficticio.


Summary: Se existe unha imaxe paradigmática da Serra do Xistral é a dos cabalos ceibes. A celebrar a súa existencia, a súa utilidade, o seu valor, dedica o Concello de Muras a Feira do Poldro e do Gando do Monte, que esta fin de semana atinxe a súa edición número 31.

"O gando cabalar do monte ten moita importancia", sinala a teniente de alcalde de Muras, Belén Chao, "e nós queremos poñelo en valor. Na actualidade está vido a menos e queremos revertelo". A carne de poldro non se consome como se consumía, a despoboación do rural afecta a cabana gandeira, e os ataques do lobo medran. "Pretendemos darlle o valor que ten, e non só á carne. O gando no monte inflúe na paisaxe e actúa como cortalumes", di. Malia a que cada vez hai menos cabalos no monte, o seu prezo aumenta. "Os criadeiros crían menos e os lobos matan cabezas, e así o prezo sobe", explica Chao. Ao tempo, as formas de comercio tamén mudan. As feiras perden o seu sentido comercial, porque os tratantes van na procura da carne casa por casa. Pero manteñen o de mostra, que xuntará este domingo 23 de setembro arredor 500 cabezas. A Feira do Poldro naceu hai 31 anos dedicada ao "gando en liberdade". "A primeira convocatoria foi case improvisada", relata a edil, "saíu moi ben e até hoxe". Os actos programados desta 31ª edición xa comezaron o pasado fin de semana cunhas xornadas de degustación de carne de poldro que se estenden até o sábado 22 de setembro: "Pódense elaborar pratos de caldiade e sabrosos, como empanada ou hamburguesa". O propio sábado, véspera do día grande da feira, haberá música e unhas Olimpiadas Rurais con xogos ecuestres, organizadas en colaboración coa Asociación Atila de Amigos dos Cabalos. Ao día seguinte, domingo, será a xornada principal da Feira do Poldro e do Gando do Monte. Haberá unha exhibición de poda en altura (ás 11.00 da mañá), paseos a cabalo para os pequenos e un concurso morfolóxico a cargo de Pura Raza Galega (Puraga) (ás 12.00 horas). Entre o mediodía e as 14.30, poderá degustarse a hamburguesa Gañidoira de carne de poldro. Un roteiro de observación dos cabalos no seu propio hábitat, a serra do Xistral, e, xa de tarde, carereiras de cabalos completarán o programa.


Summary: Tanto as superficies forestais como pastos aumentaron

Galiza perdeu terras agrícolas ao longo de 2019, mentres que tanto as superficies forestais como pastos aumentaron, segundo os datos publicados polo Ministerio de Agricultura do Sistema de Información Xeográfica das Parcelas (Sigpac). Deste xeito, as terras de cultivo descenderon na Galiza en perto de 8.000 hectáreas en 2019 (até un total de 310.854 hectáreas). Porén, o total de cultivos permanentes totais aumentan lixeiramente (de 51.770 a 52.094 hectáreas), coas árbores froiteiras como maios extensión (unhas 30.000 hectáreas), seguidas das viñas (máis de 21.000 hectáreas). En canto á superficie forestal, ascendeu en 1.000 hectáreas máis e chega xa a un total de 1.086.310 hectáreas. Este millón de hectáreas distribúense en máis de cinco millóns de recintos (o que representa máis da metade de todo o Estado). En canto aos pastos, aumentaron unhas 7.000 hectáreas e xa alcanzan as 1.237.543 hectáreas, neste caso en case seis millóns de recintos.


Summary: En declaracións a Sermos Galiza, a portavoz do Encontro Cidadán di que gostaría de que a marca que se apresentase ás xerais fose simplemente "Marea Galega", "un nome que identifique a unidade e non a un partido político concreto".

A apenas nove días de que conclúa o prazo para apresentar coligazóns ao 20-D, algúns aspectos sobre o proceso da Marea Galega están aínda por definir. Primeiro, a forma de escolla das e dos candidatos, se por primarias ou por consenso entre os seus distintos componentes. Segundo, o nome da candidatura, que marca aparecerá na papeleta co que tentarán seducir o eleitorado. Sobre o primeiro aspecto da cuestión, a portavoz de Encontro Cidadán por unha Marea Galega, Marilar Aleixandre, é taxativa, en declaracións a Sermos Galiza: "Ten que ser un proceso de primarias abertas. É o que defendimos desde o principio". En relación ao segundo asunto, a voceira do colectivo expresa tamén a súa opinión: "Eu gostaría de que a marca coa que fósemos ás eleccións fose, por pór un exemplo, a Marea Galega, ou sexa, un nome que identificase a unidade e non a un partido político concreto". Ir ás eleccións como Marea Galega batería coas liñas marcadas por Podemos sobre a súa forma de concorrencia ás xerais Este desexo batería coas liñas marcadas por Podemos, unha das organizacións que partillan presenza coa Marea Galega no Foro Político constituído a sexta feira 16 de Outubro. A organización de Pablo Iglesias, como se sabe, decidiu nun congreso e logo nun referendo que iría ao proceso eleitoral coa marca Podemos en todo o Estado e, nas circunscricións galegas, catalás e valenciás, coa denominación de Podemos-X ou X-Podemos. Aleixandre enfatiza que ela fala en todo momento en nome do Encontro, mais que esta plataforma está xa integrada no Foro Político e que a partir de agora é esa nova entidade a que se ten que pronunciar. Dá por finiquitado o diálogo co Bloque Nacionalista Galego? A este respeito, apela ao "optimismo da vontade", afirma que o "6-N é o prazo último" e que "non querería tirar a toalla até o día 5". Outras voces Outras fontes integradas no Foro Político -en concreto, fontes de Anova- consultadas por Sermos Galiza son, a respeito das primarias, menos entusiastas que a portavoz do Encontro. Non por filosofía política, senón porque "os prazos son os que son e non está claro que teñamos tempo abondo por diante para realizar unhas primarias con garantías". "En todo caso, isto non é algo que teña que decidir Anova, senón o conxunto dos actores que facemos parte do Foro Político".


Summary: O pasado 6 de xaneiro, a lotaría do Neno deixaba 120 millóns de euros en Monforte de Lemos. Un grupo de veciños, agraciados e non agraciados, decidiu impulsar unha Fundación que, coas achegas que reciba, impulse o desenvolvemento da vila.

O pasado 6 de xaneiro, a lotaría do Neno deixaba 120 millóns de euros en Monforte de Lemos, incluídos os 40 millóns do premio especial a un décimo. Unha chuvia de cartos nesta vila ferroviaria duns 20.000 habitantes afectada coma tantas pola crise e que viu como a fortuna lle sorriu grazas ao 76.254, un número repartido entre centos de veciños agraciados. Pero máis alá de festexos e parabéns, algúns dos premiados preferiron pensar máis aló e cavilaron xuntos en como conseguir que este agasallo da fortuna acabase por revertir na cidade e no seu futuro. En como conseguir que cando menos unha parte deses millóns que chegaron como regalo de Reis acabaran tamén por ter un beneficio colectivo para unha vila e unha comarca necesitadas, como tantas outros, dun mellor horizonte. Tres agraciados co premio da lotaría lanzaron a idea e trasladáronlla ao Concello, que buscou un grupo de persoeiros promotores da fundación Tres foron os monfortinos que se puxeron mans á obra e que trasladaron a súa idea ao alcalde, Severino Rodríguez, que contactou con varios persoeiros veciños de Monforte ou con relación coa cidade e que representasen diversos sectores profesionais e ámbitos sociais da vila para que fosen eles os encargados de lanzar a iniciativa e darlle forma á idea: a de crear unha fundación "que administre, en beneficio do progreso da cidade, fondos procedentes do premio da lotaría de Reis e de achegas de particulares". Un colectivo aberto a todos e todas para lograr que esa inxección económica reverta na zona e lle dea aos monfortinos un mellor e máis esperanzador futuro. Desde todos e para todos. Entre ese grupo, a ex presidenta do Tribunal Constitucional, María Emilia Casas -oriunda e asidua de Monforte, onde seu avó ten unha rúa- ou Julia Otero, xornalista monfortina afincada en Cataluña. Elas dúas comprometéronse desde un principio e exerceron como caras visíbeis dun proxecto no que comprometeron a súa implicación persoal e económica. A maxistrada foi das primeiras que descolgou o teléfono para chamar a posibles interesados nunha futura fundación que manexa xa o nome de Semente de Monforte de Lemos. Julia Otero ou María Emilia Casas son as caras visíbeis dun proxecto co que se comprometeron persoal e economicamente "Ten un fin social e de desenvolvemento económico. É unha iniciativa de monfortinos agraciados pero aberta tamén a monfortinos non agraciados e á participación de todos", explicaba María Emilia Casas na presentación do proxecto. Ramón Casanova, profesor xubilado e outro dos integrantes do grupo fundacional, explica a Praza que o proxecto "está empezando a andar" e que a idea agora é constituír canto antes unha primeira asociación que sería o xermolo desa futura fundación. Será este primeiro colectivo, e tendo en conta os apoios recibidos, o que determinará se o proxecto final sae adiante. Polo momento, xa foron varias as persoas premiadas pola lotaría que chamaron para se interesar pola idea e comprometer unha achega. "Pero calquera pode axudar, fose agraciado ou non ou viva en Monforte ou non", aclara Casanova. "Isto non é caridade, senón unha aposta de futuro, un intento de revertir os cartos en Monforte", explica quen conta que entre as ideas que se meditaron tamén está a de que eses futuros proxectos que saian da fundación, e sempre que vaian por bo camiño, poidan axudar de volta ao proxecto para seguir creando riqueza na vila. Unha roda que xire para non parar de moverse. Pero para iso aínda falta. A asociación que se creará de maneira inmediata desaparecerá para dar paso á fundación, sempre que se consiga unha achega de cartos importante para poñela en marcha. De non ser así, todo o recadado irá, en todo caso, destinado a entidades sociais. Pero o propósito é moito máis ambicioso. "A xente nova ten que aproveitar todo o seu potencial, non pode quedar no camiño", di un dos promotores O primeiro obxectivo e Semente de Monforte de Lemos sería, no eido social, o de investir parte do diñeiro recadado en alimentos, artigos de primeira necesidade ou axudas para a vivenda para as persoas máis necesitadas do municipio, así como na creación dunha liña de bolsas para financiar os estudos universitarios da mocidade con poucos recursos económicos. "Porque a xente nova ten que aproveitar todo o seu potencial, non pode quedar no camiño", di Casanova. No eido laboral e de apoio a emprendedores, a fundación financiará proxectos empresariais para desenvolver en Monforte. Para isto crearase unha páxina web a través da que persoas de todo o Estado poderán presentar proxectos que serán estudados e valorados por unha comisión integrada por expertos e expertas da vila e das universidades galegas. "A idea é revitalizar a cidade e dar opcións e apoio a tanta xente que ten tantas boas ideas que moitas veces non son quen de levar a cabo por falta de cartos", insiste quen pensa xa en que, se todo sae ben, esas novas empresas que se creen nan vila poidan "revertir na propia fundación" e continuar colaborando noutros proxectos. Porque esa é a clave da idea: crear o futuro para seguir creando máis futuro. "E aquí contamos todos, porque ademais serían os doantes, os que fagan achegas os que decidirían; é o pobo quen ten a palabra e quen manda", remata Casanova, que forma parte deste grupo promotor con outra xente vinculada á educación, como Sara Fernández e Manuel López Eiriz; á empresa, como César Vázquez e Ovidio Pérez; ou á cultura, como de Pilar López e Ramón Rodríguez.


Summary: O monumento foi cedido en 2010 á Xunta para que tivese un uso como "centro de divulgación e promoción da moda, o viño e as augas medicinais da comarca". Porén, o Goberno galego prepara a instalación alí dun Parador

O Castelo de Monterrei, considerado Ben de Interese Cultural (BIC), é un monumento de propiedade estatal, que lle foi cedido gratuitamente á Xunta en 2010 por parte do Goberno central para o seu uso, especificamente, como "centro de divulgación, innovación e promoción da moda, o viño e as augas medicinais da comarca, e restauración e musealización dos edificios e arquivo das tradicións dá fronteira e pobos próximos". Porén, o proxecto no que o Goberno galego leva meses traballando é moi distinto. Xa en decembro sóubose que a Xunta encargara un estudo para analizar o uso hostaleiro do monumento, e nos últimos días o propio Alberto Núñez Feijoo confirmou as intencións do seu executivo de que as obras de rehabilitación leven á instalación alí dun Parador. Un aproveitamento privado para un castelo de propiedade pública. O proxecto da Axencia Turismo de Galicia é complementario ao de rehabilitación que se está levando a cabo cun 80% de fondos FEDER e o 20% de fondos FCI, cun orzamento de 2,1 millóns de euros. As sospeitas fixeron que xa hai unhas semanas a Asociación Cultural Alto Támega comezase a recollida de sinaturas para demandar un "uso público" para o castelo, e recentemente vén de constituírse a Plataforma en Defensa do Castelo de Monterrei. Estes colectivos lembran igualmente que a 200 metros da fortaleza se atopa o antigo Parador de Turismo de Monterrei, pechado durante varios meses ao ano por falta de clientes e construído sobre o vello predio do convento dos xesuítas. Os veciños sinalan, finalmente, que as obras de rehabilitación están a ser "máis agresivas do proxectado" e poderían estar a causar danos no monumento. "Non será todo isto unha manobra para acometer unha rehabilitación con fondos públicos de cara a incrementar o valor patrimonial de Paradores e despois proceder a unha sospeitosa cesión a mans privadas?", pregúntase o BNG Fronte a estas voces contrarias, o Concello de Verín puxo en marcha unha campaña en defensa do proxecto. O primeiro paso desta iniciativa foi colgar o proxecto de rehabilitación na páxina web do Concello, na que aparece tamén unha recompilación dos 16 castelos que foron restaurados e que acollen un Parador de turismo no seu interior. O rexedor, Jiménez Morán, di non entender as protestas, "porque conservamos o uso público da fortaleza, os postos de traballo do Parador e, ademais, aproveitamos para impulsar a economía local". O alcalde de Monterrei, José Luís Suárez Conde, anunciou tamén outra campaña desde o seu Concello, a pesar de que semanas atrás se amosara crítico co proxecto, sobre todo polo feito de non ter sido informado de que coñecelo "polo BOE". Pola súa banda, o proxecto tamén atopou o rexeitamento frontal do BNG, que ve "unha manobra sospeitosa" que non se xustifica nin pola creación de postos de traballo nin pola dinamización da comarca". "Non será todo isto unha manobra para acometer unha rehabilitación con fondos públicos de cara a incrementar o valor patrimonial de Paradores e despois proceder a unha sospeitosa cesión a mans privadas?", pregúntanse. De igual xeito, nos últimos días Eladio Anxo Fernández Manso manifestaba, a respecto da "desfeita de facer un hotel no castelo de Monterrei" que "é alucinante que haxa diñeiro público para restaurar e acondicionar o castelo como hotel, pero non para coidalo como ben público". "Na miña opinión" -dicía- "o que cómpre facer co castelo e o seu entorno (tamén moi valioso) é restauralo e habilitalo para a celebración de todo tipo de actos de carácter cultural e lúdico, co único límite da conservación dos edificios. No propio castelo ou nas casas próximas deberíase situar un museo histórico-etnográfico da comarca". "Privatizar o espazo público coa escusa do abandono do mesmo é un malgasto económico e un empobrecemento xeral da sociedade, ademais dunha proba evidente do fracaso dos que deben velar polo patrimonio común, os políticos" Fernández Manso concluía que "privatizar o espazo público coa escusa do abandono do mesmo é un malgasto económico e un empobrecemento xeral da sociedade, ademais dunha proba evidente do fracaso dos que deben velar polo patrimonio común, os políticos. Se, ao final, se habilita como hotel todos os cidadáns e todas os cidadás, de Monterrei ou de fóra, seremos máis pobres, mesmo os que defenden o cambio de uso". Séculos de historia A fortaleza-pazo da acrópole de Monterrei é a mais grande e mellor conservada de Galicia. Foi declarado Monumento Nacional en 1931 e actualmente é BIC, con categoría de Monumento, a máxima protección para un inmoble, incluído no catálogo de Monumentos del patrimonio histórico de España. Foi declarado Monumento Nacional en 1931 e actualmente é BIC, con categoría de Monumento, a máxima protección para un inmoble O castelo foi construído por Afonso Henríquez, posteriormente rei de Portugal, no século XII, pero a fortaleza ocupaba xa o vello castro prerromano de Baronceli. O lugar foi testemuña das loitas do mosteiro de Celanova -dono da acrópole-vila- cos distintos reis para destruílo, rematando a loita Afonso IX, quen tomou o castro como feudo propio e trocou o nome polo de Monterrei. Nos tempos dos Reis Católicos configurouse o Condado. Este castelo foi ademais o lugar onde se imprimiu o primeiro incunable de Galicia, o Misal de Monterrei. A súa decadencia comezou co traslado do rexemento militar a Verín a finais do XVIII, seguiu coas guerras napoleónicas e rematou coa desamortización. A fortaleza quedou esquecida até os anos 60 do século XX, en que se fixeron algunhas reformas, con resultado negativos. Só nos anos 90 se levaron a cabo uns primeiros e tímidos intentos museísticos.


Summary: O Deportivo sumou un punto importante en Málaga cara a salvación. O Lugo non foi quen de superar o Alcorcón nun partido sen goles. En Segunda B, os dous encontros entre conxuntos do país remataron con reparto de puntos.

Resultados: Fútbol: Primeira división: Málaga-Deportivo 1-1Celta-Real Madrid 2-4 Segunda división: Lugo-Alcorcón 0-0 Segunda división B: Logroñés-Celta B 1-2Coruxo-Racing Ferrol 1-1Somozas-Compostela 0-0 Baloncesto: ACB: Estudiantes-Obradoiro 79-57 LEB: eliminatoria polo ascenso ACB Breogán-Navarra 91-75Ourense-Melilla 86-84 Liga Feminina: rematou a temporada Ferrol (11º posición) Liga Feminina 2: rematou a temporada Celta Selmark (6º posición) Pabellón Ourense (descende) Balonmán: Liga Asobal: Anaitasuna-Cangas 27-24 Hockei: OK Liga: sen xornada até o 9 de maio


Summary: A EMPL insta o Parlamento europeo a que rexeite o tratado con Canadá, pendente de ser ratificado pola Eurocámara. Ve nel prexuízos para emprego, salarios e un factor de desigualdade social.

Por 27 votos a favor e 24 en contra, a comisión de Emprego e Asuntos Sociais do Parlamento europeo (EMPL) aprobou instar a Eurocámara a que rexeite o CETA con Canadá. No texto, solicítase á comisión de Comercio Internacional, "competente para o fondo", que recomende o rexeitamento por parte do parlamento da decisión do Consello europeo dun acordo económico e comercial global, o CETA, entre Canadá, a Unión Europea e os estados membros. Entre os argumentos expostos figura o impacto no traballo. Así, esta comisión fai referencia a estudos e investigacións que prognostican a destrución de postos de traballo e "un aumento do desemprego a longo prazo". Tamén se refiren aos salarios, apontando que os dados empíricos mostran que o CETA axudaría a ensanchar e alargar a fenda salarial existente entre traballadores cualificados e non cualificados, o que levaría asociado un incremento da desigualdade e tensións sociais. Ademais, lembra a comisión, o acordo non contén apartados con medidas destinadas especificamente ás pequenas e medianas empresas, base do tecido económico e de emprego europeo. Na actualidade hai perto de 21 millón de pemes na Unión Europea, o 93% das cales teñen menos de 10 persoas empregadas. Só 619.000 destas empresas exportan fóra da Unión Europea. No marco da liberalización que implicaría o CETA, as pemes ficarían expostas perante as trasnacionais estadounidenses, poñendo así en risco centos de miles de empregos. O vindeiro 24 de xaneiro procederase a votar o acordo do CETA na INTA, a comisión de Comercio Internacional. A seguinte comisión en dar a súa opinión vai ser a de Medio Ambiente, Saúde Pública e Seguridade Aklimentar (ENVI), o vindeiro 12 de decembro. Este acordo entre UE-Canadá está pendente de ser ratificado polo Parlamento europeo.


Na véspera do vixésimo aniversario da insurrección armada do Exército Zapatista de Liberación Nacional ( EZLN ), o sub-comandante Marcos sostivo nun comunicado : "A Rebelión non é patrimonio exclusivo dos zapatistas. E iso é algo que hai que celebrar. En todas as partes, todos os días e todas as horas". "É territorio zapatista, é Chiapas, é México, é Latinoamérica, é a Terra. E é decembro de 2013, vai frío como hai 20 anos e, como daquela, hoxe unha bandeira danos acubillo: a da rebeldía". Así conclúe o comunicado zapatista que se distribuíu nas comunidades indíxenas nas vésperas do aniversario daquel 1 de xaneiro de 1994 no que aconteceu a insurrección do EZLN. Un comunicado escrito no estilo que o zapatismo fixo xa marca da casa e no que a poesía é, como dicía aquel vasco, un arma cargada de futuro. Entre os temas tratados, o papel dos medios de comunicación, as responsabilidades dos gobernos, a necesidade de manter a rebeldía... "Porque a loita é colectiva, mais a decisión de loitar é individual, persoal, íntima, como o é a de seguir ou claudicar".


Summary: A entidade prevé dedicar unha nova camelia do xardín do castelo de Soutomaior á escritora Emilia Pardo Bazán. Esta é só unha das actuacións previstas para este ano, no que se vai traballar na dixitalización da rede de información.

Nunha época na que o turismo non vive o seu mellor momento e quizais tarde en recuperarse, algunhas administracións públicas xa pensan en como facer atractivas de novo as localidades para reactivar as visitas após a pandemia. É o caso, por exemplo, da Deputación de Pontevedra que hoxe anunciou a licitación da iniciativa Tourist Inside, para potenciar un modelo de turismo "sostíbel e adaptado". A presidenta da Deputación, Carmela Silva, concretou que está previsto un investimento de 1,5 millóns de euros para camiñar cara un turismo de carácter "intelixente, dixital, innovador, sostíbel e adaptado ás demandas" das visitantes. O programa Tourist Inside, segundo a representante, vai permitir transformar a oferta existente actualizándoa. Por exemplo, vanse modificar as oficinas de información das Rías Baixas e vanse colocar puntos virtuais. As e os visitantes tamén disporán de aplicacións para os móbiles e, ademais, vaise facer "unha forte aposta no marketing en liña e a optimización dos portais web". Deste xeito, pénsase nunha promoción a gran escala, pero nun ámbito no que aínda queda moito por explorar e a proximidade ás potenciais viaxeiras permite empregar outros modelos publicitarios. A Deputación concretou que a medida programada nos orzamentos tamén vai probar a idea piloto da "praia intelixente", a través da que se procurará xestionar o estado da auga, o tráfico nos accesos a estes espazos, a recollida de lixo e a capacidade dos areais, máis tendo en conta as complicacións da situación actual. De feito, este pasado verán xa se viron praias con parcelas e outros sistemas por toda Galiza. Estratexia global a medio prazo A máis medio e longo prazo, prepárase un Plan Estratéxico de Turismo que se vai tecer co traballo especializado en mesas temáticas que empezarán a funcionar a partir da semana próxima. Como sempre, todo isto vaise dar ao tempo que continúan outras actuacións previas como os arranxos no castelo de Soutomaior ou o nomeamento de novas camelias no Xardín de Excelencia Internacional do complexo. Este ano, coincidindo co centenario do seu pasamento, terá unha co seu nome Emilia Pardo Bazán.


Summary: Galiza, malia estar controlada polo titular do reino de Castela, mantíñase firme ante a liña atlantista, polo que son moitos os nobres galegos que intentan que se perpetúen os dereitos da casa de Borgoña: Xoán Fernández Andeiro, Men Rodríguez de Seabra e Fernán Ruiz de Castro, entre outros, serven de bo exemplo. Mais logo do pasamento de Pedro I, quizais este Castro foi a alma mater do propósito de impulsar un rei afastado de Castela, neste caso portugués, para gobernar o territorio galego.

Alén da postura de Fernán Ruiz, nalgún caso vacilante, a situación particular e os intereses familiares deberon axudar a apuntalar a defensa "petrista". Lembremos, por unha banda, que Fernando I de Portugal estaba casado con Xoana Afonso de Castela, irmá de Pedro I, e este con Xoana de Castro, irmá de Fernán Ruiz, como tamén o é a mítica Inés de Castro, última muller de Pedro I de Portugal. A este respecto non podemos esquecer que Fernán Ruiz estivera ao servizo do monarca castelán nas súas condicións de Alférez e Mordomo Maior do Rei. Fernando I de Portugal e V da Galiza En Portugal, por outra banda, Fernando I xa se dicía herdeiro dos estados do rei castelán, quen estaba asesorado por varios nobres galegos, entre eles: un irmán de Fernán Ruiz, Álvar Pérez de Castro, e Nuno Freire de Andrade, mestre da Orde do Cristo. Na empresa de se facer co reino da Galiza, o portugués introdúcese por Tui e vai a Compostela. Nesta urbe, e segundo o que achega López Ferreiro, valeuse de Fernán Ruiz, "el cual estimuló a los de Santiago para que se sublevasen contra el Arzobispo D. Rodrigo de Moscoso y reconociesen el Monarca portugués". Desterrado o pontífice, como se recolle no Tombo C do ACS, alzáronse "con o señorío da dita cidade". Segundo se afirma na Chronica do Senhor Rei D. Fernando, escoitaran a voz do portugués moitas vilas e cidades, entre as que estaban "Tuy, Padron, Arrocha, A Coruña, Salvaterra, Bayona, Alhariz, Milmanda, Arahujo, a cidade d'Orense, a villa de Ribadavia, e Lugo, a cidade de S. Thiago, que se deu mais tarde e con certas condicções". A corte coruñesa Cando Fernando I chega á cidade brigantina, na que instala a súa corte, é recibido por unha multitude de persoas secundadas por Xoán Fernández Andeiro. Na sinalada crónica recóllese así: "N'isto, chegou el-rei D. Fernando á vista do logar e os da villa o sahiram todos a receber, e entre elles João Fernández Andeiro, que era o máis honrado do logar (...). E João Fernández, porque ainda não vira el-rei de Portugal, ia dizendo alta voz entre os outros todos: 'Hu vem aqui meu senhor el-rei D. Fernando?' El-rei, quando isto ouviu, deu d'esporas o cavallo em que ia e disse: 'Eu sou, eu sou', e então lhe beijou a mão a aquelles todos que iam de companhia". Xoán de Gante nas Chroniques de Jehan Froissart. / Bibliothèque Nationale de France Por outra banda, Fernán Ruiz pon a disposición do portugués unha serie de vilas e fortalezas que lle eran fieis e, segundo Esteban de Garibay, os galegos chamaran por Fernando "con offerta de recibirle por Rey: por lo qual el Rey de Castilla cercó a Çamora por el mes de Iulio, pero dexando este assido, fue a Galizia, que casi estando para se rebelar toda, se dio la Coruña por el Rey Don Fernando" no mesmo ano de 1369. Seguido por Beltrand du Guesclin e as compañías de bretóns, Henrique II preséntase axiña en Compostela. O 11 de xullo fica alí e, non querendo entrar en batalla, o rei portugués embarca dende A Coruña cara ao Porto, aínda que deixa ao coidado da cidade a Nuno Freire de Andrade con "quatrocentos homens de cavallo"; en Tui, a Afonso Gómez de Lira; "e em Salvaterra e nos outros logares seus capitães". Cando Henrique se decata da fuxida, desiste de ir á cidade brigantina e entre Salvaterra e Tui cruza o Miño na busca do portugués. Son os albores das Guerras Fernandinas que non rematarán até 1382, aínda que Fernando I apoiará a Xoán de Gante tempo máis tarde para que consiga o trono galego. Agora ben, o reino da Galiza deixaría de estar paseniño no poder de Fernando. Por intervención do papa Gregorio XI, asínase en 1371 o Tratado de Alcoutim (no bispado de Silves), que entre outras cláusulas recolle que "D. Fernando casasse com a infante D. Leonor, filha d'el-rei D. Henrique, com a qual houvesse por doação em casamento Ciudad Rodrigo e Valencia d'Alcantar, com todos seus termos, e Monte-rei, e Alhaliz, com seus alfozes e fortalezas, os quaes logares fossem para sempre da corôa do reino de Portugal". E aínda que cara a primavera se volve reactivar o movemento soberanista en Compostela, o punto de inflexión cara ao declive desta política vén coa batalla de Porto dos Bois, en Palas de Rei, cando Fernán Ruiz perde o combate perante os adiantados de Henrique II. Ao ano seguinte terase que asinar outro tratado, o de Tui, polo cal o portugués é escusado de casar coa infanta e renuncia a aquelas urbes e fortalezas que lle foran doadas, así como Henrique II lle devolve ao seu rival a "villa de Bragança, que tinha Garcia Alvarez Osorio, e o castello do outeiro de Miranda". Nesta mesma liña debemos sinalar que "Tui houbo de ser tomada pola forza en 1372" por Diego Sarmento, un dos adiantados do rei castelán, como sinala López Carreira; e A Coruña ficaría aínda leal, abastecida por mar, até 1373. Sentenza o mesmo autor que en marzo dese ano poñíase o ramo á intervención de Fernando I de Portugal e V da Galiza coa Paz de Santarem. Pero tamén engade que a liña atlantista continuará aletargada, á espreita dunha nova ocasión, e mantida sobre todo por nobres galegos refuxiados en Portugal, "onde a Nuño Freire de Andrade se uniron, exiliados", Fernán Ruiz de Castro e Xoán Fernández de Andeiro. O historiador Ramón Ermida afirma que Fernando I "actuará até o final dos seus días como un monarca galego-portugués", acollendo incluso na súa corte e outorgándolle terras e responsabilidades no goberno a "máis de cincocentos exiliados que deberon abandonar Galiza como consecuencia da súa loita contra Castela". A quenda dos duques de Lancaster E mentres estes sucesos foron acontecendo, nas Illas Británicas forxábase un novo intento "lexitimista". Henrique III de Inglaterra e Filipa de Henao tiveran non poucos fillos ao longo do seu matrimonio, entre outros a Xoán de Gante, duque de Lancaster. Este casa en segundas nupcias con Constanza de Castela, que era filla de María de Padilla e de Pedro I. E aínda que Henrique II de Trastámara pretendeu ocupar os reinos e señoríos deste monarca tras o suceso de Montiel, en Constanza recaían dereitos sucesorios xa recoñecidos nas Cortes de 1361 e que o seu marido faría que prevalecesen. Canda a batalla acontecida entre os irmáns Pedro I e Henrique II, o duque xa tomara partido a prol do primeiro, como tamén o fixera o coruñés Xoán Fernández Andeiro. Este, por ter axudado a que Fernando I de Portugal acadase o trono galego, tivo que se exiliar no país luso, pasando a ocupar a responsabilidade de embaixador de Portugal en Inglaterra e, por conseguinte, persoa do entorno do duque de Lancaster, como tamén o sería "dom Fernán Ruyz de Castro, pertegueyro mayor de (...) Santiago e moordomo mayor del Rey". O duque, antes do pasamento do de Trastámara, xa o recoñecera o rei de Inglaterra como lexítimo herdeiro dos territorios da súa muller Constanza. E isto acontece nos últimos días do mes de xaneiro de 1372; porén, catorce anos máis tarde o papa Urbano VI certifícalle a súa lexitimidade nos reinos que foran do seu sogro, rexeitando o pontífice as empresas sucesorias do fillo de Henrique II, Xoán I de Castela (e II da Galiza). Este novo monarca castelán había padecer un sonado revés na Batalla de Aljubarrota, acontecida o 14 de agosto de 1385 entre as tropas portuguesas e inglesas contra as de Castela. De aí a pouco asínase o Tratado de Westminster entre Ricardo II e Xoán de Gante (28 de abril de 1386), por medio do cal ambos monarcas certifican un pacto de lealdade mutua, amais de aseguraren as relacións comerciais británico-peninsulares. De aí a pouco, o 9 de maio, sélase entre Inglaterra e Portugal o Tratado de Windsor, polo que xa estaban prontas as intencións de acadaren tales reinos. A corte do duque de Lancaster en Compostela Así as cousas, o día da festividade de Santiago de 1386, procedente de Plymouth, atracan na Coruña os pretendentes ao trono galego con sete mil soldados. Disque o parlamento británico puxera á súa disposición 1.500 lanzas, outros tantos besteiros e 90 naves da súa frota. Con eles van os mariscais Richard Burley e Thomas Moreaux e as princesas Filipa, Catarina e Sabela, acompañada esta polo seu marido John Holland –duque de Exeter–. Verbo do que nos trae T. Rymer, Xoán de Gante xa se dicía polo 8 de abril dese ano "rex Castellae et Legionis, Toleti, Galleciae, Sybillae, Cordubiae, Murciae, Giennii, Algarbii et Algesirae, dux Lancastriae et domus Molinae". Mercé dos acordos estabelecidos entre a nobreza galega e a corte británica que buscaban consolidar un reino galego arredado da meseta española, os estamentos privilexiados do país axiña se poñen a disposición dos ingleses, recoñecendo por reis a Xoán e Constanza, malia o rexeitamento do arcebispo compostelán Xoán García Manrique. Conquistar Galiza supuña para o de Gante ter controlado boa parte do tráfico mercantil do Atlántico e do Mediterráneo. Nárrase dende as Crónicas de Jean Froissart, transcritas nos capítulos vinculados a Galiza e León por Paulo Nogueira Santiago, que Xoán de Gante e o seu séquito fican na Coruña máis dun mes e logo diríxense a Compostela. Os duques –sinala A. López Ferreiro– "(...) acompañados dos principais cidadáns, que saíran á distancia de dúas leguas para recibilos, entraron vitoriosos en Santiago, onde estabeleceron a súa Corte dende agosto de 1386 até a primavera do ano seguinte". Froissart tamén informa que os duques e as fillas casadeiras "se hospedaron na abadía e casa do Señor, onde se acomodaron. Os outros señores, John Holland, Thomas Moreaux e as súas donas albergáronse na cidade coma os baróns e cabaleiros que se puideron hospedar nela, mentres que os soldados durmiron a campo raso ao redor da cidade de Santiago". Cunha prosa máis rica narrou este feito o propio Manuel Murguía, que considera que a abadía citada non era outra que San Martiño Pinario. Voda por poderes na catedral santiaguesa Instalados na urbe, aos novos reis chegan cartas afectuosas do monarca de Portugal, polo que se estabelecen diálogos e pactos que consolidan a alianza anglo-galego-portuguesa amais de se fecharen acordos para casar a Filipa, filla de Xoán de Gante, con João I de Avis. Chegado o seu momento, segundo López Ferreiro, en Compostela celébrase "por poderes o matrimonio da princesa dona Filipa, que o duque de Lancaster tivera nas súas primeiras nupcias, co rei de Portugal; matrimonio que bendiciu o arcebispo de Braga e que pouco despois foi ratificado con grandes festas en Porto". No momento da cerimonia galega, Xoán Rodríguez de Saa representa o cónxuxe e oficia os actos o prelado bracarense Lourenço Vicente. Non esquezamos que João era fillo de Pedro I de Portugal, aquel que namorado da galega Inés de Castro a nomeara consorte logo de morrer asasinada, e cuxa irmá, Xoana, muller de Pedro I de Castela, escolleu o panteón real da catedral de Santiago para dar repouso aos seus restos mortais. Continuando con estes asuntos de estado, política e afectos, o pontífice Lourenço achégase a Celanova en 1387 para acompañar a Filipa á cidade de Porto, onde ha casar –xa non por poderes– o 2 de febreiro. Reis galegos por un ano Se avanzamos coas políticas do duque, debemos sinalar que após o recoñecemento como rei de Galiza en Compostela, tamén o aceptan A Coruña, Baiona, Ferrol, Muros, Noia, Ourense, Padrón, Pontevedra, Ribadavia, Vigo... Achega López Ferreiro que o rei castelán Xoán I de Castela deu Galiza por perdida, tanto é así que os seus conselleiros abandonárona á súa sorte. Porén, as condicións climatolóxicas non lle foron moi favorábeis aos ingleses. Unha forte onda de calor e, seica, excesos na bebida e no xantar ao que eran propensos axudou a que o exército se fose debilitando, e máis aínda cando comezan a caer moitos por mor dos efectos da peste. Alén diso, o arcebispo de Compostela insta a que se defenda León. Axudado polo monarca portugués, Xoán de Gante introdúcese coas súas tropas nesta terra, sen acadar máis que escasas vitorias, soldados debilitados e que –incluso na Galiza– se comezasen a cuestionar algúns dos seus apoios. De costas ao rei portugués, acorda co de Castela renunciar ás súas pretensións sucesorias sempre e cando a súa filla Catarina de Lancaster casase con estoutro. E así foi, o 8 de xullo de 1388 asínase o Tratado de Bayonne que recolle tal avinza, e na que morren, definitivamente, as pretensións dun reino galego gobernado por un príncipe inglés.


Summary: A Mesa anima á sociedade galega a enviar mails á CRTVG para protestar contra a manipulación informativa da cadea. Radio e televisión pública galega foron os únicos medios que censuraron o informe da Mesa sobre que só o 5% das escolas infantías nas cidades imparten o galego. O PSdeG presenta unha denuncia ante a Xunta Electoral contra o tratamento informativo da TVG.

Esta semana A Mesa deu a coñecer un informe no cal apuntaban a que menos do 10% dos centros de infantil nas cidades da Galiza imparten ensino en galego. Un dato que foi recollido por numerosos medios de comunicación, mesmo alén das fronteiras do noso país. Mais non na radio e televisión públicas de Galiza. Un silencio que non é un feito aillado, lembran desde este colectivo: "A TVG só cubriu, en todo 2012, unha conferencia de imprensa da maior asociación cultural de Galiza". Esta actitude do que debe ser un medio público ao servizo de tod@s @s galeg@s levou A Mesa a convidar á sociedade a remitir correos electrónicos ao enderezo dx@crtvg.es, correspondente ao director xeral da Compañía da RTVG, Alfonso Sánchez Izquierdo, nomeado polo PP. "Silencia, terxiversa e manipula" O presidente da Mesa, Carlos Callón sinala que a CRTVG silencia, terxiversa e manipula a favor do PP, o cal é máis grave nun momento en que a sociedade precisa estar informada da diversidade e pluralidade de ideas que existen na sociedade". Desde a organización de defensa da lingua tamén sinalan que "en toda a lexislatura, só se produciu unha entrevista na RTVG a un dirixente da Mesa", que foi a coñecida, por agresiva, entrevista de Carlos Luis Rodríguez a Carlos Callón e, ademais, informan de que "en todo o que vai de 2012, a TVG só cubriu unha única conferencia de imprensa da Mesa pola Normalización Lingüística". A proposta de texto da Mesa a remitir nesta campaña podese consultar aquí. Denuncia do PSdeG diante da Xunta Electoral As críticas á cobertura informativa da campaña electoral que se está a dispensar desde os medios públicos galegos non se quedan aí. O PSdeG vén de presentar unha denuncia ante a Xunta Electoral motivada pola "falta de pluralismo político e neutralidade informativa da Televisión de Galiza durante a campaña electoral". O Partido Socialista reclama así mesmo que se acorde unha fórmula coa TVG para que a canle pública "compense ao PSdeG-PSOE nos tempos que ata o momento non lle foron adxudicados". O seu secretario de organización, Pablo García cargou contra o que cualificou de "gubernamentalismo extremo" da TVG, que segundo afirma "vulnera sistematicamente calquera principio de neutralidade e obxectividade".


Summary: Míriam Ferradáns (Bon-Beluso, Bueu, 1982) é xa unha das voces imprescindíbeis da poesía galega. Ten publicados dous libros, Deshabitar unha casa e Nomes de fume, que lle valeron, respectivamente, os premios Francisco Añón e Pérez Pallaré. Graduada social pola Universidade de Vigo, colabora coa columna mensual "Palabras de fume" neste semanario desde xaneiro de 2018. Conversamos con ela cando a escritora Dolors Miquel vén de traducir Nomes de fume, unha obra inclemente e honesta sobre a familia, a comunidade e o loito, ao catalán. A principios de ano verá a luz en castelán, coa tradución de Gonzalo Hermo.

Como xorde a tradución de Nomes de fume ao catalán? Coincidín con Dolors Miquel no Ponte Poética do ano pasado, pero foi un encontro moi fugaz. Eu lera El guant de plàstic rosa e gostaba moito dela. Cando hai alguén que chama moito a túa atención, sempre te retraes máis. Houbo un saúdo de cortesía e pouco máis. Pasou o Ponte Poética e un día chegoume unha mensaxe de Dolors a Facebook. Dicíame que quería falar comigo porque me escoitara e quedara coa curiosidade... Levou o meu libro do Ponte Poética e gostara del. Preguntaba que me parecía se se puña a traducilo. Que me ía parecer? Máis adiante comunicoume que tiña o libro practicamente traducido e que me conseguira unha editorial. Que opinas?, preguntárame. Como que que opino? Pareceume xenial. Quedei moi contenta porque me atraen as situacións casuais. Non quito mérito ás que non o son, pero… gosto máis cando algo é casual e cae sen buscalo. Fíxome moita ilusión. Por que o fume? O fume esváese, e non queda nada, mais o fume vén de algún lugar, de algo que se queima. A min parecíame que a imaxe tiña que ser esa. O fume é algo que está entre o que foi e o que non vai ser, é algo que queda aí, no medio. E esa parte era a que me gustaba a min. Ese nome que só aparece unha vez no libro era un nome de fume, algo que xa non nomeaba unha persoa física, pero había a necesidade de que non desaparecese. E de aí "Cada noite pronuncio o teu nome de fume / para que esteas presente". Aínda que non nomeemos alguén pode ser que exista, mais ese non nomeamento sostido no tempo leva necesariamente á extinción ou á desaparición. Se hai un nome que desaparece e ninguén fala desa persoa, esa persoa non existe. En moitos casos xa non está e noutros convértese nun tabú. O que non se nomea non existe e en Nomes de fume unha resistencia a negarse á desaparición. No prólogo de Noms de fum, Dolors Miquel afirma que o libro é máis que o acto de amor dunha muller que deu vida, aleitou e quereu a súa filla. Que foi para vostede? Foi un acto de verdade, sobre todo comigo, porque non o concibín necesariamente para ser publicado. Para min foi un acto de sinceridade extrema... doeume moito escribilo. Non sei se a palabra é dor, porque é unha mestura, pero eu non o pasei ben escribíndoo. Para min foi un exercicio difícil, pero moi honesto. Estou contenta. Nun momento en que estamos asistindo ao desmantelamento do rural, en que esa referencia desaparece para unha parte importante da sociedade, voces potentes e cargadas de modernidade na poesía, como o caso de Olga Novo e do seu, apostan en reivindicar o rural. Por que? O rural, como o coñecemos, xa non existe, e non vai volver existir. É unha época que xa pasou. É absurdo pensar que volvería ser iso, mais o rural que existe merece existir e eu quero vivir nel. Quero vivir nun rural actualizado, moderno, coas comodidades propias do século en que estamos. Para min non sería concibíbel que non existise o saneamento na miña aldea, ou o alumeado público. Eu entendo a necesidade de reivindicar o dereito que temos as persoas a vivir no rural, porque eu quero vivir no rural. Entendo ademais que non quero vivir dun xeito baleiro nel. Quero ser e son moi consciente do pasado que está aquí e do valor que teñen as persoas dunha aldea. Eu non sei como é vivir nunha cidade, mais podo imaxinalo. Nunha aldea as persoas, os individuos, como tal, teñen un valor e xogamos todos un papel no grupo. Eu vexo as aldeas como organismos vivos e non son capaz de velas doutro xeito. Ás veces véxonos como estas bandas de estorniños que fan debuxos no ceo. Véxoo así. Formamos un debuxo común e temos moi claro cal é o noso papel dentro da aldea. Nós témolo moi definido e vén dado pola nosa familia, polo noso pasado. Eu sei que son aquí para o resto da xente e sei que se espera de min. Despois iso vaise moldeando. Eu son neta dun señor moi querido en Bon, moi traballador e moi respectado e a xente espera de min que sexa unha persoa moi traballadora, moi honesta… porque vén de familia. Non esperan outra cousa. Eu reivindico ese rural. Un rural moderno, activo e, necesariamente, chantado na raíz, porque se non, seriamos unha urbanización. "É difícil pertencer á tribo, / pertencer sen ser devorado". Que papel desenvolve en Nomes de fume o colectivo? O colectivo é necesario, como é necesario ese sentimento de pertenza. Sénteste ben cando estás rodeada de xente coa que compartes unhas ideas comúns e sénteste protexida. Estás cos teus, aínda que ás veces non os coñezas e non coñezas nin os seus nomes. Tes ese sentimento de pertenza a un grupo do que non coñeces as partes. A aldea é algo así, o grupo protéxete. Porén, ás veces o grupo tamén te fai sentir frustrada. O grupo limita moito o teu radio de acción. Eu sei que espera de min a xente e antes de facer algo que a poida decepcionar, pénsoo moito. A tribo tamén limita e estrangula bastante. Eu aí referíame á familia, que si que a vexo máis estranguladora. [Podes ler a entrevista íntegra no número 357 do semanario en papel Sermos Galiza, á venda na loxa e nos quiosques]


Summary: A empresa norueguesa sinala que leva 30 anos extraendo cuarzo en Frades, Mesía, Ordes e Oroso mediante un sistema de alugueiro temporal de terras "sen que se producira incidente ningún". O SLG denuncia, pola contra, que os traballos provocan danos nos prados durante anos.

A pasada semana o SLG denunciou en rolda de prensa o "risco" que ao seu xuízo supoñían os proxectos mineiros que pretende desenvolver a empresa norueguesa Erimsa nos concellos de Frades, Mesía, Oroso e Ordes na procura de cuarzo. O sindicato alertaba do dano que estas prospeccións infrinxen nos terreos, pois "os terreos explotados quedan inservibles para a actividade gandeira" porque "ao extraer o mineral, que é o elemento que lle confire estrutura ao solo e permite a drenaxe de auga, os prados non volven producir forraxe ao 100% até pasados uns oito anos como mínimo e calquera precipitación de choiva, por pouca que sexa, transforma o terreo nunha lameira impracticable para o gando maior e o acceso de tractores". A empresa asegura que "ningún terreo perde rendemento" e que "a gran maioría" mesmo "melloran a produtividade" Este xoves Erimsa difundiu un comunicado no que afirma que os seus traballos non provocan danos nos terreos. A empresa sinala que leva 30 anos extraendo cuarzo en Frades, Mesía, Ordes e Oroso (nun total de 1.600 hectáreas) mediante un sistema de alugueiro temporal de terras "sen que se producira incidente ningún" e "convivindo coas explotacións agrícolas e gandeiras". A compañía, que forma parte da norueguesa Elkem AS, integrada á súa vez na multinacional chinesa Blue Star, explica que leva a cabo os traballos "sen canteira ou oco de explotación permanente" e "garante a recuperación total do terreo para o seu uso anterior nun mínimo prazo de tempo". Asegura que "ningún terreo perde rendemento" e que "a gran maioría" mesmo "melloran a produtividade". O SLG convocou unha asemblea aberta este xoves na Casa de Cultura de Xanceda (Mesía). Alerta de que o proxecto pon en risco a existencia de 200 granxas gandeiras e 500 empregos directos A empresa sinala, finalmente, que no permiso de investigación Xanceda levará a cabo a extracción de mineral en 210,22 hectáreas de terreo e que aínda non pode determinar a superficie que abranguerá a área de extracción nos tres restantes permisos de investigación dos que dispón nestas comarcas "posto que esta información só se pode obter unha vez que se realicen as prospeccións oportunas". O Sindicato Labrego Galego convocou unha asemblea aberta este xoves 23 de marzo ás 22 horas na Casa de Cultura de Xanceda (Mesía) para informar as persoas afectadas e granxas sobre a etapa na que se atopa o proceso e asesorar na redacción e presentación de alegacións. O SLG sinalan que o proxecto de Erimsa pon en risco a existencia de 200 granxas gandeiras e 500 empregos directos, creando unicamente 8 postos de traballo indirectos.


Summary: O alcalde imputado de Becerreá que deu a presidencia da entidade provincial ao PP comparece para defender o seu voto e anunciar que non pensa deixar o cargo de deputado provincial. Ofrécese para liderar unha moción de censura aos populares.

Manuel Martínez compareceu en Lugo ante os medios de comunicación na tarde desta quinta feira para defender a súa posición de se votar por si propio en primeira volta e en branco na segunda durante a constitución da Deputación de Lugo. Unha decisión que deu a presidencia da entidade provincial ao PP. Martínez, alcalde socialista de Becerreá, adicou boa parte da súa intervención a cargar contra o BNG por afirmar que non votaría por el como candidato a presidente provincial por estar imputado. Martínez manifestou que el non tiña por que cumprir as directrices nacionalistas e dixo que "tiña dereito a ser presidente da Deputación de Lugo". Foi nese punto no que sinalou que "non penso demitir", decisión que fecha as portas -polo menos de momento- a unha moción de censura ao PP e mesmo pediu do PSdeG "que me defenda e ampare". Ao seu entender negou que houbese motivo algún para que o PSOE lle abrise expediente e mesmo insinuou que podería haber unha moción e socialistas e nacionalistas contra o PP, mais con el como candidato., Feijóo cuestiona Besteiro Núñez Feijóo cuestionou o liderazgo do secretario xeral do PSdeG, José Ramón Gómez Besteiro, ao que avertiu que "cando un líder non lidera"e fai sempre "o contrario do que di" ao final hai "consecuencias", en referencia ao acontecido na Deputación de Lugo esta cuarta feira. Na súa comparecencia posterior ao Consello da Xunta, Feijóo dixo que "non" esperaba o acontecido na Deputación, mais celebrou, dixo, que na entidade provincial goberne "a listaxe máis votada". Darío Campos: "Non lle gardo rencor" Darío Campos, candidato proposto desde Ferraz a última hora para substituír Manuel Martínez por estar imputado, confesou que non garda "rencor" a quen é o seu compañeiro de partido. "Sei que Manolo (Martínez) é un persoa noble, que errou e aínda está a tempo de rectificar", dixo antes da comparecencia do rexedor de Becerreá. Insistía Campos en que Martínez "equivocouse", porque "dentro da súa aspiración a ser presidente da Deputación todas as circunstancias lle coincidiron mal para selo". PSdeG abre expediente disciplinar O PSdeG remitiu a Ferraz un expediente disciplinario aberto ao alcalde de Becerreá, Manuel Martínez, ante a "enorme gravidade" de que propiciase que o PP presida a Deputación de Lugo, após se negar a acatar a orde da dirección do partido de votar un candidato alternativo para este órgano que obtivese o apoio do BNG. A secretaria de Organización do PSdeG, Pilar Cancela, explicou que a orde que tiña Martínez de votar a Darío Campos para "manter un goberno progresista" na Deputación de Lugo "era unha decisión do partido, non unha decisión individual".


Summary: Alianza Verde e Vermella foi a forza máis votada na capital dinamarquesa. Por primeira vez en 110 anos, a candidatura socialdemócrata foi derrotada nunhas municipais nesta cidade.

Nas eleccións municipais danesas, a Alianza Verde e Vermella (Enhedslisten) obtivo o mellor resultado de sempre a nivel nacional, con 7,3% dos votos e puxo fin a máis dun século de vitorias dos socialdemócratas na capital do país, segundo informa Esquerda.net. Con 24.6% dos votos, a lista de esquerda anticapitalista foia máis votada nos comicios que esta terza feira decorreron en Copenhage, subindo seis puntos porcentuais en relación ás eleccións de 2017. En sentido contrario, os socialdemócratas caeron dez puntos porcentuais, ficando agora 17,3% dos votos. Tamén rexistrou un bo resultado o Partido Popular Socialista (SF), ecosocialistas, con por volta do 11% dos sufraxios. Unha das bandeiras electorais da lista de esquerda foi o dereito a vivenda A pesar de se ter tornado o primeiro partido en Copenhaguen - e tamén na illa de Bornholm -, as regras de formación dos Gobernos pasan pola formación dunha maioría entre os electos, polo que a Alianza Verde e Vermella non irá mandar no goberno local, grazas a un acordo dos socialdemócratas cos liberais e os verdes. A través das redes sociais, Line Barfod saudou o resultado que aumentou a representación do partido de 11 para 15 representantes no Consello municipal. Unha das bandeiras electorais da lista de esquerda foi o dereito a vivenda, coa proposta de que 75% de todas as novas construcións en antigos terreos portuarios da cidade debían ser reservadas a vivenda accesíbel. A redución do uso do automóbil e a aposta polos transportes públicos foron outras bandeiras desta candidatura.


Summary: Todos os partidos da primeira fase, tanto en categoría masculina como feminina, xogaranse este sábado e as finais o domingo. Os homes enfrontaranse a Gascoña, Francia, Alemaña e Bretaña, e as mulleres a Francia, Alemaña e Bretaña. Este mércores anunciouse que o Festival Intercéltico de Lorient estará dedicado a Galicia en 2019.

Esta fin de semana celébrase a primeira edición dos EuroGames, os xogos gaélicos europeos, en Lorient (Bretaña). A este torneo acudirán as seleccións galegas de fútbol gaélico, masculina e feminina. Nos anos 2015 e 2016, Galicia xogou en Abu Dhabi e Dublín as dúas primeiras edicións dos Xogos Mundiais dos deportes gaélicos, citas nas que tivo unha magnífica actuación, obtendo a selección masculina un 2º e un 3º posto. Tamén a selección masculina realizou un magnífico papel, vencendo en Dublín na final de consolación. A Lorient os seleccionadores galegos, Alexandre Sanmartín "Jano" -masculina-, Santiago Rodríguez e Pablo da Silva -feminina-, levaron 13 xogadores e outras tantas xogadoras, que voarán este venres de Porto a Nantes, dende onde se desprazarán á cidade de Lorient. Os homes enfrontaranse a Gascoña, Francia, Alemaña e Bretaña. E as mulleres a Francia, Alemaña e Bretaña, xogándose o sábado todos os partidos desta primeira fase. Os dous primeiros clasificados desta liguilla enfrontaranse o domingo na gran final do campionato, ás 13 horas a masculina e ás 15 horas a feminina. Fora en 2012, no campo do Cadaval de Narón, cando a Irmandiña do gaélico debutou e, xunto a selección de Bretaña, fixo historia ao disputar o primeiro partido entre seleccións nacionais da historia deste antigo deporte, que non saía das fronteiras irlandesas máis que aló onde había descendentes da Illa. Na actualidade, este deporte conta cunha liga galega masculina e feminina con máis de dez clubs afiliados na Asociación Galega e coa súa propia selección oficial recoñecida pola federación irlandesa que rexe o gaélico a nivel global. Ademais, unha liga galega con 13 equipos masculinos e nove femininos segue a asentarse como competición, espallando o deporte por numerosas localidades como Ourense, A Estrada, Vigo, Lalín, O Grove ou As Pontes. O que empezou como unha aventura mobiliza xa uns 500 xogadores e xogadoras cada fin de semana, con cadansúa licenza e de maneira totalmente afeccionada. O Festival de Lorient de 2019, dedicado a Galicia Este mércores anunciouse que o Festival Intercéltico de Lorient estará dedicado a Galicia en 2019. O certame, que chega á súa edición número 49, celebrarase entre o 2 e o 11 de agosto. Uxía ou Rodrígo Romaní (ademais das seleccións de fútbol gaélico) compoñen a representación galega na actual edición, que rematará o 12 de agosto. A participación dos gaiteiros Xesús Rodríguez, Manuel Seoane, Diego Prieto e Raquel Vilas no Trofeo McCrimmon de gaita peninsular, o espectáculo da Banda de Gaitas Sons da Chaira ou o baile dos mariñaos Saíñas serán outras das achegas galegas.