Summary: No novo número do suplemento, que atoparás este sábado nos quiosques xunto co teu Nós Diario de sempre, contarás con interesantes análises do tecido produtivo galego (desde a industria até as grandes empresas, pasando pola investigación) da man de persoas expertas na materia.

Este sábado no quiosque, xunto co teu Nós Diario e o semanario Sermos Galiza, atoparás o caderno Producir, que vén de sinaturas de renove temas que analizan a economía galega desde diferentes puntos de vista. Na capa vas atopar un texto de María do Carme García-Negro no que incide na "Necesidade de máis industria". Esta ten que vir, destaca, "con capital e recursos propios". Este debate, que se amosa cada vez máis preciso na Galiza dadas a situación actual do sector servizos e a crise en complexos industriais coma o de Alcoa en San Cibrao, comparte espazo no suplemento coa reflexión da economista María Cadaval, que analiza "Que agocha o novo baile bancario?". Completa a apertura de Producir un artigo de opinión de Bernardo Valdês Paços sobre os impostos e os lucros. As e os precarios, aínda peor Na primeira peza da sección Saber Facer, Xabier Pérez Davila advirte de que "O Pacto de Toledo penalizará máis a precariedade". O autor fornece argumentos como a negociación, case ás agachadas, para que parte dos gastos da Seguridade Social pasen a depender dos Orzamentos Xerais do Estado. No apartado Pé a terra o profesor da USC Gonzalo Rodríguez fala sobre a absorción do Instituto Nacional de Oceanografía (IEO) polo Consello Superior de Investigacións Científicas (CSIC). "IEO: Estábamos ao bordo do abismo", titula. O tema central do caderno desta semana profundiza no "Concerto económico para abrirmos o caminho" da man de Joám José Romero Durán. Este fala da posibilidade dun novo financiamento para o país que non só dependa da Lei Orgánica de Financiación das Comunidades Autónomas. O economista Manoel Barbeito aproveita este número para explicarche "Qué é realmente a Taxa Tobin?". A xestión das empresas grandes a debate A reportaxe que atoparás para fechar a quenda de artigos máis analíticos titúlase "Por que non proponer a coxestión na grande empresa" e conta coa sinatura de Iago Santos Castroviejo. No texto inclúense algunhas das chaves na tarefa de recuperación da actual crise. Esa información contrasta con outra das grandes lacras coas que ven loitando a nazón desde hai décadas. O enxeñeiro agrícola Xosé Carballido opina sobre a "Concentración parcelaria: fin dun modelo". No Quen fai que comparten espazo o porto de Marín cos empresarios Juan Carlos Escotet, presidente de Abanca, e Álvaro Dorado, presidente de Alcoa no Estado Español. O Selfie deste sábado é para o fundador e Ceo de IberAtlantic Global Corporation, Pedro Mouriño. Segredos para coñecer a actualidade Xa sabes que se queres estar ao día sobre a economía galega tes que conseguir o Producir que atoparás no teu quioque habitual acompañando a Nós Diario. Tamén estará dispoñíbel para mercar na nosa loxa online. Apura que ficas sen el! Moito apuro para a próxima fin de semana? Preme aquí e aforra traballo!


Dos 25 quilómetros da nova vía están rematados 10, outros 4 quedaron a medio construír e o Goberno galego anuncia agora que dos pendentes 2 serán "autovía urbana" con rotondas e o impacto do resto concretarase "nos vindeiros meses""Autovía urbana" é a denominación que vén de dar a Xunta á ampliación de un a dous carrís por sentido, cunha rotonda na metade do recorrido, dun treito de só 2 quilómetros da estrada autonómica PO-552 que une Tui e A Guarda a carón do treito final do río Miño. Esa obra supón a renuncia a parte do polémico corredor do Baixo Miño, unha nova infraestrutura paralela á estrada actual prometida pola Xunta tras o afundimento do Prestige no marco do seu Plan Galicia cando Feijóo era conselleiro de Política Territorial. Os atrasos, obstáculos e cambios de proxectos sufridos neste tempo pola nova estrada do Baixo Miño son similares aos experimentados por outras dúas infraestruturas que se comezaron a xestar pola mesma época, as autovías da Costa da Morte e do Morrazo, abertas anos despois do previsto.A Xunta xustificou no seu momento a paralización das obras pola crise e a falta de cartos para acometelasA denominada Vía de Alta Capacidade Tui-A Guarda comezou a ser deseñada en 2003 como alternativa a unha estrada convencional pola que hoxe circulan preto de 15.000 vehículos ao día. Pero década e media despois dos 25 quilómetros que ía ter só están en servizo, desde xullo de 2014 e tras o investimento duns 60 millóns de euros, os 10,2 quilómetros finais, entre A Guarda e Goián, no concello de Tomiño, nas proximidades da ponte internacional que conecta coa portuguesa Vila Nova de Cerveira. Tamén se iniciaron as obras no outro extremo da vía, nos seus 3,9 quilómetros iniciais nas proximidades de Tui, cuns 28 millóns de euros de orzamento, pero a comezos desta década os traballos quedaron a medias ao tempo que a Xunta argumentaba que coa crise non tiña cartos para acometer toda a nova infraestrutura.Os trazados estudados para o treito intermedio do corredor, o máis atrasado, recibiron protestas dunha e outra veciñanza afectada que reclamaban que fose "polo río" ou "polo monte" en función dos intereses de cada quen Pero os económicos non foron os únicos problemas da nova vía do Baixo Miño. Os principais chegaron polo trazado escollido polo Goberno galego e o seu impacto, especialmente no seu treito intermedio de 10,5 quilómetros ao seu paso polo concello de Tomiño. A presenza do río Miño e da estrada convencional actual coas súas marxes moi urbanizadas só deixa dúas posibilidades para a nova infraestrutura. Ou entre as vivendas e o monte, onde afectaría a importantes espazos agrícolas e viñedos da denominación de orixe Rías Baixas na subzona do Rosal, ou entre as vivendas e o río, con impacto ambiental e efecto barreira. Un e outro trazado obtiveron sucesivas protestas dunha e outra veciñanza afectada que reclamaban que a nova estrada fose "polo río" ou "polo monte" en función dos intereses de cada bando. Segundo o Goberno galego a que vén de lanzar agora é "a proposta de trazado que garante a viabilidade da actuación coa menor afección ambiental e social e maior accesibilidade"Tras quedar aparcado durante anos, este martes a conselleira de Infraestruturas, Ethel Vázquez, desprazouse ata Tomiño para alí facer públicos parte dos seus plans para ese treito intermedio de dez quilómetros. Os 2,1 quilómetros máis occidentais, nas proximidades do treito xa en servizo, non terán novo trazado senón que se aproveitará a estrada convencional actual para engadirlle un carril máis en cada sentido e vías de servizo para convertela en "autovía urbana". Ademais, na metade deses dous quilómetros esa "autovía urbana" estará interrompida por unha rotonda para facilitar a comunicación cos barrios veciños. A actuación, que agora a Xunta somete a exposición pública, custará uns 12 millóns de euros e segundo o Goberno galego é "a proposta de trazado que garante a viabilidade da actuación coa menor afección ambiental e social e maior accesibilidade".A Xunta adía a "os vindeiros meses" as solucións para o treito intermedio co trazado aínda pendente de definir e para o enlace do primeiro treito inacabado coa A-55 en TuiPara os restantes 8 quilómetros do treito intermedio pendente ao seu paso por Tomiño, a conselleira avanzou que o seu polémico trazado será concretado "nos vindeiros meses", cando será sometido novamente a avaliación ambiental. Tamén aos "vindeiros meses" remitiu Vázquez a construción por outros 20,5 millóns de euros do enlace que conectará o inacabado primeiro treito de 3,9 quilómetros, nas proximidades de Tui, coa A-55 Vigo-Portugal. Un enlace que tamén facilitará o acceso ao veciño polígono empresarial de Areas, construído a carón da autovía pero para chegar ao cal hai que dar un rodeo de máis de dous quilómetros.


Summary: O Plaid Cymru obtería 12 dos 60 escanos da Asemblea Nacional nuns comicios nos que os Laboristas volverían ser vencedores (28 deputados), á beira da maioría absoluta na Cámara.

Gales (Cymru, en galés) ten en poucas semanas cita coas urnas para elexir os 60 parlamentares que integran a Asemblea Nacional (Cynulliad Cenedlaethol Cymru), o parlamento deste país que fai parte do Reino Unido. Segundo as enquisas , o independentista Plaid Cymru pasaría ser segunda forza, con 12 deputados (1 máis que nos comicios de 2011) e por volta do 20% dos sufraxios. Os Laboristas volverían gañar en Gales, ao obter 28 escanos (tivo 30 en 2011). Descenderían significativamente os conservadores, que pasarían dos 14 deputados que posúen actualmente aos 10 que lle cocneden os inquéritos; e os liberais-demócratas, que atinxirían 2 deputados por 5 que lograron hai cinco anos. Porén, entra con forza a dereita populista e británica que representa o UKIP. Na actualidade carece de representación no Parlamento de Gales mais as sondaxes vaticinan que podería obter até 8 deputados, pasando ser a cuarta forza da Cámara. Retrocesos Embora o ascenso que lle prognostican os inquéritos, o Plaid Cymru está lonxe de lograr resultados como os que acadou nas primeiras eleccións á Asemblea Nacional, en 1999, cando tivo 17 escanos. Nas pasadas eleccións británicas, os independentistas galeses obtiveron 3 escanos.


O prezo medio da electricidade no mercado maiorista volverá subir esta segunda feira, cun incremento do 2,38% con respecto ao domingo, e situarase nos 163 euros por megavatio hora (MWh). O prezo máximo da luz para a segunda será entre as 20:00 e as 21:00 horas, con 270,2 euros/MWh, e o mínimo, de 55,1 euros/MWh, será entre as 15:00 e as 16:00 horas. En concreto, o prezo medio da 'pool' para esta segundas será de 163,13 euros/MWh, catro euros máis caro que os 159,33 euros/MWh do domingo, segundo os datos publicados pola Operadora do Mercado Enerxético Ibérico (OMIE). Deste xeito, o mercado maiorista eléctrico mantén unha tregua iniciada na sexta, cando rexistrou un prezo --154,7 euros/MWh-- que era o máis baixo desde o pasado 19 de febreiro, antes de que comezase a guerra en Ucraína. O prezo máximo da luz para a segunda será entre as 20:00 e as 21:00 horas, con 270,2 euros/MWh, e o mínimo, de 55,1 euros/MWh, será entre as 15:00 e as 16:00 horas. En comparación con hai apenas un ano, o prezo do pool para a segunda será un 213,65% superior aos 52,01 euros/MWh do 11 de abril de 2021. Estas son as cinco opcións que formula a UE para abaratar o prezo da luz A Comisión Nacional dos Mercados e da Competencia (CNMC) comprobou que en 2021, no marco da espiral ascendente da enerxía, pertode 1,25 millóns de persoas pasaron do PVPC a unha tarifa no mercado libre a prezo fixo. O pasado 29 de marzo, o Goberno aprobou un plan nacional para facer fronte ao impacto da guerra en Ucraína que inclúe, entre outras medidas, a prórroga da rebaixa fiscal dos impostos que gravan a factura da luz ata o próximo 30 de marzo. Xuño, así como o ampliación do bono social eléctrico ata chegar a 1,9 millóns de fogares beneficiarios.


Summary: A administración destes viais retomarase nesta cuarta feira.

A Comisión de Saúde Pública decidiu nesta segunda feira ampliar en dez anos o rango de persoas que recibirán a vacina de AstraZeneca, até os 65 anos, após valorar a medida nun pleno extraordinario do Consello Interterritorial. O Ministerio de Sanidade agardaba, antes de tomar a decisión definitiva, polos resultados do ensaio de fase III que veñen de realizar nos EUA as e os responsábeis deste fármaco. As conclusións extraídas reflicten unha eficacia en maiores de 65 anos de 80%, e de 79% na prevención da Covid e de 100% para evitar o desenvolvemento dunha enfermidade grave e a consecuente hospitalización. Unha semana de paro A pasada semana suspendeuse a inoculación destes viais na Galiza tras facerse público que a Axencia Europea do Medicamento (EMA, en inglés) e a Organización Mundial da Saúde (OMS) estaban a estudar un posíbel nexo causal entre a vacina e os episodios de trombose que experimentaron algunhas persoas que a recibiran. Porén, ambas as organizacións aclararon que segue a ser "segura e eficaz" e que os seus beneficios "superan abondo" os riscos. Así mesmo, non se demostrou polo de agora que exista relación algunha cos trombos detectados. Consecuentemente, a vacinación cos viais de AstraZeneca retomarase na cuarta feira, mais as autoridades sanitarias reforzarán os protocolos: a ficha técnica da vacina incluirá indicacións sobre esas posíbeis tromboses, principalmente en persoas menores de 55 anos e mulleres. Ademais, remitirase ás e os profesionais sanitarios unha misiva a respecto sobre os síntomas que deben tomar en consideración após inocular cada unha das doses. A Xunta defende a medida O Goberno galego deu na segunda feira o seu visto bo á decisión de inocular esta vacina ás persoas de até 65 anos. Por outra banda, cómpre lembrar que o conselleiro de Sanidade, Julio García Comesaña, adiantou na pasada sexta feira que non se chamará, de momento, ás persoas que a rexeitaron: "Hai que distinguir entre as que non quixeron vacinarse por motivos persoais e aquelas ás que a mensaxe non lles chegou, ás que é fundamental volver citar", dixo, en alusión ao "fallo" detectado hai dúas semanas no sistema de citación.


Summary: Sanitarios protestan no centro de saúde de Baltar (Sanxenxo) para denunciar as condicións nas que teñen que desenvolver o seu traballo no verán, con oito médicas e médicos para atender a 80.000 persoas.

"Sobran políticos e xestores, falta persoal sanitario ¡Solución xa!", líase na pancarta que encababa esta cuarta feira a mobilización de traballadores sanitarios, acompañados de usuarias e usuarios, diante do centro de Saúde de Baltar, en Portonovo (Sanxenxo). Oito dos dez sindicatos con representación na xunta de persoal da área de Pontevedra convocaron a protesta, da que non formaron parte Co.Bas e TSP, para exixir solucións á situación límite na que se atopan este verán, que traballadoras e traballadores do centro médico chegaron a denunciar nun escrito a finais de xullo dirixido á Valedora do Pobo, á Fiscalía de Pontevedra e ao Defensor do Pobo estatal. Ademais de denegar case todos os reforzos, a Xerencia da área sanitaria do Sergas bloqueou a metade do horario laboral dos médicos para atender exclusivamente a turistas, "na metade de tempo temos que atender un número case igual de pacientes de Sanxenxo que nun horario completo", cuestionan no escrito, no que revelan os "grandes problemas de asistencia sanitaria" que esta situación está a xerar. Esta decisión está a implicar gardas de 17 horas no Punto de Atención Continuada (PAC) con 99 pacientes na axenda dunha única titular médica, ou doutores que se atopan con até 87 citas por atender na súa xornada laboral. Segundo explican os profesionais, nesta época había reforzos específicos de consulta médica, enfermería e persoal non sanitario, o mesmo que ocorría no PAC. Porén, este ano non foron aprobados os reforzos, sumándose a un grupo de persoal moi axustado apenas unha persoa para tarefas de enfermería. Julio García Comesaña, conselleiro de Sanidade, argumentaba no Parlamento esta terza feira que as vacacións dos facultativos en agosto impedía cubrir as prazas precisas. Diante desta situación, as traballadoras e traballadores do centro reclaman que se investigue se esta "clara neglixencia" do Sergas pode constituír un delito contra a saúde e a seguridade dos traballadores, conculcando "os dereitos dos pacientes e creando unha situación de gravísimo perigo de incorrer en delito de omisión de socorro pola imposibilidade de atender a poboación". As 17.000 persoas censadas en Sanxenxo pasan durante os meses de verán a 80.000, con picos de poboación que poden superar as 100.000 persoas co turismo. O número de médicas e médicos para atender a estas persoas é de oito profesionais.


Summary: Tras 16 anos, Angela Merkel non estará á fronte de Alemaña, a locomotora económica da UE que, para mellor ou peor, marca as políticas dos Estados membros en moitos aspectos. A incógnita de quen a sucederá comezarase a despexar este domingo 26 de setembro, tras o voto nas eleccións xerais.

O resultado, a día de hoxe, está no aire. Despois de tres debates electorais entre os candidatos das tres formacións favoritas e dun derradeiro multipartito na noite da quinta feira, os socialdemócratas chegan en cabeza ao día da votación por unha mínima diferenza de tres puntos sobre os democristiáns. E, con todo, esta lixeira vantaxe non asegura nada. Segundo a enquisa publicada polo diario conservador Frankfurter Allgemeine Zeitung, arredor de 40% das persoas consultadas non tiñan decidido aínda quen votar a semana pasada. O sufraxio que Merkel arrastraba case por inercia está agora sen dono. A "enquisa de enquisas" elaborada por Politico outorga ao Partido Socialdemócrata (SPD) 25% do voto (+5 que en 2017); á Unión Demócrata Cristiá (CDU) e á súa filial bávara, CSU, dálles 22% (-11); mentres que Os Verdes conquistarían 15% (+6). Pola cuarta posición pelexarían a ultradereitista Alternativa por Alemaña (AfD), con 11% (-1), e o Partido Democrático Liberal (FDP), tamén con 11% (non varía). Die Linke, herdeiro do Partido Comunista que gobernou Alemaña Oriental, tería 6% (-3). Tres líderes en 2021 O liderado nas enquisas foi variando ao longo deste Superwahljahr ("súper ano electoral", con varios comicios rexionais alén das xerais deste domingo). Da CDU pasou ao partido dos Verdes en primavera e, finalmente, ao SPD hai un mes. Os ecoloxistas, liderados por Annalena Baerbock e Robert Habeck, lograron aglutinar a inicio de ano o apoio que o Goberno da gran coalición (CDU/CSU e SPD) perdía como consecuencia do desgaste na xestión da pandemia. A finais de abril e comezos de maio, Os Verdes lideraron por vez primeira nas enquisas, con 25% do voto, coincidindo coa elección de Baerbock como a súa candidata (e do pouco carismático Armin Laschet, polos democristiáns). Porén, o atraso de Baerbock para declarar uns pagos recibidos do partido, as dúbidas sobre o seu currículo ou o plaxio no seu libro ─sumados a varios erros fácticos en campaña─, cobraron aos Verdes unha importante peaxe nas enquisas. A mediados de xullo as cousas ían ben para a CDU, que chegaba ao 29% en intención de voto, mentres que Os Verdes caían a 19% e o SPD seguía arredor de 16%. Mais as inundacións que arrasaron Renania do Norte-Westfalia, o land gobernado por Laschet, mudaron todo. O candidato conservador interrompeu as vacacións e viaxou ás zonas inundadas co presidente alemán, Frank-Walter Steinmeier. Na memoria o ano 2002, cando o socialdemócrata Gerhard Schröder logrou unha axustada vitoria nas xerais grazas ao seu papel activo durante as inundacións daquel ano en Saxonia. Laschet quixo presentarse como un dirixente capaz de xestionar unha crise, de xestionar Alemaña; mais saíu coa imaxe dunha persoa con falta de empatía tras ser gravado a gargalladas nun momento da visita. E a finais de agosto, apenas 40 días despois, o SPD ─aproveitando os erros de Laschet e Baerbock─ certificaba a remontada e superaba á CDU nas enquisas por vez primeira en 15 anos. Unha posición que mantén até o día de hoxe, mais cunha lixeira repunta dos democristiáns na última semana. Xurdimento de Scholz Os erros dos rivais serviron de combustíbel para o avance do SPD, que se consideraba desafiuzado (en 2017 logrou o peor resultado da súa historia). O impulso definitivo chegou o 10 de agosto, cando o vicepresidente do Goberno alemán e ministro de Finanzas, Olaf Scholz, foi proposto como candidato para dirixir a nave nestes comicios. A gran popularidade de Scholz sufriu un revés esta semana, cando foi chamado a declarar ante a comisión parlamentaria que investiga supostas irregularidades por parte da unidade especial dedicada á loita contra o branqueo de diñeiro, dependente do seu ministerio. Agardábase que se ausentase, argumentando problemas de axenda pola campaña, mais acudiu en medio dun gran despregue mediático. Alí rexeitou taxativamente as acusacións. O tabloide conservador Bild, o de maior tirada de Alemaña (e de Europa), levou durante toda a semana ás súas primeiras informacións artigos relacionados co caso. Onte acusaba a comisión parlamentaria de manter en secreto partes da declaración de Scholz. Ademais, salientaba que nas últimas horas de campaña el e o seu equipo se están a desprazar por Alemaña en jet privado e en dous Mercedes S-Class. Balance esquerda-dereita Como se comprobou cos casos de Baerbock e de Laschet, calquera erro pode custar caro e restar peso de cara ás negociacións que comezarán inmediatamente despois da votación. Porque se o gañador non está claro, si que parece evidente que serán necesarias alianzas para poder formar Goberno. No debate final da quinta feira, o candidato da CDU asegurou que non lle importa quen acabe primeiro ou segundo, que o importante para eles é evitar que se forme unha coalición de esquerdas (SPD, Verdes e Die Linke). Desde o avance nas enquisas dos socialdemócratas, tanto el como Merkel levan ameazando co "dano" que causaría ao país e a Europa a entrada do comunismo no Goberno. Laschet xa dixo con anterioridade que aínda que a CDU sexa segunda buscará a alianza cos Verdes (con quen goberna en varios länder) e co FDP. Die Linke, pola súa banda, moderou a posición sobre a abolición da OTAN, un dos temas que máis fricción causa con Verdes e SPD. "Si, criticamos a OTAN", sinalou a súa candidata, Janine Wissler, mais aclarou que un Goberno alemán non a pode disolver. Tamén o líder parlamentario da formación, Dietmar Bartschnunha, asegurou nunha entrevista en Augsburger Allgemeine que Die Linke nunca exixiría a saída de Alemaña da OTAN para entrar no Goberno. Baerbock, seducida por Laschet e por Scholz, non se decantou aínda que dixo que Os Verdes prefiren ao SPD. En tanto que o candidato socialdemócrata ─que a priori deberá elixir como terceira pata entre Die Linke e o FDP─ lanzou unha chiscadela en á candidata verde en forma de desexo: "Se cadra chega con dous". Unha cousa ficou clara: a diferenza do que acontece noutros Estados europeos, todos os partidos alemáns comprometéronse a non pactar coa extrema dereita. "Que veñen os socialistas": o gran capital alemán leva fondos a Suíza Suíza, malia os esforzos para acabar coa súa imaxe de refuxio financeiro para millonarios, segue a ser o país que acumula máis activos offshore. A estabilidade política do sempre neutral país centroeuropeo fixo que o fluxo de diñeiro mesmo medrase coas tensións xeopolíticas dos últimos tempos e, especialmente, coa pandemia da Covid-19. Tamén a posíbel viraxe cara á esquerda en Alemaña está a levar as grandes fortunas xermanas a trasladar desde comezos de ano parte do seu capital a bancos suízos, segundo declararon a 'Reuters' banqueiros e avogados do país. A hipotética alianza SPD-Verdes-Die Linke traerá, de cumprir os seus programas electorais, a reintrodución de impostos ás grandes fortunas e ás sucesións, así como outro tipo de taxas de carácter ambiental. Unha tendencia noutras partes da UE, onde por outra parte, de se confirmar a saída da CDU do Goberno alemán, o centro dereita perdería a maioría no Consello Europeo.


Summary: Fronte á tendencia recentralizadora, cómpre opoñer un pensamento exterior acorde coas esixencias de transformación e participación cívica nas políticas públicas capaz de incorporar aqueles eidos nos que Galicia pode desenvolver políticas específicas que deveñen das súas propias características nacionais.

Cabe alegrarse de que as propostas galegas que concorren aos comicios xerais incorporen cada vez máis nos seus programas reflexións e medidas a propósito da nosa acción no ámbito dos intereses exteriores. Isto importa especialmente para influír, en primeiro lugar, nun cambio na nosa cultura política que sexa capaz tanto de ampliar horizontes como de sumar a internacionalización en todas as súas dimensións ao catálogo de demandas do país. Fronte á tendencia recentralizadora, cómpre opoñer un pensamento exterior acorde coas esixencias de transformación e participación cívica nas políticas públicasEn efecto, non se trata só de asegurar a plena participación das autonomías no desenvolvemento das propias competencias no marco europeo e global, senón de instar a participación directa na concepción e xestión dos propios intereses exteriores do Estado, que debe dar cabida ás súas necesidades e ambicións establecendo sinerxías mutuamente beneficiosas. Fronte á tendencia recentralizadora instada por algunhas formacións políticas nos últimos anos, cómpre opoñer neste eido un pensamento exterior acorde coas esixencias de transformación e participación cívica nas políticas públicas –e esta tamén o é- capaz de incorporar aqueles eidos nos que Galicia pode desenvolver políticas específicas que deveñen das súas propias características nacionais. Admitida a crítica sobre a improcedencia de regulamentar por decreto a nosa acción exterior, agora que a Xunta de Galicia semella proporse a elaboración dun novo marco normativo na busca do máis amplo consenso, importa, primeiramente, instar a modificación da lei estatal da acción e do servizo exterior, de 2014, para superar a visión restritiva que a inspira instando outra acorde cunha visión da participación internacional que responda aos requirimentos dos novos tempos.Case corenta anos despois de aprobarse o estatuto de autonomía, incluso as tímidas previsións que contempla relacionadas con esta materia seguen á espera de desenvolvemento. O estado, Europa, o mundo, cambiaron de xeito notable dende 1980. Non semella haber condicións para modificar agora ese estatuto pero si pode habelas para procurar un maior alongamento da nosa esfera de actuación e tamén para achegar unha maior e mellor cobertura desas accións. Por suposto, a regulación do voto exterior, a incorporación da nosa diáspora á acción política, a asunción a todos os niveis da realidade plural do Estado e a súa visibilización global, o papel preponderante de Galicia en áreas e eidos específicos, etc., requiren atención urxente.Na conxuntura presente importa ser capaces de integrar a pluralidade existente en termos de representación co desenvolvemento de políticas no eido exteriorÉ posible aquelar unha axenda común con vascos e cataláns para promover un compromiso activo cunha visión transformadora no trazado da política exterior estatal. Partindo da coincidencia na defensa de valores e principios compartidos, pódese mesmo aspirar a reforzala cunha vontade innovadora na praxe exterior que poña coto á belixerancia exclusivista de tempos recentes. A suma a partir da incorporación da pluralidade non ten por que debilitar o Estado e este e todos deben preocupárense de dotar de coherencia a presenza exterior dos respectivos axentes. É posible consensuar unhas regras de xogo. Para actuarmos no mundo temos tamén que actuar a través do Estado. Facendo uso dos seus activos e mecanismos, na conxuntura presente importa ser capaces de integrar a pluralidade existente en termos de representación co desenvolvemento de políticas no eido exterior.


Summary: O datos de paro rexistrado que vén de facer público o Ministerio de Emprego para o mes de xuño rexistran unha caída quer en Galiza quer no Estado. O traballo estacional fai baixar número de persoas desempregadas en 10.452 na Galiza.

Os datos de desemprego en xuño rexistraron unha baixada de 10.452 persoas, un descenso debido ao emprego estacional que fan do mes un dos máis positivos do ano. Construción e servizos son os sectores que contribuíron ao dato. O número de persoas rexistradas no desemprego na Galiza sitúase así en 273.434. No total do Estado, o descenso é de 127.248 persoas.


Nun eido cuns ritmos tan peculiares como a poesía, sempre cabe achegarse ás autoedicións. Moitas das achegas que revolucionaron a lírica galega nas últimas décadas viñan dese ámbito mal distribuído pero capaz de acadar un público sempre fiel ao xénero. Animais Mecânicos, o que parece ser o primeiro poemario dunha autora que só lembramos de revistas e proxectos de difusión limitada de finais do pasado século. Unha sorpresa agradábel, tamén a da nova ortografía escollida. Animais Mecânicos / Rebeca Malde / Autoedición / 2022 / 120 páxinas / 20 euros Rebeca Malde regresa desde a emigración para pulir unha das vetas menos explotadas na poesía galega destes anos. Poesía e tecnoloxía unidas, con Donna Haraway ao fondo, na procura dun novo suxeito revolucionario onde cyborgs e animais se suman á loita das mulleres. Desde o merlo mecánico que esperta o eu lírico no primeiro verso até os cans biónicos que a seguen polas rúas dos arrabaldes dunha cidade do Brasil para lamber electricamente as súas mans, a autora mergúllanos nun universo rico e profundamente persoal. E porén, a procura do eu vai máis aló do individualismo e sinala, como xa apuntamos, o perfil dun novo colectivo no que definir identidades e subversións. Unha forma de tramar a volta a vellos temas coñecidos como a saudade ou a paixón erótica nun mundo onde xogamos a facer chocar hádrons para dar sentido ao universo: E nesse big-bang diminuto / sei que verei por um momento / o sentido do mundo: / o perfil da casa da avó / o teu corpo nu no palpite / das minhas mans (...). Un discurso cheo de referencias a unha tecnoloxía coa que convivir, e poboado de animais cibernéticos que dialogan e reinterpretan, con certo aire steam-punk, a posibilidade dun futuro diferente no que convivir doutra maneira, máis xusta pero tamén duramente realista ao respecto do papel dos novos elementos e suxeitos que median no mundo actual. Non é a única novidade, a referencia a códigos informáticos, xunto cos debuxos que tratan de crear unha sorte de neo-caligramas, concede ao libro unha aparencia obxectual que encaixa coa súa dimensión innovadora e complementa os seus temas. O xogo sobre as mensaxes ocultas no texto, o azar que demostra a existencia dun deus-xogador como intelixencia artificial suprema, acaban por deixarnos unha sorte de "val da estrañeza" poético, como se un deses cyborgs puidese achegarse a musitar tres versos nos nosos ouvidos: Mecânica como a obrigaçom do ocaso (praias do Brasil). / Os olhos nom lembram o eclipse nin a xistra / pero escoito teléfonos sussurrando fogar.


Summary: A Senadora de ERC, Ester Capella considera que Catalunya está á volta da esquina de conseguir a independencia, un proceso social do que os partidos son, ao seu ver, "acompañantes. Será a representante de ERC nos actos do Día da Patria do BNG.

A coherencia é, segundo Capella unha das claves que sitúan a ERC como unha forza política en ascenso, que os inquéritos sitúan como primeira en expectativa de votos, e que se libra da desafección que padecen moitos partidos fronte novas fórmulas de representación política. -Participa como representante de ERC nos actos do Día da Patria Galega. Que relación defende que manteñan as organizacións do soberanismo galego, vasco e catalán? Sempre mantivemos relacións fraternais e de solidariedade e mesmo en momentos determinados fomos quen de establecer coalicións co BNG, poño por caso, ás eleccións ao Parlamento Europeo. A idea é manter esas relacións estratéxicas que no futuro é posíbel que se dean. Neste momento, a situación en Catalunya é distinta e iso obríganos tamén a accións diferentes. Máis alá do conxuntural temos elementos en común que deberiamos defender e alianzas no obxectivo común da defensa da autodeterminación. Nese sentido, hai unha liña de continuidade de colaboración que é de solidariedade e unidade de acción. "A cidadanía percíbenos como os que non defraudamos. No momento de desafección das organizacións políticas hai determinados partidos, como o noso, que continúa gozando da confianza da cidadanía. -O nacionalismo catalán está na mira coa data próxima do referendum. Está a independencia xa a un paso? Nestes momentos ninguén dubida de que estamos moi cerca, a volta da esquina de poder conseguir a autodeterminación e, polo tanto, a independencia. Un elemento pon sobre a mesa definitivamente a imposibilidade de encaixe e é o Estatut de 2006. Por parte de Catalunya hai desexo de maior autogoberno e España volve pechar a porta. Temos a sensación de que só en Catalunya hai federalistas. Ese movemento reflíctese na toma de conciencia que vai a máis, nas manifestacións, en como saímos a rúa para reivindicar unha realidade distinta. Iníciase un proceso progresivo de desafección co estado por parte da cidadanía, inimaxinábel na súa velocidade. -Estímase que o vindeiro 11 de setembro arredor de dous millóns de persoas sairán a rúa. Agardan unha mobilización desta dimensión? O proceso foi in crecendo e trátase da mobilización da sociedade civil na que os partidos só acompañamos. Non están no noso control. Cada nova mobilización comportou o aumento da cidadanía que saía ás rúas. Agora manéxanse esas cifras, os dous millóns e poden ser posíbeis se temos en conta de que a Vía Catalana mobilizou máis de millón e medio e é posíbel que se superen con creces. E, repito, non somos os partidos, é a sociedade civil a que se mobiliza. -Mais ese proceso cidadá semella que fortaleceu a ERC, valórano así? A cidadanía percíbenos como os que non defraudamos. No momento de desafección das organizacións políticas hai determinados partidos, como o noso, que continúa gozando da confianza da cidadanía. Somos percibidos como un instrumento útil para conseguir os obxectivos. Non dicimos cousas distintas do que sempre dixemos. O que se valora é que entre o discurso e os feitos non haxa disociacións, disfuncións. Gozamos desa confianza porque non fallamos. Presentámonos dicindo que eramos garantías da consulta para que a cidadanía puidese decidir o seu futuro. Cando Convergencia parece que ten dúbidas somos os primeiros en tirar do carro. Somos depositarios dos votos que confiaron en nós e temos obriga de dar cumprimento do que nos encargaron. O problema dalgúns partidos é a disociación entre a campaña e a execución do mandato das urnas. A cidadanía non os considera instrumentos útiles e iso explica o que acontece nalgunhas organizacións do Estado español. -Como se libran desa falta de confianza nas organizacións e os efectos da aparición de novas fórmulas de representación política? Temos procesos de conformación de programas electorais, ideolóxicos e de participación da cidadanía que teñen similitudes con esas novas fórmulas. Somos unha formación política moi transversal, que nace de abaixo a arriba. Non somos un partido ao uso. Iso comportounos dificultades no seu momento, dicíase que eramos inestábeis, pouco serios... en momentos dos partidos políticos ao uso eramos unha organización que despertaba desconfianza. Non somos un partido clásico, nunca o fomos e por iso tampouco nos alcanzan as críticas doutros partidos. Os militantes teñen capacidade crítica, de control e de decisión á hora de escoller a dirección do partido en cada congreso. Comprometémonos co que dicimos e tentamos levalo a cabo. Neste panorama político e social no que abundan os casos de corrupción, os partidos que están controlados pola militancia teñen menos escándalos. Defendemos a transparencia en todos os puntos de vista, desde o financiamento á toma de decisións. Os partidos temos que ser instrumentos para alcanzar os obxectivos da cidadanía. Iso fai que nos fagamos máis atractivos e que non nos alcance o castigo doutras organizacións políticas. "Non somos un partido clásico, nunca o fomos e por iso tampouco nos alcanzan as críticas doutros partidos. Os militantes teñen capacidade crítica, de control e de decisión" -Esa coherencia entre programa e acción non se ve afectada polo paso polo goberno? ERC recuperou apoio despois de perder moitos votos no goberno tripartito. O paso polo tripartito supuxo un gran desgaste que a nivel electoral mesmo foi severo mais a análise é que se nos castiga cando non hai coherencia nin transparencia, cando non somos quen de transmitir as razóns que nos levan a tomar determinadas decisións. O primeiro tripartito foi vivenciado de maneira positiva, o segundo non e é posíbel que fora por non ser suficientemente explicado e foi percibido como un fraude á cidadanía. Para explicar o que aconteceu hai que ter maior perspectiva histórica. No primeiro goberno propiciouse un avance e no segundo a cidadanía entendeu que nos presentaramos cunha perspectiva e desenvolvemos outra. A estratexia de ERC foi o cambio no Estatut de Autonomía, o que os goberno de CIU nunca se atreveran. Facilitamos poñelo contra a parede, mover os límites de encaixe no Estado. Tivemos capacidade de reacción rápida, que hai cousas non toleradas pola cidadanía. -Como valora a próxima xuntanza entre Rajoy e Mas que finalmente xa ten data? Dese ERC parécenos moi ben que o presidente da Generalitat dea todos os pasos para que o nove de novembro sexa posíbel que decidamos o noso futuro. Dentro desta afirmación, todo o que supoña reafirmarse na votación benvido sexa mais xa non é tempo de sacar coellos da chisteira. Se Rajoy é demócrata ten que autorizar a consulta. Non está en xogo un novo sistema de financiamento e outras manobras. O mandato que temos das urnas é moi claro. A cidadanía non nos pedía un novo encaixe no Estado español. Este mandato non é débil nin permite outras interpretacións. Reforzáronse os partidos que defenden o dereito a decidir. Todo o que non sexa o referendo é inviábel. Somos depositarios dun mandato moi claro e non admite matizacións. Que nos puxeramos de acordo na pregunta e na data tivo unha grande relevancia no proceso. Paréceme ben a xuntanza mais escoitar que Rajoy diga que é unha decisión unilateral paréceme dunha caradura sideral. Solicitamos que se avalase a posibilidade da consulta e o que atopamos foi un dobre muro. Se miramos e analizamos as leis aprobadas polo goberno do Estado español dáste conta de que é unha laminación constante do autogoberno e da capacidade de decisión de Catalunya. Unha cousa é o que di Rajoy e outra o que fai. -Existe tensión entre CDC e Unió? Desde fóra e sen vontade de opinar sobre outras organizacións considero que CIU ten clara a súa posición na consulta e o seu compromiso e a proba é a estabilidade que existiu de cara a que o proceso chegara ao seu obxectivo. Compre distinguir unha posición individual da que manteñen as organizacións.


Summary: Mónica Martínez Porteiro estuda Enxeñeiría Industrial e é responsábel nacional de organización dos Comités, organización con máis representación estudantil no conxunto da universidade galega. O proxecto do Real Decreto de Bolsas e Axudas ao Estudo preparado por Wert afonda, ao seu ver, nunha universidade máis elitista que deixa fóra a moitas mozas e mozos, en especial, neste contexto de crise.

-Que supón para o estudantado o decreto de bolsas que o ministro Wert quere impor? A imposibilidade de que mozos e mozas con problemas económicos cheguen ao ensino superior. As bolsas cada vez son menores cando cada vez son máis necesarias e as imposicións para chegar a axudas son maiores. Cada vez atopamos máis trabas de carácter económico para poder estudar na Universidade. Só os fillos de ricos van poder se universitarios. -Manteñen que 1.100 estudantes das universidades galegas non poden pagar a matrícula. Increméntase entón o abandono dos estudos? Trátase dunha cifra moi alta. O número de bolsas reduciuse e, pola contra, aumentou de certo o número de abandono de estudantes. Ademais, o carácter retroactivo está facendo que algúns teñan que devolver as bolsas, que poden ser 4.000 euros, de golpe e iso está a levar a situacións moi difíciles. Vemos como as universidades están creando fondos sociais para axudar aos alumnos cando, por outra parte, non están no seu mellor momento. Asistimos a casos extremos que nunca se deron. Xa non se trata só do alumnado afectado persoalmente senón tamén da propia calidade educativa. Vemos como se reducen o número de investigadores e docentes e a universidade perde nivel no ensino. -Canto pode custar hoxe unha matrícula universitaria? As de letras teñen un custe inferior que as de ciencias pero unha Enxeñería Química, como a que eu estudo, pode andar polas 1500 ou 1700 euros, con prezos incríbeis para as terceiras e cuartas matrículas. Son cifras que deixan nunha situación moi complexa a moitos mozos e mozas, en especial en tempo de crise tan dura como a que vivimos. Celebran que non se van subir taxas estes ano pero ocúltase que a subida do pasado foi espectacular. -En que casos hai obriga de devolver as bolsas co decreto? Non é novidade, xa se está a dar e hai alumnado que se ve en situación de devolver a totalidade do contido das bolsas. Concedíaselle pola situación económica e, no fin, vese na obriga de devolvela, a situación é moi dura e de difícil saída. Os fillos de xente que non ten moitos cartos vese na obriga de sacar notas. Se non es rica non podes suspender. -Deixa fora a moita mocidade da posibilidade de estudar? Moita xente vai perder as bolsas e dáse outra circunstancia que é a cantidade de persoas que xa non opta por entrar ao pensar que non ten posibilidades de continuar no ensino universitario. Xa nin pensa nesa posibilidade por ser un luxo. Están actuando con carácter disuasorio para xente que non ten moitos recursos. A Universidades cada vez é máis elitista. O contexto socioeconómico é cada vez máis duro como para pagarlle esas cifras d matricula a unha filla ou un fillo. O PP está a converter a universidade en privilexio de poucos, dos que se poden permitir economicamente ou dos que teñen moita capacidade. -A nota de acceso e créditos superados é moi alta? Nalgunhas titulación é difícil chegar a elas? En carreiras como enxeñeirías ou arquitectura é moi complicado chegar a eses requisitos que se impoñen. Conseguir un cinco costa suor e superar todos os créditos é realmente difícil mais o goberno ten que saber que nós estamos para estudar e conseguir un futuro mellor, non para gastar cartos fora da casa. -Do que máis se fala é do 6,5 requerido nas notas, é o punto máis conflitivo do decreto? Céntrase niso todo o problema cando o decreto ten outros puntos moi duros. O carácter retroactivo das bolsas é escandaloso, que teñas que devolvelas ao final se non acadas os obxectivos académicos ou tamén a posibilidade que dá de que saiamos da universidade tendo que devolver un crédito, cunha hipoteca posta cando xa nos preparan para rematar e coller a maleta e marchar do país.


Summary: A viraxe ideolóxica e deserción política de Vicente Risco marcou a ferro toda unha xeración de persoas que partillaran con el militancia por Galiza. Xosé Ramón e Fernández Oxea (Ourense 1896-Madrid 1988), coñecido no mundo cultural galego como Ben-Cho-Shey, non foi unha excepción. Achegamos a documentación inédita desa disputa.

Á volta de 1948, Vicente Risco retornou a Ourense, após tres anos de estadía madrileña, onde continuou, con escaso éxito, a súa relación co franquismo. Ben-Cho-Shey, desterrado pola ditadura desde 1937 en terras estremeñas e residente en Madrid, a consecuencia da súa militancia nacionalista, non tardou en ter coñecemento da noticia e deixou testemuño da mesma. Así, o 13 xaneiro asinaba un poema satírico, recreando a etapa de Vicente Risco na capital do Estado e ironizando cos seus contactos co réxime, a conta do libro deste Satanás. Biografía del Diablo, publicado en 1947. Os versos de Ben-Cho-Shey, conservados no arquivo da Biblioteca Provincial de Ourense, como a práctica totalidade da súa obra inédita, non ofrecen dúbidas. Nun poema titulado Nin ao demo trabucas, escribía: "Cóntase que Don Vicente / tiña tal clase de medo / que vivía sen sosego / e até fuxía da xente. Mais sentíndose valente / foise un día para Madrid / coidando que por alí / faría as paces co Diaño / e este listo por vedraño / díxolle: "A min?¡por aquí!". Risco sen alma O transformismo político e ideolóxico de Vicente Risco ocupou de maneira reiterado as reflexións de Ben-Cho-Shey durante dúas décadas. Tanto é así que o 26 de abril de 1943 anotou no seu diario persoal que "o caso diste ex amigo meu e ex correlixionario é para ocuparse mais longamente del e é tema que me tenta moito e que teño gañas de o desenrolar, se me queda vagar para facelo a gusto". A continuación procedeu a comentar un artigo de Vicente Risco na revista ourensá Misión, onde criticaba o pensamento do intelectual e primeiro presidente provisional da república portuguesa Teófilo Braga. A resposta de Ben-Cho-Shey non deixou dúbida da súa consideración sobre Vicente Risco. "Quizais tamén algún día, se hai un desocupado que se ocupe do Risco, poderá dicir. Asemade, que lle asombra que un home que di tales cousas puidera ter sido galeguista, republicano e candidato a deputado ás constituíntes. E do mesmo xeito que el podemos nós dicir que se lle quitamos ao Risco o galeguismo e o liberalismo ¿Qué queda del? Entón ficaría só a mona, porque o Risco ficaría sen alma, sen contido, que o perdeu ao conxuro do medo", espeta Ben-Cho-Shey. O 26 de abril de 1944, Ben-ChoShey atopouse con Vicente Risco en Madrid. A ocasión deulle para lembrar no seu diario tempos pasados sinalando que "este serán atopei o Vicente Risco que viña a Madrid despois de 26 anos de ausencia desta vila. En tan longo período, cantas voltas deu a vida e deron os homes! Tamén por aquel entón estiven aquí con el, andaban daquela os ánimos excitados contra dos catalanistas e por ir falando o Risco na plataforma dun tranvía, diste noxento Madrid tivemos un incidente desagradábel cuns viaxeiros, que nos tomaron por cataláns". O medo de Vicente Risco O encontro casual con Vicente Risco deulle para volver analizar a traxectoria política deste. Así, escribiu no seu diario que "neste período de tempo; canto danzou tamén o Risco! De liberal demócrata a galeguista, cun intermedio de xestor provincial durante a ditadura, para volver ao galeguismo republicano, fundar logo a dereita galeguista e cambiar de chaqueta covardemente ante o terror falanxista do 36 que lle quitou todo o prestixio de home íntegro que aínda tiña. A min danme pena del porque o tiña por un bo amigo, pero ten unha cantidade de medo que se o puidese vender facíase rico". As diverxencias de Ben-ChoShey e Vicente Risco xurdiron a raíz da escisión pola dereita do Partido Galeguista e tomaron unha nova forma após o golpe de Estado fascista de xullo de 1936. Risco, canda Filgueira Valverde, xogou un papel chave na ruptura da unidade do nacionalismo, escribindo Ben-Cho-Shey, o 1 de novembro de 1942, que "hai días coma hoxe, supoño que é pola data, que dou en pensar nos irmáns asasinados e tamén naqueles que un día nos abandonaron para montar aquela dereita galeguista. Aqueles homes, os máis, poucos eran, a esta hora xa arrepentidos convertéronos en obxectivos do franco falanxismo a todos aqueles que nos mantivemos fieis á disciplina do Partido". As referencias ao papel político da militancia da dereita galeguista e a súa colaboración, nalgún caso, co franquismo foron constantes en Ben-Cho-Shey. Sen ir máis lonxe, o 15 de agosto de 1936, tras ter coñecemento da condena a morte de Alexandre Bóveda, anotou no seu diario "e cal será a actitude dos chamados galeguistas de dereita? Que pensarán eses homes que até onte chamaban irmán a Bóveda? Que clase de conciencia terán os que como o Filgueira, o Risco, ou o Vilarelle e, quizais outros, sigan apoiando os rebeldes que cometen crimes tan horrendos? Serán capaces de contar que tamén este salvaxe asasinato se comete no nome de Deus? Se covarde é a actitude da masa do pobo galego ante este crime máis tremenda é aínda a traizón destes homes aos que algún consideramos os nosos amigos". A lectura das anotación persoais de Ben-Cho-Shey durante as semanas do terror quente de agosto e setembro de 1936 non aforraron as críticas máis duras a Vicente Risco. Así, en 19 de agosto, após saber do asasinato de Ánxel Casal, Xoán Antón Suárez Picallo e Camilo Díaz Baliño, concluíu: "Que grande remordemento para Risco e compañía". A paixón por Galiza de Ben-Cho-Shey Ben-Cho-Shey foi o nome con que Galiza chegou a coñecer a Xosé Ramón e Fernández Oxea. A súa orixe remontábase á súa etapa de soldado en Marrocos, para escapar á censura naquelas crónicas de guerra publicadas en La Zarpa, editadas por Sotelo Blanco e estudadas polo historiador Dionisio Pereira. A súa contribución á cultura galega foi inmensa. Etnógrafo, lingüista, pedagogo, historiador, poeta, narrador, arqueólogo, os seus traballos recolléronse nunha chea de xornais, publicacións especializadas, monografías ou libros que deu ao prelo após moitos avatares. Porén, unha parte importante deles permanecían inéditos. Militante do nacionalismo desde as Irmandades da Fala, presidente do Partido Galeguista en Lugo nos últimos anos da II República, represaliado polo franquismo coa pena de desterro, dirixente nacionalista na clandestinidade nos anos 40 e colaborador da Unión do Povo Galego (UPG) nos anos 60 e primeiros 70, non abdicou nunca do seu compromiso político e da súa lealdade á alternativa defendida por Daniel Castelao. Xosé Ramón e Fernández Oxea tentou reconciliar na segunda metade da década dos anos 50 o núcleo de Galaxia con Vicente Risco. Malia as súas coñecidas discrepancias co director da revista Nós e tamén con Ramón Piñeiro, entendeu que podía actuar como ponte entre un e outro. A tentativa de Ben-ChoShey cortouna de vez Ramón Piñeiro, sinalándolle en outubro de 1954 que "Vicente Risco é o meirande testemuño vivo contra a significación da súa obra. Eu coido que a súa meirande traxedia biográfica consiste precisamente nisto: en que a súa vida chegou a ser inimiga da súa obra. Mais para o poder reivindicar, o estorbo principal está no propio Risco, en cuxa conduta diaria renega da súa obra".


Summary: Galiza está a sufrir neste verán os incendios máis duros dos últimos anos porén os dirixentes populares seguen sen botar man daquela mangueira coa que en 2006 Núñez Feixoo quería apagar os lumes.

Os grandes incendios de 2006 foron aproveitados polo Partido Popular para lanzarse contra o Goberno de coalición entre o PSdeG e o BNG. Naquela altura, o líder da oposición, Alberto Núñez Feixoo, armouse dunha mangueira de xardín para denunciar a falta de medios no operativo contra o lume da Xunta da Galiza. A liña de actuación de Núñez Feixoo foi replicada pola totalidade dos alcaldes populares, que culparon daquela vaga de incendios á Consellaría de Medio Rural e aproveitaron para criticar as propostas de cambio estrutural lanzadas desde ese departamento. Alfonso Rueda A táctica de desgaste ao Goberno galego, que levou a pedir a dimisión do conselleiro de Medio Rural en plena campaña de incendios, estivo dirixida polo entón secretario xeral do PPdeG, Alfonso Rueda, que criticaba nas súas comparecencias de prensa propostas como o Banco de Terras ou a decisión de mudar o modelo de brigadas contra incendios. 16 anos máis tarde, Alfonso Rueda, convertido en presidente da Xunta da Galiza vén de propor como alternativa aos incendios a posta en marcha de medidas estruturais, significando, entre as mesmas, a limpeza dos predios e a Lei de recuperación de terras, como instrumento para integrar no Bantegal a terreos abandonados ou sen propietario coñecido. Os alcaldes do PP As propostas do mandatario galego non rematan aí e apúntase agora a un novo modelo de organización das brigadas forestais, que non se centren unicamente na extinción das chamas cando se producen, senón tamén en labores de prevención, e que poidan traballar durante máis meses ao ano, non só nas épocas de maior risco. Na mesma liña, defende unha profesionalización dos servizos de extinción. O silencio e actitude dos alcaldes populares sorprende a todos aqueles que os viron en acción en 2006. Mentres naquela altura denunciaban a falla de medios e a proposta da Consellaría de Medio Rural de avanzar nun novo sistema de brigadas de extinción, a comezos de agosto de 2022 na maioría dos seus concellos están sen constituír as brigadas municipais contra o lume. Un exemplo disto atópase na comarca do Barbanza, a máis afectada nestes dous últimos días pola vaga de lumes, onde só A Pobra do Caramiñal, gobernada por unha coalición entre independentes e BNG, dispón do servizo municipal de extinción de incendios. A situación desta zona repítese na totalidade do país, onde as brigadas municipais contra os lumes están sen constituír polos diferentes concellos. Ribeira sen brigada municipal contra incendios O concello de Ribeira, rexido na actualidade por Manuel Ruiz Rivas, en 2006 un dos voceiros do PP no Parlamento da Galiza, é un dos municipios que a esta altura do ano non ten constituída a brigada municipal contra incendios. Sen ir máis lonxe, a comezos desta semana sacou a convocatoria para contratar ao capataz da mesma. A oposición, tamén, cambiou de actitude en relación a 2006. Se daquelas o PP liderado por Núñez Feixoo se lanzou a unha batalla sen cuartel contra o Goberno reclamando a cabeza do conselleiro de Medio Rural en plena vaga de incendios, actualmente nacionalistas e socialistas actúan cun escrupuloso respecto institucional, situando a loita contra o lume por riba da loita partidaria.


Summary: Á espera de se o Supremo mantén ou non a anulación da prórroga concedida por Rajoy, a ministra Teresa Ribera subliña que o traslado da pasteira sería "máis doado" se é instalada nunha das dúas contornas beneficiarias polos fondos de "transición xusta" para compensar o peche das centrais térmicas. Feijóo reitera o seu plan para esquivar as sentenzas adscribindo a fábrica ao porto de Marín, que Ence nin menciona na información aos accionistas sobre os seus proxectos para afrontar o posible pechce en Lourizán

O posible traslado de Ence fóra da ría de Pontevedra vén sendo un asunto recorrente na vida política galega. Xa fose como reivindicación de colectivos e dirixentes contrarios á permanencia da pasteira en Lourizán ou como aposta ou promesa do propio Goberno galego incluíndo ao de Alberto Núñez Feijóo, que durante anos se comprometeu a impulsar a súa recolocación noutro punto da "comarca de Pontevedra", sen maior concreción.Á espera de se o Supremo mantén ou non a anulación da prórroga concedida por Rajoy, a ministra Teresa Ribera subliña que o traslado da pasteira sería "máis doado" se é instalada nunha das dúas contornas beneficiarias polos fondos de "transición xusta" para compensar o peche das centrais térmicasEsta posibilidade, que a empresa di ver inviable, volveu ao primeiro plano despois das tres sentenzas da Audiencia Nacional que anularon a prórroga concedida polo Goberno de Mariano Rajoy en funcións (2016) para que Ence puidese continuar na ría ata 2073. Eses pronunciamentos están pendentes do ditame definitivo do Tribunal Supremo e, mentres, o Ministerio para a Transición Ecolóxica vén amosando a súa disposición a promover o traslado aproveitando os fondos europeos de recuperación tras a COVID.Mentres a Xunta -que tras as primeiras sentenza tamén expresara a súa preferencia pola vía do traslado financiado con fondos comunitarios- agora se centra en defender o seu plan para procurar esquivar a sentenza -adscribir os terreos da fábrica ao porto de Marín, posibilidade que Ence nin menciona na información aos accionistas sobre o posible peche-, o Ministerio concreta un chisco máis a súa iniciativa apuntando a dous posibles destinos: As Pontes ou Cerceda.No marco da súa visita a Galicia do pasado xoves -para, entre outros aspectos, supervisar o inicio dos traballos da rexeneración ambiental da ría do Burgo, en Culleredo-, a ministra Teresa Ribera reiterou a súa aposta polo traslado e foi un chisco máis alá. Esa posibilidade "é máis doada" se o destino da fábrica é unha das "zonas que cualificamos como de transición xusta", isto é, as que van ser receptoras de fondos europeos por teren industrias que van pechar no marco dos plans de descarbonización. E en Galicia só hai dúas destas zonas: Cerceda, pola fin da xa desconectada central térmica de Meirama, e As Pontes, onde a central de Endesa transita polos derradeiros compases da súa vida útil antes de que comece o desmantelamento.Feijóo reitera o seu plan para esquivar as sentenzas adscribindo a fábrica ao porto de Marín, que Ence nin menciona na información aos accionistas sobre os seus proxectos para afrontar a anulación da prórrogaO Estado, reitera Ribera, ten vontade de achegar fondos europeos a esta operación. E "onde máis recursos financeiros existen" é neses dous emprazamentos, porque para eles hai "fondos europeos dedicados expresamente para poder reactivar actividades industriais. Feijóo, pola súa banda, reitera o plan que apadriña para que formalmente o complexo de Lourizán pase a ser considerado parte do porto de Marín e así poder esquivar a anulación da prórroga se finalmente o Supremo mantén o ditame da Audiencia. A ministra reiterou que o Goberno de España -que por outras fontes xa o veu sinalando como xuridicamente inviable- estudará a proposta, xa sinalada polo Concello de Pontevedra como "ilegal. Pero "se non fose viable, hai que pensar noutras alternativas" e as máis realistas para que Ence continúe producindo en Galicia son As Pontes ou Cerceda, conclúe.Mentres continúa o debate e, sobre todo, a espera pola resolución do Supremo, Ence e a Xunta reiniciaron a finais do pasado ano a tramitación de medidas ambientais que prometeron tras a prórroga de Rajoy á pasteira en 2016. Ao tempo, a compañía informaba este 14 de xaneiro de que o vindeiro luns, día 17, comezará a súa parada anual, que durará en torno a unha semana. Esta parada, defende, realízase para "executar un ambicioso plan de traballo para incorporar novas tecnoloxías e mellorar as xa existentes. "Como é habitual", asegura, os labores de mantemento combínanse con outros de "reforzo da sustentabilidade".


Summary: As licenzas outorgounas o Goberno de Fraga en funcións; Popular TV comezou a emitir en 2009 e pechou en 2013 e V Televisión emitiu de 2010 a finais de 2017. A Xunta explica que as prórrogas que concedeu a estas empresas en 2014 e 2016 a través de senllas reformas legais supón que non emitir non implique incumprimento HEMEROTECA | A Xunta evita con outra prórroga rescatar as licenzas de televisión ás empresas que as incumpren

HEMEROTECA | A Xunta evita con outra prórroga rescatar as licenzas de televisión ás empresas que as incumpren Unha das últimas decisións do Goberno de Manuel Fraga en funcións foi, o 22 de xullo de 2005, deixar adxudicadas as dúas licenzas de televisión privada autonómica. As empresas beneficiarias foron V Televisión, do Grupo Voz, e Popular TV, ligada á Cadena COPE, que se comprometeron a investir 97 e 2,3 millóns de euros, respectivamente, e xeraren cadanseus 148 e 40 postos de traballo para poñeren en marcha os seus proxectos. Apenas unha semana despois daquela adxudicación tomou posesión o novo Executivo, sustentado pola coalición de PSdeG e BNG, que optou por manter a decisión malia ás protestas doutras compañías que participaran no procedemento. Ningunha desas dúas canles emite na actualidade, pero a Xunta coida que iso non implica "incumprir" as súas licenzas. Estas concesións, así como as 46 de ámbito local que a Xunta asignaría ao ano seguinte, cadraron coa implantación total da Televisión Dixital Terrestre, pero a demora do seu inicio provocou que coincidisen tamén co estourido da crise económica. Popular TV comezou a emitir no outono de 2009 e pechou en xullo de 2013 sen cumprir en ningún momento o comprometido, cando menos en materia de xeración de emprego. V Televisión botou a andar en 2010 con entorno a medio cento de empregados, segundo indicara o grupo empresarial que a promovía, e deixou de emitir o pasado 1 de xaneiro. As licenzas outorgounas o Goberno de Fraga en funcións; Popular TV comezou a emitir en 2009 e pechou en 2013 e V Televisión emitiu de 2010 a finais de 2017 O feito de que ningunha das dúas canles estea operativa na actualidade levou o BNG a dirixirse á Xunta para cuestionala polas medidas que prevé adoptar ao respecto. A resposta chegou ao Parlamento esta semana e nela o Goberno galego indica que "non cre que a non emisión de contidos" supoña "un incumprimento das condicións que rexen as concesións de frecuencias de radio e televisión". O Executivo sustenta a súa afirmación nas dúas prórrogas que concedeu nos últimos anos a estas empresas para cumpriren a totalidade das súas obrigas, evitando así rescatar as súas licenzas. A primeira desta prórrogas chegou incluída na lei de acompañamento dos Orzamentos de 2015. Esta modificación outorgou ás concesionarias un prazo de dous anos adicionais a contar dende o 1 de xaneiro de 2015 para "materializar os compromisos asumidos" e "acreditar o cumprimento". Se a comezos de 2017 non cumpriran, quedarían sen licenza. No entanto, apenas dous anos despois a Xunta utilizou o mesmo procedemento para aplicar outra prórroga, neste caso de 4 anos e aínda vixente: a marxe para evitar o rescate chega agora ata 2021. A Xunta explica que as prórrogas que concedeu a estas empresas en 2014 e 2016 a través de senllas reformas legais supón que non emitir non implique incumprimento nin ter que rescatar as concesións É precisamente a estas dúas reformas legais ás que alude o Goberno para explicar que non considera que o feito de non emitir sexa motivo dabondo para rescatar as concesións. No que atinxe ás televisións locais adxudicadas en 2006, polas que o Bloque tamén pregunta, a Secretaría Xeral de Medios sinala que "algunhas delas dispoñen de autorización de posta en funcionamento e atópanse emitindo". No referido ás 20 licenzas que outorgou o Goberno do PP en 2014 sinala que "os licenciatarios están -dentro do prazo- a cumprimentar os trámites recollidos nas bases do concurso". O Goberno conclúe o seu escrito respondendo á pregunta final do BNG, a respecto do "futuro" da TDT en Galicia "tendo en conta a situación actual". "Dicir que é difícil, nestes momentos, establecer un prognóstico acertado sobre o futuro das teleivsións, pois o sector da imaxe está a cambiar constantemente como consecuencia dos continuos avances no campo das novas tecnoloxías", conclúe a Xunta.


Summary: Coa previsión de que o peor da pandemia do coronavirus aínda non tocou Galiza, o presidente da Xunta anunciou onte unha serie de medidas que buscan evitar o colapso do sistema sanitario con persoal e recursos, e censurou a "falta de resposta" do Goberno central pola falta de abastecemento de material de protección.

O presidente da Xunta, Alberto Núñez, Feixoo, anunciou aonte, na comparecencia posterior ao Consello, unha serie de medidas sanitarias e económicas dirixidas "a facer fronte ao coronavirus" nun momento no que Galiza aínda está, dixo, en fase de "contención reforzada" da pandemia, ao contrario que outros territorios do Estado, o que permitirá "seguir facendo probas diagnósticas". "Temos que ser realistas. O peor do pico asistencial está por chegar". Con estas palabras, e a previsión dun incremento de casos para mediados da semana vindeira e a primeira de abril, Feixoo anunciou un investimento de 52 millóns de euros, con autorización de gasto "desde xa", para a compra de material como ventiladores volumétricos para os hospitais, equipos portátiles de raios X ou mamparas para protexer os servizos de admisión de hospitais e centros de saúde. Entre as iniciativas avanzadas cóntase o aumento de camas para as UCI, que pasan das 160 previas á pandemia ás 274 actuais, mediante a transformación de camas de reanimación. Trátase, destacou, dunha medida "crítica" que permite ao Sergas "estar dotado de momento" e que a Xunta seguirá tratando de aplicar para seguir incrementando o número "tanto no sector público como no privado". A preguntas de Nós Diario, o presidente do Executivo galego concretou que, segundo os últimos datos dispoñíbeis, 19 desas camas da UCI están ocupadas hoxe por persoas afectadas pola COVID-19, co que hai dispoñibilidade "para os próximos días". "Os criterios para priorizar pacientes son os adoptados polos médicos, non hai máis criterios que eses", apuntou. Dentro do "plan de reforzo" debullado por Feixoo cóntase unha "inxección de persoal" de 189 profesionais. Para iso, segundo avanzou, o Sergas contratará "de forma inmediata" a totalidade de persoal médico residente (MIR) de último ano, que até agora traballa con categoría de formación, como persoal facultativo especialista, un total de 158, ao que se sumarán 31 profesionais de enfermaría que están concluíndo a formación. A decisión de facer contrato como médicos adxuntos a MIR "bordea –segundo recoñeceu Feixoo– a legalidade, esperamos que por dentro". "É evidente que precisamos persoal e non imos esperar a maio –cando este colectivo profesional conclúe a residencia–, non imos esperar a que baixe o pico", considerou, e tamén pregou ao persoal en listas de contratación do Sergas "que sexa solidario e se incorpore cando sexa chamado". "Son imprescindíbeis para manter a resposta asistencial", subliñou. Crítica ao Goberno central Imprescindíbel é tamén, segundo advertiu o titular da Xunta, que o Ministerio de Sanidade atenda as peticións de material sanitario. "Hai nove días que Galiza non recibe nada. Estamos usando segundo a prioridade: urxencias, atención a domicilio e planta, pero é necesaria unha reación", censurou Feixoo, quen alertou do "atasco" do Goberno central na provisión deste abastecemento. "É a primeira cuestión que transmitín ao presidente do Goberno e pedímolo todas as noites ao ministerio (...) Se non tivesemos depósito hoxe estariamos colapsados. Equipos de protección individual, máscaras, ventiladores... son a primeira prioridade e a Administración Xeral do Estado ten que funcionar", censurou, nunha crítica que cualificou de "crónica" . "Se nos deixan sós na compra de material traballaremos sós", avanzou, antes de recoñecer que a Xunta está a buscar proveedores para o caso de que o ministerio levante a "prohibición". Nesta mesma liña, dentro do plan de reforzo económico anunciado onte, o presidente da Xunta deu conta dunha liña de 10 millóns de euros a fondo perdido para industria que poida fabricar esta clase de material e instrumental sanitario, para facilitar a súa restruturación produtiva ou loxística. A ese fin, a Axencia de Innovación Galega manterá aberto até o día 27 unha manifestación de interese aberta a este tipo de empresas, para "identificar capacidades de innovación" contra o coronavirus. "Se algunha industria na Galiza cre que pode fabricar ventiladores, máscaras, lentes de protección ou vestimenta adecuada pode comunicalo e, automaticamente, a Axencia Galega de Innovación disporá de fondos para que estas empresas poidan empezar a fabricar", detallou. As medidas económicas inclúen tamén unha liña de "prestamos ponte" por uns 250 millóns de euros para persoas autónomas e pequenas empresas que se manterá mentres o Goberno central non desenvolve a súa liña de avais. A Xunta avalará 75% destes empréstitos. Novo teléfono para atención psicolóxica polo coronavirus Entre as medidas "sociais" acordadas onte cóntase a posta en marcha dun novo servizo telefónico de atención psicolóxica vinculado ao coronavirus, o 900400800. Empezará a atender desde a vindeira segunda feira para asistir persoas maiores, soas ou vulnerábeis, que precisen de atención psicolóxica ou acompañamento, así como para resolver dúbidas relacionadas con voluntariado ou recursos sociais. "Non é para chamadas sanitarias, senón sociais", precisou Feixoo. En canto ao número habilitado para a información sobre o coronavirus, o 900400116, sinalou que recibe unha media de 10.600 chamadas ao día para aclarar dúbidas sanitarias. Segundo destacou, co incremento de persoal xa "practicamente desapareceron" as chamadas non atendidas e se está prestando o servizo, dixo, "en tempo real".


Summary: A folga encetada este 17 de maio ficou adiada porque a dirección incumpre os seus propios "e abusivos" servizos mínimos. Con todo, as reclamacións non cesan: esixen que se cumpran as resolucións xudiciais que obrigan a prorrogar o marco laboral propio e non o provincial.

Malia teren adiada a folga indefinida até que Povisa non acate os seus propios "e abusivos" servizos mínimos, o pulso entre @s traballador@s e a dirección da clínica privada concertada co Sergas continúa para frear o despedimento de 14 compañeir@s da quenda de fin de semana. Se na cuarta feira se concentraron diante da Inspección de Traballo para esixir que se acaten os devanditos servizos mínimos, esta quinta feira as reclamacións transladáronse aos xulgados, onde pediron que a dirección da empresa cumpra as sentenzas ditadas na súa contra e que a obrigan a aplicar o marco laboral propio fronte á súa intención de aplicar o marco provincial. "Estivemos case na porta de entrada até que a policía nos desaloxou, mais seguimos co protesto", explica a presidenta do comité de empresa, María Xesús Neira (CIG), quen asegura que "aínda que non nos recibiu ninguén non imos parar até que alguén faga cumprir as resolucións xudiciais que gañamos". 500 euros mensais menos nas nóminas Foi precisamente unha desas sentenzas a que paralizou a greve indefinida convocada a finais de agosto de 2013: a sentenza avocou Povisa a deixar de aplicar o marco laboral provincial para voltar ao marco propio namentres non se aprobase un novo. Os sindicatos con representación no comité de empresa calculan que o convenio provincial supón unha perda de 500 euros mensais nas nóminas d@s traballador@s que xa fan parte do cadro de persoal, e unha perda meirande aínda para quen veña nov@. "Agardaremos a que polo menos Inspección de Traballo se reúna connosco e, namentres non o faga, seguiremos cos protestos", conclúe María Xesús Neira quen na terza feira informou do aprazamento da folga porque a empresa empregou "a esquirolaxe interna" para lle por a cambadela a este dereito da clase traballadora ao contratar efectivos para substituír @s profesionais en greve.


Summary: A denuncia presentada asegura que o popular combina o seu traballo como xerente co de apoderado dunha empresa de investimento desde hai un ano. De ser así Gónzález incorrería nunha infracción lexislativa que prohibe a compatibilidade entre a xerencia con calquera outra actividade pública ou privada.

Nun escrito enviado á Fiscalía provincial de Pontevedra --ao que tivo acceso Sermos Galiza-- traballadoras e traballadores do Complexo hospitalario de Pontevedra (CHOP) veñen de presentar o pasado día 20 unha denuncia contra o actual xerente do hospital e ex-conselleiro de Sanidade (2004-2005), José Manuel González Álvarez. Segundo figura na denuncia presentada, González incorrería desde hai un ano nunha infracción de incompatibilidade ao combinar o seu cargo como xerente do complexo pontevedrés co de apoderado mancomunado da empresa de investimento financeiro Plan B S.L, dedicada a fornecer "actividades de intermediación en operacións con valores e outros activos". Neste senso a Lei 9/1996 sobre incompatibilidades de altos cargos así como o Lei de saúde de Galiza fixan a xerencia do hospital "en réxime de dedicación absoluta" e consideran "incompatíbel" o seu exercicio co de "calquera outra actividade pública ou privada". Para apoiaren a súa denuncia @s traballadoras e traballadores axuntan á denuncia un estracto cos datos identificativos da empresa en que aparece reflectivo o nome do ex-conselleiro como apoderado mancomunado sendo administrador único o seu fillo, Manuel González Sanchildrián. Segundo @s empregad@s do CHOP a súa vontade é "pór en coñecemento da sociedade todos os 'feitos' irregulares" que son cometidos en aras de "rematar con esta corrupción tan próxima á nosa contorna". No entanto, aseguran que froito do "medo ás represalias" prefiren manterse no anonimato. A denuncia vense sumar á publicación dun escrito asinado por 75 facultativos do CHOP en que denunciaban o pasado mes de outubro unha situación laboral "agresiva e irrespetuosa" da que acusaban naquela altura á "equipa xestora" ecabezada polo popular González Álvarez. Días após a súa denuncia pública medic@ do complexo hospitalario aseguraron recibir ameazas e mesmo térense aberto tres expedientes disciplinarios "como medida persecutoria" contra parte das persoas que se amosaran críticas coa xestión do ex-conselleiro do Partido Popular.


Summary: Unha perspectiva turística e viaxeira para o novo ano. Cara a onde imos?

Despois de dous dos anos máis diferentes que moitos recordamos, chega 2022 cheo de novas esperanzas, algunhas novas leccións aprendidas, e tamén novas realidades. Os primeiros tempos da década dos 20 ensináronnos a querer e valorar máis o próximo e moitos agardamos que esta idea se consolide non só a nivel galego senón tamén a nivel mundial. Viaxemos lonxe, pero tamén preto. Persoalmente sinto que 2022 e os seguintes van ser anos dunha especial esixencia por parte das e dos viaxeiros... cada vez máis educados, sensíbeis e tamén positivamente críticos. Se ben antes a sensación -polo menos así o vexo eu- era que as maiorías eran exquisitas e selectivas á hora de viaxar lonxe e pouco á hora de viaxar preto... penso que agora esa realidade pode igualarse ou incluso inverterse: as sociedades, e a galega por suposto incluída, démonos conta de que o lugar onde máis turismo podemos ou debemos facer -aínda que sexa só por unha lóxica económica e ambiental- é nas nosas contornas... e polo tanto queremos e esiximos, afortunadamente, unha cada vez maior atención e posta en valor dos nosos recursos. O Camiño de Santiago e o Xacobeo son dúas marcas paraugas indiscutíbeis a seguir mimando sempre por todo o que arrastran, a arte urbana chegou para quedar e dará moitísimo que falar nas vindeiras décadas, o sendeirismo e a procura de paisaxes de asombro teñen un percorrido infinito na nosa terra... mais os profesionais do turismo e da cultura temos que seguir innovando e creando posibilidades dun lecer sostíbel que, polas nosas características territoriais, podería ou debería ser referencia mundial. Unha das miñas apostas de sempre, pero moi especialmente neste 2022, é a nosa historia e a nosa arqueoloxía: dúas das materias onde temos máis potencial e marxe de mellora. Quédanos moito por coñecernos a nós mesmos como pobo, e quédanos moito por darnos a coñecer aos de fóra. Estimular a investigación, fortalecer a formación universitaria e non universitaria nestes campos, e promover este tipo de turismo... sería, desde o meu punto de vista, un dos maiores acertos que poderían ter as distintas administracións e proxectos particulares. A histórica dispersión poboacional do territorio galego favorece extremadamente un turismo desconcentrado que moitos outros destinos ansiarían. Todas as nosas comarcas teñen cousas que contarnos e relatos para potenciar a nosa lonxeva historia. Visitar o noso pasado, reconstruír o tempo e o espazo do noso pobo é un paseo emocionante e singularísimo que nos levará desde os oestrimnios e saefes ás fazañas da estirpe de Breogán, aos romanos, suevos, bretóns, aos nosos heroes e lendas do gran relato dun reino que foi pioneiro en Europa, unha nación que ten sinais en cada sitio, cada aldea, cada vila ou cidade. Un relato que poderemos reconstruír non só con arqueólogos e historiadores senón tamén coa memoria da veciñanza, o gran legado oral dos pobos. Volvendo ao principio: temos que prepararnos para unha nova era do turismo que eu estou case seguro de que comeza agora. Con este achegamento aos nosos lugares próximos, máis que nunca as persoas valoramos o feito de poder viaxar, fisicamente e tamén coa nosa imaxinación, polos nosos barrios, parroquias e concellos. Máis que nunca queremos saber máis sobre cada recuncho do noso planeta, máis que nunca non nos conformamos cos famosos "sota, cabalo e rei" do turismo internacional e das axendas viaxeiras tradicionais. Queremos máis profundidade... e esa é unha xigante oportunidade para un país tan rico en patrimonio como este. Subimos ao carro desta aventura? Eu anímovos a facelo desde estas liñas e con algunhas fotografías que agardo susciten a vosa curiosidade. Feliz 2022!


Summary: O deputado do BNG no Congreso asegura que o pacto de investidura "non é un cheque en branco" aos socialistas

O deputado do Bloque Nacionalista Galego no Congreso, Néstor Rego, empregou hoxe o seu turno de intervención na primeira sesión do Pleno de investidura de Pedro Sánchez, para lembrar que Galiza foi "historicamente" maltratada polos sucesivos Gobernos estatais "e que, a pesar diso, non se resigna". E deixoulle claro a Pedro Sánchez que os seu Goberno non é o do BNG: "Ningún Goberno español será nunca o noso Goberno". Rego sinalou que a súa formación está no Congreso para "defender os intereses da Galiza por enriba de todas as cousas, dos máis inmediatos aos estratéxicos, da solución da crise das industrias electrointensivas á autodeterminación". "Nós puxemos a axenda galega sobre a mesa e traballamos nos últimos días para lograr un acordo que desbloquease a situación", trasladou o deputado nacionalista, que salientou os progresos do seu acordo co PSOE, que pasa pola transferencia da autoestrada AP-9 á Xunta, asegurar os postos de traballo na industria electrointensiva e naval, o saneamento das rías e a normalización do galego na Administración de xustiza, entre outros puntos chave como "avanzar na disposición a transferir todas os asuntos pendentes do Estatuto de Autonomía". Rego aludiu a que os "compromisos" conseguidos por este pacto de investidura cos socialistas "non os acadou o desgoberno sumiso do PP na Galiza". O nacionalista apuntou que con esta avinza se progresa na solución de "porblemas que levan anos agardando" e que o presidente da Xunta, Alberto Núñez Feixoo, non resolveu "porque non tivo interese ou capacidade" para facelo. "Onte comprobamos que acertamos co acordo", sostivo Rego, "ao ver a reacción de rabia incontida de Feixoo", engadiu. Así mesmo, o deputado nacionalista apuntou que este pacto "non é un cheque en branco, nin moito menos un acordo de lexislatura, só é un apoio puntual para posibilitar que haxa un novo Goberno". "Agardamos que cumpra cos compromisos dun país que leva moito tempo esperamos", engadiu Rego. Pedro Sánchez: "Obrigado" Na súa quenda de réplica, o candidato Pedro Sánchez agradeceu o voto afirmativo de Rego cun "obrigado" e sinalou que o acordo alcanzado entre ambos partidos é "bo para España e para Galiza". "Ogallá poidamos encontrarnos e reforzar esa cooperación tamén en Galiza porque eso significará que poidamos provocar un cambio na Galiza", sostivo Sánchez. Un desexo que foi compartido por Rego na súa segunda intervención no Pleno. O deputado do BNG ratificou a "necesidade de que se produzca un cambio na Galiza" e apuntou que esa mudanza na Xunta ten que ser "non só de persoas", senón tamén "de políticas".


Summary: A Xunta ten previsto aprobar esta mañá un plan de reactivación económica para facer fronte á crise. As expectativas da oposición sobre as medidas que anuncie hoxe o Goberno galego son case nulas, e acusa o presidente Núñez Feixoo de manter os "brazos cruzados" ante a crise.

Os grupos parlamentarios da oposición coinciden en reclamar á Xunta medidas efectivas para afrontar a fonda crise económica que o país atravesa por mor do coronavirus e critican o Goberno galego por adoecer de "falla de iniciativa" e por "limitarse a non facer máis que matizar" as iniciativas do Executivo español. Así, a oposición non ten moitas expectativas sobre o plan de reactivación económica que o Consello da Xunta ten previsto aprobar na mañá de hoxe. O plan, segundo explicou o presidente galego, Alberto Núñez Feixoo, prestará especial atención "os sectores máis afectados pola crise como o turismo, o comercio, a hostalería e a automoción". O anuncio da aprobación desta folla de ruta económica da Xunta realizouno onte Feixoo, após reunirse co comité de expertas e expertos económicos que formou o Executivo galego. Precisamente foi este comité o que elaborou as bases do plan, segundo indicou a Xunta. O presidente avanzou que o relatorio contempla ofrecer microcréditos a pequenas e medianas empresas e profesionais por conta propia para paliar os efectos da crise. O PSdeG pon un horizonte máis verde e dixital No PSdeG critican a "parálise" de Feixoo en materia económica e lamentan que, a diferenza doutros Gobernos territoriais, o galego non convidase os partidos nin os axentes sociais a participar da elaboración do programa que hoxe se aproba. "O comité de expertos é designado polo propio Feixoo e traballa a petición da Xunta. Hai empresariado, por exemplo, mais non hai representantes de sindicatos, o cal xa indica a existencia dun desequilibrio", sinala o presidente do PSdeG, Xaquín Fernández Leiceaga a Nós Diario. As claves da reactivación están, para Leiceaga, en "dinamizar a economía sen deixar ninguén atrás, primar o investimento que crea emprego de calidade, e incidir en medidas que afecten a formación para o emprego e a xeración de valor engadido". O presidente do PSdeG resalta ademais a existencia "dun deseño europeo para unha transición a unha economía máis verde e dixital". A ese respecto, considera que as medidas económicas que se impulsen desde a Galiza han de ir neses mesmos parámetros. O BNG quere primar a innovación e o traballo digno "O Goberno galego vai tarde e a remolque" doutras Administracións e "non toma ningunha medida excepcional para a gravidade da situación actual", resalta a Nós Diario a deputada do BNG e coordinadora de programa electoral, Olalla Rodil. "Precisamos medidas urxentes para paliar a situación dos sectores prexudicados pola crise, mais tamén este momento ten que ser un punto de inflexión de cara ao futuro", di Rodil, facendo énfase na necesidade de primar a innovación, o desenvolvemento e a xeración de valor engadido. A líder do BNG, Ana Pontón, xa avanzou que a primeira medida que adoptará, no caso de presidir Galiza, será "promover un grande acordo cos axentes económicos, sociais e políticos para sacar adiante Galiza". Para rescatar a economía e potenciar o emprego o Bloque propón a derrogación da reforma laboral e a adopción de medidas para mellorar as condicións laborais das autónomas e autónomos, para quen o BNG pide a posta en marcha dunha axuda de pago único de até 2.000 euros. O nacionalismo tamén defende "un marco flexíbel" para ter máis recursos á hora de incorrer en déficit e débeda; que sexa a Galiza quen xestione directamente os fondos europeos que lle corresponden, a mobilización de recursos estatais concretada na creación dun fondo extraordinario dirixido á loita contra a COVID-19; un novo modelo de financiamento "que permita ao país ter a chave dos seus cartos"; e unha tarifa eléctrica para que esa riqueza beneficie a familias e empresas do país. Urxen ademais a recuperar "os 60.000 millóns de euros do rescate bancario na anterior crise, fundamentais agora para sacar o país adiante". Reino defende unha renda mínima galega O voceiro e candidato á Presidencia da Xunta, Antón Gómez-Reino, sinala a Nós Diario tres elementos "de choque" que o próximo Goberno galego debe abordar. O primeiro é estabelecer unha renda mínima galega, complementaria ao Ingreso Mínimo Vital aprobado polo Executivo estatal, "para combater os recortes de Núñez Feixoo". Reino prioriza a posta en marcha dun plan de recuperación do tecido industrial galego, pois "logo de anos de deslocalizacións, a economía galega precisa relocalizar o tecido industrial que xera valor engadido e empregos de calidade". O candidato tamén pon "o reto" na vivenda, e promete "que todas e todos os menores de 30 anos que queiran emanciparse poderano facer no primeiro ano de lexislatura do Goberno progresista". En Marea reivindica decidir sobre os orzamentos da UE O coportavoz de En Marea, Pancho Casal, indica a Nós Diario as prioridades para a economía do programa da Marea Galeguista, a coalición coa que a súa formación concorre. Para Casal, todas as estratexias económicas teñen que ir encamiñadas a mitigar a crise económica e climática. Nese sentido demanda que, dos orzamentos da UE destinados ao Estado español, 22.000 millóns de euros sexan para a Galiza, e reivindica o dereito a decidir sobre estes recursos, para empregalos no desenvolvemento das necesidades produtivas, cunhas premisas transversais: garantir os servizos públicos, unha transición ecolóxica xusta e crear emprego.


Summary: Xusto Beramendi (Madrid, 1941), catedrático de Historia Contemporánea e especialista na historia das ideoloxías e dos nacionalismos, ofreceu a pasada semana a palestra titulada Galiza, provincialismo. 1840-1846. A actividade, organizada pola Asociación Cultural O Galo, tivo lugar no Museo do Pobo Galego, unha institución da que Beramendi foi cofundador e presidente do seu Padroado até o mes de abril en que anunciou a súa retirada. Nós Diario conversa con Beramendi da importancia do provincialismo na orixe do galeguismo e do futuro do proxecto museístico compostelán.

Que elementos salienta desa primeira etapa do provincialismo? É o nacemento do galeguismo político con datas moi concretas, entre 1840 e 1846. Rematou abruptamente co esmagamento do levantamento de Miguel Solís. O contexto político en que nace ese provincialismo situámolo ao remate da guerra carlista e o triunfo dos liberais, coas pugnas no conxunto do Estado español para ver que modelo de estado se vai construír. Nesa loita, sobre todo entre moderados e progresistas, na Galiza comeza a aflorar una corrente de pensamento diferenciada que xa non ten como referente político principal España senón Galiza. "Os Mártires de Carral convertéronse no mito fundacional do galeguismo" Outro factor importante son as influencias intelectuais que proceden de Europa. Por exemplo, o historicismo alemán que dá moito valor ás características culturais dos diferentes pobos. Tamén o celtismo, que nace en Francia no século XVIII e que introduce na Galiza Verea e Aguiar. Foi importante un grupo de estudantes universitarios liberais en Compostela, fundamentalmente, que se xuntan na Academia Literaria e reciben esas influencias europeas. Politicamente son progresistas e empezan a pensar Galiza doutra maneira a través dunha prensa propia e participando tamén en política dentro da Xunta revolucionaria do Partido Progresista e no levantamento de Solís de 1846. Crean un novo sistema no que ten moito valor a obra de Antolín Faraldo. Todo isto desemboca no levantamento de 1846. Como configura o provincialismo o concepto da Galiza? Vai mudando na evolución ao longo do galeguismo histórico. Nesta primeira etapa do provincialismo, a Galiza é unha nación no pasado, mais no seu presente é unha parte do Estado español que ten unhas características propias, facendo máis fincapé na cuestión histórica que na cultural. En función desa personalidade que ten reivindican que teña dereito a un maior peso na política do Estado, mais non pasan de aí. No segundo provincialismo, na xeración de Rosalía e Murguía, isto cambia e xa a Galiza comeza a ter conceptualmente unhas características propias dunha nación de seu, aínda que este concepto non se traduza, de momento, ao plano político que chegará despois co rexionalismo a finais do século XIX e, posteriormente, serán as Irmandades da Fala as que cheguen a un concepto pleno da Galiza nación con todas as súas consecuencias. Anunciou que deixaba as súas responsabilidades no Museo do Pobo Galego. Que representou para vostede formar parte da institución? Seguirei no Padroado mais xa ía sendo hora de renovar agora que se pode facer esa transición dunha maneira ordenada. Para min o Museo representou unha das partes máis importantes da miña vida profesional e pública. Como o foi para García Martínez [cofundador e anterior director do Museo do Pobo Galego]. Os dous temos dous fillos e sempre dicíamos que o Museo era como o noso terceiro fillo. Partiu dunha idea que tivemos en 1976 e que, por fortuna se puido materializar, creo que conseguimos que tivese continuidade. O Museo do Pobo Galego abre ao público as primeiras coleccións de 'Historia da Galiza' Como lle gustaría que evolucionase agora o Museo? En primeiro lugar que se completase o programa museístico, que semella que está en vías de concretarse. Tamén que mantivese e aumentase esa influencia e respecto que ten a maior parte da xente polo Museo. Por último, que se garanta o relevo xeracional dos que xa estamos "medio desaparecidos" e que siga adiante.


Summary: O ex-director de 'El Mundo' anuncia o lanzamento dun novo xornal dixital que tamén pode servir para reforzar unha dereita unionista diferente á que sostén ao PP de Rajoy, enfrontado co coñecido xornalista.

Cinco millóns de euros de investimento inicial e unha expectación enorme que tamén conta con ecos políticos. Así se vive o anuncio feito por parte do xornalista Pedro J. Ramírez do lanzamento dun novo xornal, neste caso dixital, que se sumará aos moitos xa existentes na dereita española con centro en Madrid. O seu nome, sen deixar lugar a dúbidas, será 'El Español'. Estará o ex director de 'El Mundo' á fronte deste proxecto, co que finalmente romperá de xeito definitivo co xornal que fundou hai máis de 25 anos e do que foi despedido, en principio por presións do Goberno de Mariano Rajoy. Posteriormente, en medio dunha polémica co seu substituto, tamén deixou de colaborar cunha columna semanal. Agora convértese en competencia. Será 'El Español' un medio máis da chamada caverna, pero con perfil propio precisamente debido a esa mala relación de Pedro J. coa actual dirección do PP, que recibiu con mal xesto a nova. De feito, considérase que o lanzamento do xornal servirá para apoiar a novas referencias dentro da dereita españolista, tanto dentro do PP -Esperanza Aguirre- como moi especialmente fóra, con persoas como Albert Rivera de Ciudadanos, que o influínte xornalista considera que pode liderar "un Podemos de dereitas" nun escenario de fin do bipartidismo. Sen ter aínda data de saída, será en poucos meses, 'El Español' aspira, segundo dixo o seu creador, a ter uns 200 pequenos accionistas, entre os que parece que estará o polémico e conservador magnate da comunicación mundial Robert Murdoch.


Summary: Deberá pagar unha multa de 24.000 euros pola segunda condena que recibe pola mesma causa.

O Xulgado Penal 6 de Barcelona condenou esta cuarta feira o expresident da Generalitat de Catalunya Quim Torra a 15 meses de inhabilitación na segunda causa pola que é xulgado por desobediencia, após non descolgar unha pancarta da fachada da Generalitat cando era president. A sentenza, que tamén lle impón unha multa de 24.000 euros, comunicouse menos de dúas semanas despois de que o Tribunal Superior de Justícia de Catalunya (TSJC) dese por cumprida a primeira condena de inhabilitación de Torra, tamén por desobediencia. Trátase da segunda condena a Torra polo mesmo delito: neste caso, por non retirar a pancarta en período electoral antes das eleccións do 10 de novembro de 2019, mentres que na primeira o TSJC condenárao a un ano e medio de inhabilitación por manter unha pancarta antes das eleccións xerais do 28 de abril do mesmo ano. Existe delito na desobediencia de Quim Torra? A xuíza lembra no fallo que Torra foi requirido para retirar a pancarta, unha medida cautelar que acordou o TSJC por mor dun recurso interposto pola entidade Impulso Ciudadano que invocaba a vulneración do deber de obxectividade. Antes dese requirimento, após coñecer a medida cautelar que tomou o TSJC, a oficina do president emitira un comunicado manifestando a súa "vontade de recorrer e de non retirar a pancarta". Para a xuíza, ese comunicado mostraba a "negativa aberta" de Torra a cumprir coa orde de retirar a pancarta. A maxistrada constata que, unha vez requirido, Torra "non cumpriu de forma inmediata" coa orde do tribunal, polo que o tribunal tivo que ordenar aos Mossos d'Esquadra que retirasen a pancarta logo de varios requirimentos. Torra ve "afán de vinganza" O ex president afirmou esta cuarta feira, a través dun comunicado, que a súa segunda condena por desobediencia é unha sentenza "inducida polo afán de vinganza dos xuíces que actúan como brazo político do Estado español en Catalunya", e sostivo que é unha "lección" de que "a independencia é urxente".


Summary: Tras sete asasinatos machistas en catro días a indignación percorre os movementos feministas, que seguen a censurar que só se olle cara a esta violencia cando ten resultado de morte. A Marcha Mundial das Mulleres advirte de que estas agresións son consecuencia do "ninguneo" que sofre a muller e dun patriarcado "que tamén é malo para os homes".

"Se ETA matase sete policías en 4 días teríamos especiais informativos as 24 horas. Se son 7 mulleres asasinadas polo machismo, dous minutos e andando". Unha moza galega deitaba esta reflexión en Twitter o pasado xoves, xornada na que #alertafeminista e #7asesinadasen4días tentaban facerse oco entre as novas e chanzas do día. A intención era reflectir nesta rede social a indignación polos reiterados casos de agresións machistas, con ou sen resultado de morte, que non semellan motivo dabondo para que esta violencia estea situada en primeiro termo da axenda pública. E isto, por que acontece? "Son mortes de segunda clase, porque somos cidadás de segunda clase". Quen ofrece esta explicación ao feito de que a violencia machista aínda sexa tratada de maneira secundaria é Tereixa Dacosta, unha das voceiras da Marcha Mundial das Mulleres en Galicia, quen en conversa con Praza Pública constata que segue sen "pasar nada" cada vez que unha muller é asasinada. "Nós seguimos concentrándonos cada vez que hai un asasinato; onte estivemos en Vigo, antes de onte en Ferrol, hai un mes de novo en Vigo...", relata. A Marcha mobilízase porque "a violencia está aí" e só se "chama a atención" sobre ela "cando hai unha morta". "Pero hai moita máis da que vemos". Sete mulleres foron vítimas de asasinatos machistas en catro días "Tamén sufrimos violencia as mulleres que temos parella e non sufrimos maltrato" pola súa parte, sinala Dacosta. "O Estado exerce violencia cando aproba unha lei contra nós, cando recorta ou pecha camas de Xinecoloxía....", exemplifica. A Marcha Mundial, explica, leva "máis de dúas décadas analizando esta situación do mesmo xeito", unha análise que chega á conclusión de que "todo o relacionado coas mulleres está interrelacionado: economía, política..." nun contexto no que o que fica claro é "o que significa" un patriarcado "que non só é malo para as mulleres, porque nos invisibiliza, nos cousifica e nos ningunea", senón que tamén "é malo para os homes, porque tipifica un determinado tipo de masculinidade". A educación e a política Se nin sequera sete asasinatos en catro días aguilloan a sociedade para priorizar a loita contra o machismo, cal é a vía para que isto aconteza? Para a Marcha Mundial das Mulleres un dos camiños fundamentais é o da educación, pero "tal e como se segue educando as rapazas e os rapaces, vai ser máis do mesmo", porque "non se están tomando en serio as advertencias que se nos dan". Dacosta considera "demencial" que se "poida xogar con isto" ao tomar medidas como "a eliminación da materia de Educación para a Cidadanía, que se subvencionen colexios que segregan nenos e nenas, o peche dos centros de información afectivo-sexual" ou a "privatización" da dispensación da pílula do día despois. "Todo isto vai parello a ningunearnos", salienta Dacosta, que observa no fondo da cuestión o "reforzamento da familia tradicional, fundamentalista e católica". "Trabállase a prol disto, de Rouco Varela e dos seus secuaces, que falan do crime que supón eliminar unha célula pero non abre a boca" ante os casos de violencia machista, "nin agora, nin antes". "Todo é unha trampa", critica, e por iso "agora o que queren é volvernos meter na casa, que sexamos economicamente dependentes, e dende a Marcha Mundial das Mulleres temos moi claro que, de seguir con estes patróns, a violencia de xénero e as mortas van seguir estando aí". A Marcha Mundial alerta do "reforzamento do fundamentalismo católico" e do "ninguneo" ás mulleres E, afecta a crise á protección e empoderamento das mulleres? "Esta hipocrisía dános a risa", ironiza. "Que non nos digan que é cuestión de crise, porque temos que pagar a débeda pública, si, pero tamén se están financiando empresas privadas como se fosen públicas" e "financiando os grupos chamados de defensa da muller embarazada, aos que o único que lles preocupa é que ti paras e, despois do nacemento, a criatura queda sen ningunha protección". Mentres, por exemplo, a Xunta recorta un 25% o salario da liberdade "subvenciona eses grupos de mulleres que bordan para as nais que van dar os fillos en adopción", e "a adopción só é un sistema lícito cando a muller o fai de forma libre". "Estamos ideoloxicamente a anos luz deles, pero este tamén é o noso Goberno", sintetiza Dacosta, que resalta que a Marcha Mundial aínda non foi quen de que o Goberno galego lle "responda" ás súas achegas a normas tan específicas como a Lei de Familia, que só serviu, na súa opinión, para "afortalar o fundamentalismo católico". "Trátannos como un cero á esquerda" e, quizais por iso, as sete mortes en catro días seguen a ser "mortes de segunda clase".


Summary: Belarmina Ordóñez cumpre hoxe 99 anos e con ese motivo recuperamos a súa historia solidiaria cos presos asturianos no campo de concentración de Rianxo no relato de Luís Bará no seu blog Non des a esquecemento.

Belarmina Ordóñez naceu en Rianxo o 30 de xaneiro de 1916. Aos seus 99 anos é un grande símbolo da memoria viva, da memoria resistente. Neste artigo cóntase a súa historia de muller valente, comprometida, xenerosa. A rede solidaria que teceron as mulleres de Rianxo para lle emprestar axuda aos presos asturianos confinados no campo de concentración da Fábrica do Castelo. Un facho de luz no medio da noite e da infamia do franquismo. Toda a historia no blog Non des a esquecemento.