Desde hai vintecinco anos tense acumulado probas suficientes que demostran que a Atención Primaria (desde agora AP) é esencial para mellorar a saúde dos pobos; que os países que dispoñen dunha AP forte conseguen mellores niveis de saúde, maior satisfacción da poboación co seu sistema sanitario e menores custos do conxunto dos servizos. Tamén se sabe que o nivel de saúde é mellor nas zonas con maior número de médicos de AP; que as persoas que reciben coidados preferentemente de médicos de AP son máis saudables e que unha boa AP asóciase con mellores indicadores de saúde. En Europa, segundo os estudos do instituto neerlandés NIVEL, os países con mellor AP teñen unha poboación máis sa. Unha AP forte está asociada cunha mellor saúde da poboación, mellor saúde autopercibida e menos hospitalizacións innecesarias. As persoas que sofren enfermidades crónicas que poden en gran parte ser tratadas en AP (por exemplo, enfermidade cardíaca isquémica, enfermidade cerebrovascular e asma) perden menos anos da súa esperanza de vida total. Exemplos de países con forte atención primaria son Finlandia, Dinamarca, Países Baixos, Portugal, España e o Reino Unido. A variable de AP que máis se relaciona coa variación dos indicadores de saúde é o número de médicos de AP. Notificouse que o número de médicos de AP/10.000 habitantes relaciónase coa mortalidade por todas as causas, coa mortalidade específica por cancro, enfermidades cardio e cerebrovasculares, coa mortalidade infantil, co baixo peso ao nacer e coa mala saúde autopercibida.Axustando por nivel socioeconómico, tamén se relaciona coa prevalencia de tabaquismo, de obesidade e do uso do cinto de seguridade. A asociación é máis forte co médico de AP que co número de pediatras ou de médicos internistas. A influencia do número de médicos de AP é tal que incrementos de 1 médico/100.000 habitantes séguese de descensos da mortalidade de 0,65/100.000. Pola contra, o que se fixo estes últimos anos no estado e, particularmente en Galicia, foi darlle as costas á AP. Un recorte do investimento sanitario público de máis de 1.551 millóns de € en AP no Estado desde 2010; unha porcentaxe da 14,7% fronte ao 10,7% do recorte no conxunto dos servizos. En Galicia os recortes alcanzaron o 22,3% en AP e a supresión de 513 prazas de medicina familiar (392 en primaria e 121 en hospitais). Deste xeito, a participación da AP na repartición do orzamento sanitario reduciuse ata representar o 13,1% do total, moi por baixo do 15,4% da media española ou do 25% que se estableceu no Plan de Mellora de AP na Estratexia AP 21 acordada por todas as organizacións do nivel primario coa Conselleria de Sanidade en Galicia e o Ministerio de Sanidade no Estado. Agora, profesionais e pacientes xa sofren as consecuencias de cargas de traballo desmesuradas, acumulacións case diarias por falta de substitucións, consultas masificadas, demoras excesivas (en AP non debe haber lista de espera; a lista de espera é o fin da AP, porque a xente termina por irse ao hospital e perde a confianza na AP); contratacións precarias en duración e en salario, o que mina a lonxitudinalidade da atención, etc. Os baixos orzamentos, os déficits de persoal, os obstáculos para acceder aos recursos diagnósticos e o sometemento dos centros de saúde ás xerencias dos hospitais, relegan a AP a un papel subalterno dentro do sistema. É unha situación de empeoramento da AP, porque perde orzamento e postos de traballo e competencias en xestión, a favor dos hospitais, vía xestión unificada e crecemento crecente do orzamento e do poder do hospital. As consecuencias para a AP poden ser nefastas, porque pode acabar sendo engulida polas necesidades dos especialistas hospitalarios, impoñendo os criterios de derivación á súa conveniencia, reforzando a prescrición derivada, estendendo a hospitalización domiciliaria, etc.; aspectos todos propios do menor compromiso do hospital, como estrutura, cos obxectivos de políticas públicas de saúde. A dinámica de contratacións laborais (incluíndo sectores público e privado) nos últimos anos caracterízase pola prevalencia dos contratos temporais, particularmente os de moi curta duración (menos dun mes), que representaban en 2014 o 70% de todos os contratos temporais para os médicos de familia e o 64% para os demais especialistas. En 2017 asináronse case vinte mil (19,978) contratos temporais con médicos de familia (equivalentes ao 51% do total de médicos de familia que traballaban no SNS en xaneiro de 2018), e 40,754 contratos temporais con outros especialistas médicos.A taxa de temporalidade dos novos contratos é maior para os médicos de familia que para o resto de especialistas, aínda que mellorou nos últimos anos. En 2017 só o 6.9% dos contratos dos médicos de familia foron indefinidos (9.4% para outros especialistas). Galicia non é unha excepción. Ademais, Galicia hoxe non ha ha recuperado o número nin de médicos de familia, nin de pediatras nin de enfermería de AP que tiña en 2010. Segundo a OMC, en Galicia o 28,6% dos médicos de AP teñen cotas de máis de 1.500 persoas e o 27,7% dos médicos de familia realizan máis de 40 consultas diarias. O 20,18% dos pacientes presentan demoras de máis de tres días para unha consulta en AP. En vacacións a porcentaxe anterior increméntase ata o 46%. En definitiva, en Galicia procedeuse, desde 2010, ao abandono do Plan de Mellora da Atención Primaria, que a situaba no centro do sistema e potenciaba a súa capacidade resolutiva dotándoa do persoal, equipamento e acceso aos recursos diagnósticos necesarios para garantir as políticas de promoción e prevención de saúde e unha asistencia de calidade. A maiores, a creación das Xerencias Integradas de Área supuxo a desaparición das xerencias de AP, que foron absorbidas polas estruturas de xestión dos hospitais de área. A AP quedou relegada a realizar un control dos chamados Procesos Asistenciais, algo imposible de realizar dada a falta de poder, prestixio e liderado da Medicina de Familia con respecto aos servizos hospitalarios. Neste novo modelo, o Ministerio de Sanidade asignou ao nivel primario o papel de porteiro do sistema (e dos seus centros hospitalarios), coa finalidade de seleccionar pacientes e patoloxías para os hospitais atendendo a criterios de control do gasto e rendibilidade económica. Este papel é clave para que os centros hospitalarios poidan competir entre si, discriminando procesos e pacientes segundo rendibilidade económica, algo que ten pouco que ver coas necesidades de saúde da poboación.Non parten de sistemas de información comúns que poidan establecer estratexias de actuación globais nin que garantan a necesaria continuidade asistencial. Os novos esquemas seguen limitando a petición de probas complementarias aos médicos de familia, e non expoñen aumentar a súa capacidade resolutiva a través dos recursos e a organización. Aínda que si desenvolven protocolos e guías de actuación comúns, poucos establecen ferramentas que garantan o seu seguimento e avaliación. Non hai evidencia de que o fusionar as distintas organizacións que participan na atención aos pacientes mellore a integración clínica ou os resultados en saúde. Tamén carecemos de información suficiente para coñecer a capacidade do modelo de Xerencia Única para reducir os custos por economías de escalas e unificar valores e políticas entre os servizos preventivos, asistenciais e de rehabilitación dun mesmo territorio. As ameazas, por outra banda, céntranse no risco evidente, comprobado en todos os sistemas sanitarios, de que siga aumentando o desequilibrio de recursos cara á atención especializada, que continúe orientando o sistema sanitario máis cara ás necesidades da estrutura hospitalaria e dos profesionais que cara aos principais problemas de saúde dos cidadáns. Dado que a AP e a Asistencia Hospitalaria utilizan no seu labor asistencial paradigmas e métodos de traballo diferentes, manter unha estrutura directiva propia da AP pode contribuír ao seu fortalecemento, característica relevante para unha correcta atención integrada. Parafraseando a Winston Churchill, no seu modelo de AP, o PP aprendeu a ir de fracaso en fracaso… sen ESPERTARSE.


Summary: Un novo número do semanario na rúa. Falamos de como Ence move ficha para seguir en Lourizán alén 2018, mergullámonos nas radios libres que hai en Galiza e achegámonos até Baralla, a vila cuxo alcalde xustificou as matanzas franquistas. E máis: contámosche o conflito de Povisa, entrevistamos o autor Fausto Isorna...

É quinta-feira e Sermos Galiza xa está en quioscos e librerías. O número 59 do semanario. No tema central pousamos a lupa sobre Ence e as manobras da pasteira para se perpetuar na Ría de Pontevedra alén 2018, ano no que caduca autorización. Ten o seu favor, a Lei de Costas feita polo PP a medida dos seus intereses. Mais neste número falamos de moitas máis cousas. Aínda que sexa verán, non descansamos. Non nos resignamos a insistir na vergoña de que as grandes corporacións paguen só 12 euros de cada 100 de beneficios, menos da metade do que paga unha pyme. Brasil, Ave, Angrois A traxedia de Angrois segue a ser noticia. O goberno español quere que o sinistro non salpique a alta velocidade española. O motivo? Brasil exixe aos aspirantes ao megacontrato millonario de 13.000 millóns de euros para construír a súa alta velocidade que nestes 5 anos non tivesen sinistros mortais. BNG e AGE insisten en pedir que se esclareza o que pasou, e por que, na Grandeira. E entrevistamos a María Xosé Abuín, da CIG-Saúde, que louba a resposta sanitaria no sinistro grazas á entrega dos profesionais. Radios Libres e liberadas Na Galiza hai media ducias de radios libres e liberadas. Unha programación allea a intereses de 'mercado' e que fusiona o interese por estar en contacto coa cidadanía, co espíritu de ser a outra voz, cada vez máis precisa. Tamén falamos neste Sermos dos efectos da reforma laboral e da privatización sanitaria de Povisa, da folga d@s seu cadro de persoal nunha loita que evidencia o carácter depredador das e dos que só procuran beneficios. Baralla: fascismo, nunca máis O franquismo ten a súa memoria. E non está arrepetindo. Quizás, porque nunca foi, nin é punido por iso. As palabras do alcalde de Baralla xeraron unha treboada política, mais ningún efecto máis. Nin dimisión nin cese. Nunha comarca onde os franquistas pasearon e fusilaron a máis de 40 veciños, a 'bestialidade' do alcalde do PP vaille saír de balde. Mais neste número 59 achegamos moitas máis cousas: Fomos ate o Festival de Pardiñas e alucinamos cuns xaponeses; viaxamos por Catalunya da man da paixón pola independencia que este 11 de setembro callará nunha xigantesca cadea humana; intentamos entender, cun seareiro coruño-coruño, a tolería que se viviu no Depor... Trinta anos a debuxar e visita ao País das Dornas E tamén entrevistamos a Fausto Isorna, o autor galego convidado a Viñetas desde o Atlántico. Trinta anos de historietas e personaxes nos ollos deste autor de Catoira. E na sección de Viaxes na miña Terra damos unha volta pola Arousa, así, cun A moi aberto, que é como os da contorna lle chaman á Illa de Arousa, aos carcamáns.. Gozamos dun lugar precioso pola paisaxe, vitalista pola súa xente e coas augas señoreadas polas dornas. D-o-r-n-a-s!! En que cres que viaxaban os vellos deuses celtas aos seus olimpos?


Summary: A esquerda abertzale vive un bon momento —no conxunto de Euskal Herria é a forza con máis presenza municipal após o 28M— e aspira a mostrar músculo social este sábado cunha marcha en favor da independencia. Será en Donostia (18 h). Na presentación da convocatoria, a portavoz Esti Elduaien puxo en valor o carácter estratéxico da converxencia con ERC no Congreso dos Deputados. "Dixemos que íamos parar o trifachito. Iso é o que acabamos de facer en Nafarroa", esclareceu.

O independentismo de esquerdas vasco ve con optimismo o futuro. A perspectiva dun Estado propio en forma de República está "máis perto". "A tendencia dos últimos anos e, sobre todo, a dos últimos meses fainos ser optimistas e observar que cada vez temos máis perto alcanzar o noso obxectivo", dixo Elduaien. "Non hai máis que interpretar os resultados obtidos nas últimas citas electorais", acrecentou. Nunca como agora a esquerda abertzale se mostrou tan disposta a participar nas dinámicas da política estatal e nese sentido Elduaien exteriorizou a satisfacción que produce en EH Bildu a entente con ERC no Parlamento español. Esa alianza, dixo, vai ser "determinante". Elduaien trouxo á tona a evidencia de que mentres "o independentismo de esquerda vasco non deixa de crecer", o Estado español está sumido "nunha profunda crise estrutural". A dereita máis ultra sería a que "antes leu esta situación". "Quitaron as caretas para nos diciren que o seu único obxectivo é manter unha España unida", alegou.


Summary: O candidato do PP tivo un paseo pola vila arousá marcado polos apupos e recriminacións de ducias de afectad@s polo calote. A protesta mesmo lle obrigou a acelerar a súa visita á Festa do Marisco desta localidade, converténdoa nun paseo fugaz

O candidato do PP á Xunta, Núñez Feijóo, semella que non vai ter unha campaña moi tranquila. @s afectados polas preferentes están a se encargar de lembrarlle en cada acto a súa responsabilidade e a do seu partido no calote que afecta a perto de 100.000 galeg@s. Se o sábado estes e estas afectadas lle augaron ao PP o seu mitin central en Pontevedra, o domingo foi no Grove. Feijóo encabezaba unha ampla delegación popular que confiaba en repetir o guión de anos anteriores: paseo pola vila arousá até as carpas da Festa do Marisco para ver e, sobre todo, deixarse ver. "Fóra, fóra" Mais nesta ocasión os plans non lle saíron ben. Desde un primeiro momento, ducias de afectad@s polas preferentes apuparon a Feijóo e altos cargos do PP e lembráronlle a súa responsabilidade no calote. Para non ter que os escoitar, a comitiva popular acelerou o paso e aquilo máis que un paseo foi unha carreira até as carpas da Festa do Marisco. Mais nin alí acabou o calvario para Feijóo, que tamén no medio da festa tivo que escoitar os e as afectadas polas preferentes, para alén de asistentes a esta festa gastronómica que tamén lle recriminaron ao candidato do PP a súa presenza alí. Os berros de fóra, fóra dirixidos á comitiva do PP, encabezada por Feijóo e o presidente da Deputación de Pontevedra, Rafael Louzán, foron constantes.


Summary: A súa obra 'Lixeiro' foi escollida polo xurado "pola potencia da súa imaxinación poética".

Ismael Ramos vén de ser galardoado co Premio Nacional de Poesía Xuvenil Miguel Hernández, correspondente ao ano 2022, pola súa obra Lixeiro, (Xerais), a proposta do xurado. O premio, concedido polo Ministerio de Cultura e Deporte, está dotado con 20.000 euros. O xurado destacou a súa obra "pola potencia da súa imaxinación poética, capaz de emprender un canto xeracional entoado desde un desencanto reconciliado que conxuga ironía e nostalxia". Aliás, o xurado sinalou que, como "bo coñecedor da tradición poética contemporánea, Ismael Ramos ofrece unha proposta desprovista de afectación e moi depurada lingüisticamente que conforma unha sorte de épica vivencial de ton á vez transcendente e lixeiro". Ismael Ramos, nado en Mazaricos en 1994, é autor dos poemarios Os fillos da fame (XVII Premio Johán Carballeira de Poesía; Xerais, 2016), Lumes (Apiario, 2017) e posteriormente Lixeiro (Xerais, 2021). En 2019 publica en La Bella Varsovia a primeira tradución ao castelán da súa obra Lumes, pola que recibiu en 2020 o Premio Javier Morote de 'As Librarías Recomendan'. Os seus poemas foron versionados tamén ao catalán, finés, francés, húngaro, inglés e portugués, e incluídos en numerosas revistas e antoloxías. En maio deste ano Nós Diario publicou o seu relato Mentres tanto dáme a man, artigo gañador do V Premio de Xornalismo Manuel Lueiro Rey do Concello de Fornelos De Montes coa colaboración da Deputación de Pontevedra. RELATO | 'Mentres tanto dáme a man', por Ismael Ramos


Summary: Na localidade balear de Calviá, unha circular interna do instituto armado obriga a manter un réxime diferenciado e máis duro segundo a cor da pel da persoa contra a que actúen.

O racismo institucionalizado con ánimo represor atopa unha grave comprobación na Garda Civil española en Calviá, nas Illes Balears. Segundo desvelou o diario Última Hora, alí o instituto armado manexa ordes racistas á hora do tratamento ás persoas detidas. Unha circular interna impón un réxime distinto e de maior dureza sobre @s detid@s de raza negra, nunha orde de claro matiz racista e ilegal. Así, segundo se coñeceu, unha instrución sinala que "cando neste posto principal haxa unha detención ou se reciba un detido da Policía Local que se trate de raza negra (de calquera nacionalidade ou procedencia e con independencia do motivo da detención) chamarase ao xefe da Área de Investigación. Se a detención ten lugar de madrugada chamarase ás oito da mañá. Non se realizarán dilixencias de aviso a familiares nin ningunha outra até que o xefe da Área de Investigación dea as instrucciones oportunas".


Summary: A tensión crece no conflito entre Armenia e Acerbaixán diante das acusación de Rusia e Armenia de que o país acerbaixano ten roto as disposicións da declaración tripartita. A próxima semana os dous países intentarán achegar posicións en Bruxelas.

Armenia e Acerbaixán acordaron reunirse en Bruxelas a próxima semana para iniciar novas conversacións de paz sobre Nagorno Karabaj. No seu momento, Rusia enviou 2.000 efectivos para facer cumprir o cesamento do fogo, pero na última semana os rusos e os armenios acusaron os acerbaixanos de violar o acordo debido á captura do pobo Parukh. Armenia alega que a poboación está a ser aterrorizada polos acerbaixanos como parte do que describe como un "esforzo de limpeza étnica". Armenia cede gran parte da República de Artsakh a Acerbaixán a cambio dun armisticio Ao tempo, a poboación armenia que queda no territorio mostra preocupación pola capacidade rusa para manter o cesamento do fogo. Diante da próxima mediación da Unión Europea no conflito, Rusia apresurouse a dicir que colaborará activamente en calquera acordo de paz. Vahe Manukyan, armenio na Galiza: "Abandonar Armenia deixaría aberto o camiño para os que se rexen por valores medievais" A pesar de que tanto Armenia como Acerbaixán acúsanse mutuamente de obstruír os esforzos de paz, ambos afirman estar dispostos a estabelecer negociacións para resolver unha guerra que supuxo a morte de máis de 6.000 persoas en 2020. Aumento da tensión A tensión en Nagorno Karabaj acentuouse a pasada fin de semana, cando o Exército do Acerbaixán se negou a retirar as súas tropas do territorio despois de ocupar a zona controlada polas forzas rusas para montar un posto de observación. Armenia entra en estado de guerra En consecuencia, o país acerbaixano foi acusado de violar as disposicións da declaración tripartita dos líderes de Rusia, Acerbaixán e Armenia, que foi asinada polas partes o 10 de novembro de 2020.


Summary: A trama dos bebés desaparecidos no hospital Labaca

Un novo testemuño ao que tivo acceso Nós Diario deita máis luz ao redor dos casos denunciados pola asociación SOS Bebés Roubados, que advirte de que na Galiza "hai arredor de 250 persoas buscando a súa familia". Un dos hospitais citados pola presidenta da entidade, Estrella Vázquez, é o Labaca da Coruña, hoxe Centro Oncolóxico da Galiza, e onde deu a luz a nai de Manuel, nome suposto, por quen a súa familia tivo que pagar para o recuperar. Relátao a irmá de Manuel. "A miña nai quedou embarazada de meu irmán tras unha violación grupal por parte duns veciños que volvían bébedos de madrugada tras celebrar as festas de San Xosé" e "obviamente, foi desde que se confirmou un embarazo non desexado". "A veciña contábame como a ten visto dando golpes na barriga mentres lamentaba aquel episodio do seu destino e de feito, tardou moitos anos en aceptalo", apunta. "Días antes de dar a luz, mamá desapareceu da casa, non lle contara nada a ninguén, agás á veciña, sempre confidente: quería parir no hospital Labaca da Coruña, pois un médico dixéralle que estaría mellor atendida que en ningún outro sitio", lembra. "Con esa valiosísima información, a miña avoa buscou o contacto da clínica e chamou. O meu irmán xa nacera, mais o xinecólogo que atendera a miña nai informouna de que fora asignado a unha familia de confianza, con importantes recursos económicos, que non podía ter fillos. Disque fora o 'acordo' ao que chegara con miña nai semanas antes", afirma a testemuña, quen asegura que a versión da súa nai "era substancialmente diferente". "Ante as ameazas da avoa, atemorizáronse, pero esixiron unha inxente cantidade de diñeiro para devolver o bebé en concepto de honorarios pola atención ao parto de mamá e os días previos que permaneceu ingresada e tratada coma unha raíña", di. Para facer efectivo o ingreso, a familia tivo que vender "unha das dúas vacas que tiñamos na casa". "Asumimos o importe e recuperamos o pequeno Manuel", que naceu en 1983, "en plena democracia". "Nós tivemos a sorte de ter a avoa, de ter a veciña que nos forneceu a información e de ter unha vaca. Outros nin iso", conclúe. 37 dilixencias Até o momento, segundo SOS Bebés Roubados, a Fiscalía abriu en diferentes momentos na Galiza 37 dilixencias para investigar outros tantos casos de bebés subtraídos ás súas nais.


Summary: Compromiso retoca o seu logo e presenta unha campaña de vocación "bidireccional" baixo o lema "A túa voz".

Sandra Araúxo e Inma López Silva, candidatas de Compromiso por Galicia na provincia de Pontevedra, presentaron esta cuarta feira a nova imaxe e o lema de campaña da formación galeguista, que matiza o X do seu anagrama para o "converter no símbolo dun punto de encontro". Así mesmo, a formación que encabeza Xoán Bascuas usará a frase "A Túa Voz" como lema para os comicios, aínda que acompañado doutro tipo de mensaxes engadidos, como "Ti tes moito que dicir" ou "Quero falar contigo". López Silva declarou que CXG "ofrece un proxecto aberto, público e participado, empregando a palabra como clave da política nunha comunicación bidireccional". Así, destacou que @s candidat@s da súa formación "foron elixidos en primarias abertas como proba de apertura á sociedade". Pola súa banda, Araúxo avanzou algunha chave do programa comprometéndose a "axilizar os trámites da Lei de dependencia e o pagamento a persoas dependentes".


Summary: Braulio Amaro, neto de ceense e residente por temporadas en Cabana, quere contarnos en primeira persoa como afecta directamente a política de desmantelación do servizo sanitario público galego.

Son Braulio Amaro Caamaño (nº historia clínica 469164), enfermo de cancro de próstata. O 17 de outubro de 2019 foime comunicada a presencia dun tumor na próstata despois da realización da biopsia. Uroloxía inicia o procedemento habitual neste casos: Tratamento hormonal, Resonancia Magnética e Gammagrafía. Despois de bastantes demoras e coas correspondentes reclamacións presentadas, chegamos ao 23 de decembro de 2019. Uroloxía me comunica que efectivamente teño cancro de próstata e que debo iniciar tratamento de Radioterapia no Hospital do Meixoeiro (Vigo) no Servizo de Oncoloxía Radioterápica, solicitando que se me faga unha PET Colina e se me asigna unha doutora do Servizo para o meu seguimento. Outra vez demoras na realización da PET, atribuíbeis como as anteriores ao Sergas. Volta a presentar reclamación para que se me realice a PET. Unha vez realizada a PET, realización dun TAC de simulación para iniciar o tratamento. O 12 de marzo son citado para consulta no Servizo do Hospital do Meixoeiro. Nesta consulta se me informa que aparte do cancro na próstata aparecen afeccións metastáticas na cabeza do fémur esquerdo e en vértebras e que precisan contrastar con Medicina Nuclear sobre a conveniencia de iniciar o tratamento de Radioterapia. O 13 de marzo se me comunica telefonicamente que realizada a consulta desisten do tratamento e se me indica que contacte con Uroloxía do Hospital A. Cunqueiro. Solicito cita e son convocado para o 1 de abril. Nesta consulta se me indica que realizada unha consulta con Oncoloxía Médica do A. Cunqueiro, teño que acudir o día 2 de abril á consulta presencial en Oncoloxía Médica. Nesta consulta se me informa e analizan as distintas posibilidades de tratamento, decantándose pola reanudación do tratamento de Radioterapia mais ten que consultalo co Servizo de Radioterapia do Meixoeiro. O 6 de abril se me comunica telefonicamente que hai plácet dos 2 Servizos para iniciar o tratamento e xa está solicitado formalmente o inicio deste. O 8 de maio son citado para consulta en Oncoloxía do Meixoeiro, na mesma se me indica que teño que realizar de novo o TAC de simulación e que o tratamento será en 2 fases para tratar na afeccións primeira a zona da próstata e na segunda as afeccións metastáticas. 18 de Maio, realización do TAC de simulación. Á vista de que non son citado, chamo ao servizo o 29 de maio para coñecer cando está previsto inicio do tratamento. Son informado que nesta altura está en estudio de Dosimetría para saber o tipo de radiación. Pregunto se hai algunha data prevista e danme como referencia probábel o 16 de xuño. Presentada reclamación ao Sergas o 31 de maio, a día de hoxe sen contestación. Como se fora un sarcasmo, temos que ler no Faro de Vigo do 17 de maio: "El Chuvi logra mantener el tratamiento a todos los pacientes con cáncer durante la pandemia.Oncología extrema las precauciones para atender "al 100%" de los enfermos". Só pido que me traten coma un cidadán normal sen necesidade de enchufes.... e que destinen os recursos necesarios para atender á cidadanía con garantías. Resulta obvio que, independentemente da situación de emerxencia sanitaria provocada polo Covid 19, un cancro se non se trata a tempo ten un final anunciado. Espero non estar nesa fase, somos persoas e non números nunha estatística. Vigo 6 de Xuño de 2020 Brauilio Amaro. Neto de ceense, residente estival en Cabana de Bergantiños e activo participante na loita contra a mina de Corcoesto.


Summary: Con dez nomeacións, A tempestade da compañía Voadora parte como favorita para os premios María Casares da Asociación de Actores e Actrices de Galicia. Perplexo, de ilMaquinario Teatro, con 9 e Ultranoite no País dos Ananos, de Chévere, con 7, completan o trío de cabeza da listaxe.

Un total de 16 espectáculos compiten como finalistas a algunha das catorce categorías dos Premios María Casares que esta quinta feira se deron a coñecer en Compostela, nun acto que conduciron Mónica García e Ricardo de Barreiro e no que participaron tamén Avelino González, presidente da Asociación de Actores e Actrices de Galicia (AAAG); Guillermo Carbajo, secretario da AAAG e Vicente Mohedano, vogal da AAAG. A tempestade, de Voadora, con 10 candidaturas sitúase á cabeza dunha listaxe na que Perplexo, de ilMaquinario Teatro, ocupa o segundo posto concorrendo a 9 candidaturas e Ultranoite no País dos Ananos, de Chévere, o terceiro optando a sete galardóns. Son as tres ademais candidatas a mellor espectáculo do ano e mellor dirección. Con 3 noemacións sitúanse Kassa, de Elefante Elegante, e outra montaxe de Chévere, As fillas bravas. Pequenas Certezas, de Sarabela Teatro; Pan! Pan!, de A Panadaría; Meu ben, de Eme2; e Roedores, de Redrum Teatro, competirán a dúas categorías mentres Ra, Ra, Ra, de Abrapalabra Creacións Escénicas; Demolición, de Talía Teatro; Bobas&Galegas, de Producións Teatrais Excéntricas, Longa viaxe cara á noite, do Centro Dramático Galego; O Feo, de CatroCadeiras, As fabas Máxicas, de Caramuxo Teatro, e A Casa do Avó, de Tanxarina poderán saír da gala dos María Casares cun dos seus galardóns. A listaxe completa de finalistas nas distintas categorías pode consultarse neste enlace.


Xunta e Goberno central están a tomar medidas para garantir o sostemento do sistema no marco da epidemia do Covid-19, tanto abrindo a posibilidade de adiar citas e procesos non urxentes como reforzando os recursos humanos e materiais dispoñibles, mediante a contratación excepcional de máis profesionais, algúns dos cales aínda non son titulados (estudantes en formación) ou xa están xubilados (sempre que non cheguen aos 70 anos). Reprogramación de actividadeA Consellería de Sanidade anunciou este luns que se poderán reprogramar as citas co obxecto de facer fronte ás necesidades prioritariasA Consellería de Sanidade anunciou este luns que se poderán reprogramar as citas co obxecto de facer fronte ás necesidades prioritarias. Tanto as citas de atención primaria e hospitalaria como as probas diagnósticas non urxentes poderán ser adiadas seguindo criterios clínicos e sempre se comunicarán os cambios de xeito individual. A instrucción do Sergas é que calquera cambio na cita será comunicado de xeito individual e se non se recibe unha chamada por parte do Sergas, mantense a cita que xa ten.Nos hospitais poderá ser suspendida ou aprazada a actividade cirúrxica programada. As consultas e probas diagnósticas non preferentes poderán ser suspendidas ou aprazadas, e no caso das consultas, substituídas por modalidades de atención non presencial. Así mesmo, o Sergas suspende todos os programas de cribado, sen embargo realizaranse as probas diagnósticas derivadas destes programas nos casos que deran positivo. Ademais, mantense o calendario vacinal infantil.Igualmente, o Sergas promoverá a consulta telefónica en todos os casos posibles para evitar que se acuda aos centros sanitarios, e tamén empregará os procedementos que permitan a atención domiciliaria, a través de visita domiciliaria ou da plataforma TELEA de teleseguimento de pacientes. A Consellería de Sanidade activou así mesmo a medida que permitirá ás farmacias dispensar a domicilio medicamentos ás persoas usuarias que residan en zonas rurais illadas, dependentes e enfermos crónicos independentemente de onde residan. Tamén se posibilita a entrega de medicación hospitalaria nos domicilios dos pacientes ou a posibilidade de que sexa un familiar o que as recolla no hospital para evitar o desprazamento da persoa enferma.Contratación excepcional de persoalAutorízase a contratación daqueles profesionais sanitarios que a pesar de superar as últimas probas selectivas non obtiveron praza por non existir número de prazas suficientesO BOE publicou este domingo unha orde de "medidas en materia de recursos humanos e medios para a xestión da situación de crise sanitaria". Nela, prevese a contratación excepcional de profesionais que neste momento non teñen praza e mesmo de persoal sanitario xubilado. Así mesmo, establécese unha prórroga na contratación dos residentes no seu último ano de formaciónAdemais, autorízase a contratación daqueles profesionais sanitarios que a pesar de superar as últimas probas selectivas non obtiveron praza por non existir número de prazas suficientes. Tamén se prevé que se poidan incorporar de maneira inmediata aos servizos de saúde todos aqueles profesionais sanitarios pendentes de realización de prácticas ou formación e regúlanse as condicións para o recoñecemento dos títulos estranxeiros de especialista obtidos en Estados non membros da Unión Europea. Prevese que os profesionais sanitarios xubilados (ata 70 anos) poderán incorporarse voluntariamente aos servizos de saúdeAsí mesmo, prevese que os profesionais sanitarios xubilados (ata 70 anos) poderán incorporarse voluntariamente aos servizos de saúde compatibilizando o goce da pensión de xubilación coa prestación de servizos nos centros sanitarios, priorizando a localización dos mesmos en atención primaria. Tamén os liberados e liberadas sindicais poderán solicitar voluntariamente reincorporarse para desempeñar funcións asistenciais (isto non suporá en ningún caso o cesamento do persoal substituto que poida existir).Por último, as autoridades sanitarias poderán subscribir contratos laborais de duración determinada, de auxilio sanitario, destinado a estudantes do grao de medicina e enfermaría no seu último ano de formación. O contrato deberá indicar que se desenvolve en calidade de apoio e baixo supervisión dun profesional sanitario.


Summary: Falamos con Mercedes Rozas, comisaria da mostra 'Retratos' de Carlos Maside, con quen non puidemos obviar a situación do Museo Carlos Maside de Sada. A quinta feira, O Galo organiza unha visita guiada á exposición, que podemos ver até mediados de marzo na Casa do Cabido compostelán.

- Esta mostra acolle un cento de retratos realizados por Maside nos anos 20 e 30. Con ela non só podemos coñecer os seus debuxos senón a boa parte dos seus contemporáneos: de Castelao a Lorca, pasando por Ánxel Casal, Colmeiro, Valle, Manuel Antonio...- Na expo amosamos unha grande selección de debuxos que el fixo en distintas colaboracións con varios xornais, como pode ser La Nueva España, Faro de Vigo, El Pueblo Gallego... Son fundamentalmente debuxos: a tinta, a lápiz, a pluma, que el facía e logo enviaba aos xornais. Pero el quedaba cos orixinais. Temos debuxos dos anos 20 e 30 pero tamén posteriores da súa etapa de exilio interior que viviu Maside en Compostela. Achegábanselle xente como Otero Pedrayo e el debuxaba. Era un gran debuxante e ademais estaba sempre atento a calquera personaxe que se achegara a el. El era para todos os exiliados un referente importantísimo. - De onde proceden os orixinais? Da familia, fundamentalmente, non?- Da familia, si. Todos son de Xulio Maside [un dos sobriños do artista]. Esta mostra fíxose grazas á documentación de María Esther Rodríguez, a quen quero destacar, porque ela leva traballando coa súa obra desde hai anos, foi quen se preocupou desde sempre pola súa obra. Foi recompilando todos os debuxos orixinais, todos eses retratos que el facía para os xornais, e logo engadiulle unha documentación de cada un deles. O que fixemos nesta exposición foi ordenar toda esa documentación e adaptala á mostra. Son moitísimos retratos, aínda que quedaron moitos fóra. E logo destacamos certas figuras para facer un pouco máis dinámica a expo, porque a maioría dos retratos son moi pequenos, van en vitrinas. E, ademais, son en papel, o que supón a maior dificultade, porque tiveron un proceso de montaxe delicado, porque son materiais moi sensibles: papel transparente, papel de libreta, folios... Grazas a que a familia Maside tiña tamén os orixinais de 'Retrincos', os gravados que fixo para Castelao, entón destacamos ao rianxeiro. Ou a Fernández Mazas, porque hai unha carta fermosísima que Maside lle envía. Ou a Bóveda. - Ademais de retratos inclúe fotos do pintor e outros obxectos. - O que fixemos foi documentar todos eses retratos. Son retratos dos anos 20 e 30, e algúns dos 40. E o que fixemos contextualizar todos eses retratos con documentación, porque nalgúns casos existen cartas ou gravados. No de Lorca hai un libro dedicado a Maside polo escritor. Nesta mostra case todos os retratos de antes da guerra eran dos protagonistas das Irmandades da Fala, de deputados, artistas, escritores, xuíces... que logo foron represaliados ou exiliados. - Como cambiou a súa obra despois da guerra?- No caso dos retratos, certas colaboracións deixaron de existir, aínda que seguiu colaborando no Faro de Vigo. E, evidentemente, os contidos cambiaron moitísimo. Nesta mostra case todos os retratos de antes da guerra eran dos protagonistas das Irmandades da Fala, de deputados, artistas, escritores, xuíces... que logo foron represaliados ou exiliados. El seguiu debuxando pero evidentemente o que cambiou moitísimo foi a súa pintura máis que os seus retratos. Logo facía algún retrato para a xente que se achegaba á súa casa ou para o Faro, pero pouco máis. - Como sobreviviu a partir do 36 unha vez que non lle permiten seguir dando clase?- Pois nun exilio interior. A partir dos anos 40, aínda que o tiña prohibido, os amigos axudáronlle a facer algunha exposición e el seguía pintando na súa casa e vendendo algúns cadros. E pouco máis. El tívose que facer cargo da irmá, que quedara viúva, e dos seus fillos. Mentres daba clases non tiñan problemas, pero logo pasaron as súas. Dependían dunha irmá de Carlos que tiña un comercio en Santiago, creo que era un estanco. Porque el seguía pintando pero naquela época non creo que vendera moito. Os que viñeron de América nos anos 50, antes de que el morrera, intentaban axudaba dalgún xeito. Creo que Seoane foi un deles. Estase a intentar que o Legado Maside quede en Compostela porque era o que quería el. - Ao final da súa vida volveu ter relación co galeguismo que volvía agromar. - Nunca a perdeu. Fíxate que el era para todos os exiliados un referente importantísimo. De feito Isaac Díaz Pardo e Luís Seoane fixeron un museo en Sada co seu nome. E el nunca perdeu esa relación. Hai cartas cos irmáns Dieste, con Isaac, con Seoane, e con moitos máis exiliados. O que pasa é que loxicamente tiña que ter moito coidado, porque estaba continuamente vixiado. Pero aínda así a familia ten cartas moi fermosas cos exiliados. A expo recolle todo o contexto artístico, político, cultural de preguerra. O primeiro retrato co que se abre a mostra é de Valle-Inclán. El coñeceuno e temos unha fotografía con el. E dos últimos que o visitaban na súa casa, cando xa estaba bastante mal é Otero Pedrayo. - Quen atesoura a maior parte da obra de Maside?- A maior parte está nas mans da familia Maside. Teñen o legado Maside, eses 21 cadros que hai uns anos viñeron de Vigo, do Museo Castrelos. Acórdaste do problema, que a familia decidiu sacar de Vigo aquel legado porque consideraban que non estaba ben atendido? E estase a intentar que quede en Compostela porque era o que quería Maside. E despois toda esta expo e coa súa documentación, cartas, fotos, etc. está en mans de Xulio Maside e de Esther. O legado, en cambio, é de Xulio e de varios irmáns. Creo que é deplorable a situación do Museo: está en moi malas condicións, con humidades, mala conservación, coas obras estragándose. - Toda a obra que hai no Museo Carlos Maside, que pasa con ela? Agora iso está pechado e...- Iso é terrible. Non sei, non teño palabras. A min tenme moi preocupada ese tema, porque realmente que todo ese legado, non soamente de Maside, porque Isaac aí recompilou unha cantidade de obra importantísima de xente que estaba no exilio. Hai obras dunha vangarda importantísima de artistas galegas. E de quen é iso agora? Non o sei, creo que está en terra de ninguén, dáme a impresión de que é un museo que non un faro, non se abre e a impresión que teño é que está totalmente abandonado. - Fálase de que queren vender esa obra. - Non me extrañaría. Isaac tíñalle un cariño enorme ao museo. Defendeu o museo desde o primeiro momento que o abriu, pero non sei exactamente cales son as intencións dos donos actuais, pero o que está claro é que iso debería de ser un patrimonio que unha institución -entendo que a Xunta- debería facerse cargo. Porque é un patrimonio de todos e non pode malvenderse nin dispersarse. Eu sei de xente que foi alí a ver obra para pedila para unha exposición e creo que é deplorable a situación do Museo: está en moi malas condicións, con humidades, mala conservación, coas obras estragándose. Eu creo que aí a Xunta debería ter algo que dicir. Aínda que sexa un patrimonio que está en mans particulares, debería ser unha cuestión de país. Debía de existir unha preocupación, algún tipo de iniciativa institucional para que ese patrimonio non se perdera, nin se malvendera nin se dispersara. Algunha institución debería recoller todo ese contido do Museo Maside. É un legado que se fixo entre Díaz Pardo e Seoane. A min preocúpame moito que iso se perda ou se malvenda.


Summary: O Sergas confirma que hai 2.066 positivos en coronavirus entre as súas traballadoras até o día de hoxe. O número de profesionais da sanidade pública contaxiadas incrementouse en máis de 300 nos últimos sete días.

O Servizo Galego de Saúde (Sergas) confirmou esta sexta feira que os positivos de COVID-19 entre as súas traballadoras ascende a 2.066 desde que comezou a pandemia. Dos casos confirmados, segundo puido saber Nós Diario, 1.035 profesionais sanitarias xa foron dadas de alta e están dispoñíbeis para regresar aos seus postos de traballo. Desta maneira, o Sergas traslada que neste momento ten 1.031 profesionais contaxiadas pola COVID-19 que aínda non superaron a enfermidade. Isto supón que o 51% dos casos de coronavirus activos na Galiza son persoal sanitario, pois na actualización desta sexta feira a dirección xeral de Saúde Pública da Consellaría de Sanidade informou de que o número total de casos activos de coronavirus no país ascende a 2.008. Para o Sergas estes 2.066 positivos están relacionados co incremento de probas de detección do coronavirus entre as profesionais da sanidade pública. Ademais, aseguran que se están a realizar as probas a todas as traballadoras, mais fontes sindicais consultadas por Nós Diario apuntan que o están a facer "a un ritmo moi lento" e "non nas dúas semanas nas que se comprometera Feixoo". Así, nos últimos sete días pódese constatar un aumento de 358 casos de COVID-19 entre o persoal do Sergas, pois Nós Diario publicou o pasado día 7 que había 1.708 positivos. Hai pouco máis dun mes, o 7 de abril, eran 600 os casos de coronavirus entre as sanitarias. A maioría dos novos casos detectados son profesionais que non presentaron síntomas de ter a enfermidade, polo que se incrementa o risco de que sexan vectores de contaxio sen sabelo.


Summary: O número de persoas curadas supera as 9.500. O virus matou 609 persoas nestas semanas de pandemia.

O número de persoas contaxiadas polo coronavirus na Galiza é de 990, o que supón un descenso de 73 casos a respecto da xornada de onte, cando se rexistraron 1.063. Por áreas sanitarias, 252 dos casos positivos corresponden á área da Coruña, 63 son da de Lugo, 160 da de Ourense, 50 están na de Pontevedra, 273 da área de Vigo, 161 da de Santiago, e 31 da de Ferrol. Do total de pacientes positivos, 13 permanecen en UCI, o que supón 3 menos ca onte e 72 están en unidades de hospitalización (7 menos). Son 905 as persoas atendidas no domicilio cando eran 768 (63 máis) na cuarta feira. Polo de agora, na Galiza hai un total de 9.505 persoas curadas (case cen máis), rexistrándose 609 falecementos. O número de PCR realizadas é de 130.424. Residencias de anciás No que atinxe ás residencias de anciás, hai 210 casos activos (15 menos), dos que 115 son de persoas usuarias mentres que 95 son de traballadoras e traballadores. No que atinxe a falecementos, mantense en 271: 132 en residencias e 139 en hospitais e residencias integradas.


Summary: Galiza sitúase á cola do Estado en número de matronas. Mentres no conxunto estatal a porcentaxe de profesionais é de 18 por cada 100.000 mulleres , na Galiza cífrase en 12 por cada 100.000 mulleres

Os últimos dados sobre as ratios de matronas proceden do sindicato SATSE. Así, nun documento referido a 2019, sinala que Galiza ocupa o último lugar do Estado, con 12 profesionais por cada 100.000 mulleres, acompañada nos postos de cola por Castela-A Mancha, con 12 por cada 100.000, Asturias, con 13 por cada 100.000, e Aragón e A Rioxa, con 16 por cada 100.000. Na mesma liña, a Galiza fica a seis puntos da media estatal e moi lonxe das cifras presentadas por Cantabria, con 29 por cada 100.000 e Euskadi e Nafarroa, con 24 por cada 100.000. As cifras de 2019 non son conxunturais e responden a unha tendencia que se mantén ao longo da última década. Sen ir máis lonxe, á volta de 2014, o informe elaborado pola Federación de Asociaciones de Matronas de España confirma a Galiza á cola do Estado no número de profesionais, con 14,10 por cada 100.000 mulleres, moi próxima a Madrid, con 14,69 por cada 100.000 e a 10 puntos da media estatal. Ao tempo, o documento, elaborado polas entidades representativas do colectivo, sitúa nos postos de cabeza a Baleares, con 36,49 por cada 100.000, Catalunya, con 31,61 por cada 100.000 e Valencia, con 30,93 por cada 100.000 . A fenda entre a cifra de matronas da Galiza e dos Estados da Organización para a Cooperación e o Desenvolvemento Económico (OCDE) non deixa de medrar. Mentres en 2019, a media dos países da OCDE é de 69 matronas por cada 100.000 mulleres, na Galiza sitúase en 12 por cada 100.000. Outro tanto acontece en 2014, cando Galiza rexistra 14,10 especialistas por cada 100.000 mulleres e no espazo da OCDE certifícase 69,8 por cada 100.000. Na mesma liña, as diverxencias son tamén moi importantes con aqueles Estados da Unión Europea cuns sistemas de saúde máis desenvolvidos, marcándose nese anualidade unha distancia con Francia de 46 puntos ou de 35 con Alemaña. Atención Primaria As previsións de cara o futuro non son mellores. Segundo sinalan desde a Asociación Galega de Matronas, 85 das 152 matronas actualmente en exercicio de Atención Primaria van estar xubiladas nos próximos cinco anos, concentrándose o groso das baixas nas áreas sanitarias da Coruña, con 45, e de Pontevedra, con 27. Neste sentido, desde o colectivo consideran "urxente ofertar máis prazas de matrona e ofertar contratacións estábeis" e alertan da fuga de profesionais cara outros territorios. Ao tempo, entenden "preciso avaliar de novo as ratios matrona-muller que existen na Galiza e aumentar o número de matronas en Atención Primaria para que se poidan A falla de matronas é especialmente acusado en Atención Primaria. A Asociación Galega de Matronas sinala que a área sanitaria de Santiago de Compostela conta con 33 profesionais, unha matrona por cada 6.702 mulleres entre 15 e 69 anos , sendo os concellos con máis sobrecarga de traballo Ames, Ordes e Santiago de Compostela. Os centros de saúde da área sanitaria da Coruña-Cee dispoñen de 28 matronas, unha por cada 9.582 mulleres, significándose o déficit de Arteixo, onde unha especialista atende 16.064 mulleres en idade fértil. A rede de matronas na área sanitaria de Ferrol suma 13 profesionais, fixándose unha rateo de 7.621 mulleres por matrona. A situación repítese na Atención Primaria das áreas sanitarias de Lugo e Ourense. Así, na primeira, a ratio é de 11.273 mulleres por matrona, destacando a escasa dotación da comarca da Mariña e da cidade de Lugo. Pola súa banda, en Ourense dispóñense de 10 matronas, carecendo deste servizo localidades de moita poboación como Verín ou O Barco, onde a atención é prestado directamente desde os hospitais. Neste sentido, a Asociación Galega de Matronas denuncian a amortización de prazas, como ten acontecido no Pereiro de Aguiar cunha poboación de máis de 3.000 mulleres. Os dados das áreas sanitarias de Pontevedra e Vigo son semellantes aos do resto da Galiza. A Atención Primaria da área pontevedresa conta con 23 matronas, unha por cada 6.883 mulleres en idade fértil. Porén, as ratios son máis elevados na área de Vigo con 26 profesionais para atender a 202.192 mulleres entre 15 e 69 anos. A este respecto, desde a entidade que agrupa ás matronas galegas reclaman a creación de 33 matronas máis.


O 25 de novembro foi o día internacional contra a violencia de xénero e o 3 de decembro o día internacional da discapacidade. Por motivos persoais estas dúas datas non se me pasaron por alto, como seguramente lles pasou a outras persoas ou como me pasa a min propia coa maioría dos "días internacionais de". Son tantos que ata mesmo coinciden na mesma data como o 2 de abril, día internacional do autismo e do libro infantil e xuvenil, dúas celebracións que, polo menos, son compatíbeis porque as persoas con autismo tamén len, con palabras ou con imaxes, pero len. Resultan máis chocantes outras coincidencias, como a do 19 de novembro, día internacional do home (si, si, desde 1999, para destacar o rol positivo e as contribucións do sexo masculino, por se alguén pensaba que non estaban suficientemente recoñecidas) e día internacional do inodoro (pola súa importancia sanitaria, indubidábel tamén). Lembro unha compañeira da universidade que se enfadaba moito cando chegaban o 25 de novembro e o 8 de marzo, porque non se sentía identificada con esas reivindicacións, sentíase incómoda, mesmo agredida, metida nun saco ao que pensaba non pertencer Lembro unha compañeira da universidade que se enfadaba moito cando chegaban o 25 de novembro e o 8 de marzo, non só porque pensase, como pensamos todas, que a loita pola igualdade e contra a violencia de xénero é dos 365 días do ano, senón porque non se sentía identificada con esas reivindicacións, sentíase incómoda, mesmo agredida, metida nun saco ao que pensaba non pertencer. Ela recoñecía que a muller estaba discriminada pero outra, non ela. É normal, a quen lle gusta que lle digan que está discriminada? A quen lle gusta que se denuncie publicamente que non se respectan os seus dereitos e que vale menos socialmente? A quen lle gusta que a avisen de que sexan cales sexan os seus méritos non vai ter as mesmas oportunidades que outras ou outros? Ademais a razón desta situación é algo tan involuntario e incorrixíbel como ser muller ou como ter unha discapacidade ou como ter nacido nunha familia e non noutra, nun país e non noutro. Todas as clasificacións das persoas que nos colocan nun lugar da sociedade son construcións que imos aprendendo e aplicando ao longo da vida Todas as clasificacións das persoas que nos colocan nun lugar da sociedade son construcións que imos aprendendo e aplicando ao longo da vida. Nunha das noticias preparadas ad hoc para o día internacional da discapacidade contaban a historia dunha rapaza invidente que aprobou as oposicións e traballa como profesora de música nunha escola. Os pais e nais amosaron as súas dúbidas sobre as posibilidades de que desenvolvese ben o seu traballo e, sen pudor ningún, preguntáronlle como ía facer cousas básicas como corrixir os exames. Centráronse nos límites que unha persoa vidente entende que ten unha rapaza invidente, coa parcialidade de coñecer as dificultades pero non ter nin idea de como superalas e de non coñecer as capacidades diferentes. Ao contrario, unha alumna súa dicía que tocaba xenial a guitarra e que era moi lista porque sempre sabía onde estaba todo. Espero que esa nena, como os seus compañeiros e compañeiras, resistan o empeño en estragala das persoas adultas que dubidan das capacidades da súa profesora e que siga admirando as capacidades do resto da xente no canto de incapacitalas etiquetándoas cunha ou varias clasificacións discriminatorias. Ao longo da nosa vida atoparemos límites impostos e autoimpostos e podemos actuar como se cada problema que non nos afecta directamente non existise ou ao contrario colocarnos nas estremas e mirar arredor Ao longo da nosa vida atoparemos límites impostos e autoimpostos e podemos actuar como se cada problema que non nos afecta directamente non existise ou ao contrario colocarnos nas estremas e mirar arredor. Tomar consciencia deses límites e das súas consecuencias é o primeiro paso para eliminalos. Non parece que axuden moito os "días internacionais de" porque podemos seguilos enumerando e chegamos ao día internacional contra a mutilación xenital feminina o 6 de febreiro, a mesma semana que o goberno español inicia a reforma da lei para excluír este delito da xustiza internacional e que non se poidan emprender accións xudiciais contra quen someta unha nena a unha ablación. O mesmo goberno que di prohibir o aborto para protexer a vida dos concibidos non pensa facer nada se logo de nacidas son mutiladas durante unha visita á súa familia, o único que lles importa é que se sobreviven e volven aquí, se logo quedan embarazadas non poidan decidir sobre a súa maternidade. Ao final, é unha cuestión de poder, estes límites e estas clasificacións, cheas de cinismo e hipocrisía e asumidas e reproducidas pola maioría, benefician a uns poucos, os que están traballando tan duramente para aumentar as discriminacións, para reforzar a súa posición e ampliar as fendas, para gañar privilexios a costa de dereitos.


O Festival Revenidas convoca a segunda edición do seu concurso de grupos emerxentes. O grupo gañador formará parte da programación do festival, que se celebrará en Vilaxoán do 22 ao 24 agosto, ademais de recibir 300 euros. Deste xeito, unha banda amateur compartirá escenario con grupos históricos do rock bravú e coas revelacións do panorama actual da música galega Este ano conmemórase o XX aniversario do movemento bravú cunha programación especial. Destacan as actuacións de Heredeiros da Crus, Diplomáticos de Monte Alto, Sés e Nao, ademais de Terbutalina, Leo e Arremecaghona, Dakidarría, Ultraqans, Rastreros e Liviao de Marrao. Os bonos das entradas a un prezo máis económico (15 euros) estarán a venda durante poucos días a partir deste luns 21 de xullo. Os participantes no concurso non poden ter editado ningún disco, deben ter un repertorio propio de seis cancións en galego. Os grupos interesados terán que enviar a súa solicitude por correo electrónico a revenidascomunicacion@gmail.com. A presentación de candidaturas rematará o 7 de agosto. Despois de que a organización reciba todo o material todos os participantes serán presentados no Facebook de Revenidas para que os seguidores/as do festival, voten e escollan o que ao seu favorito. A votación rematará o 14 de agosto. Os tres grupos con máis votos pasarán a final, na que un xurado composto por un membro da organización do Festival, un xornalista e dous membros dun grupo de música da actual edición Revenidas elixirán o gañador. O pasado ano 21 bandas participaron no concurso de grupos noveis do Revenidas, un certame que foi gañado polo grupo Maskarpone, que foi o encargado de abrir o festival. Supeoito e Bocinazo foron os outros dous grupos finalistas.


Summary: A FIFA designou a árbitra coruñesa Iolanda Parga como asistente para a final do Mundial de Fútbol Feminino, un encontro que se disputará esta madrugada en Vancouver.

Por vez primeira, unha árbitra galega, a coruñesa Iolanda Parga, participará como asistente na final do Mundial Feminino de Fútbol. Así o decidiu a FIFA ao facer oficial o equipo arbitral para o derradeiro partido da competición, que se disputará en Vancouver entre os EUA e o Xapón (á 1h da madrugada do domingo ao luns). A árbitra será a ucraína Kateryna Monzul, á que asistirán a tamén ucraína Natalia Rachynska e a galega Iolanda Parga e como cuarta árbitra, a uruguaia Claudia Umpiérrez. Anteriormente, a árbitra coruñesa, de 36 anos, xa participara en tres encontros deste Mundial (Australia-Nixeira, o Ecuador-o Xapón e os EUA-Colombia) e, anteriormente, nos Xogos Olímpicos de Londres e no Mundial Sub-20. A súa elección como asistente na final supón todo un recoñecemento á súa traxectoria e supón, en termos absolutos, o maior éxito da arbitraxe galega no fútbol. A ourensá Zulema González ascende a Terceira División como árbitra principal e a lucense Tania Fente ascende a Segunda B como árbitra asistente A participación de Iolanda Parga na final do Mundial non é a única noticia positiva para as árbitras galegas, pois o Comité Técnico de Árbitros vén de decidir que a ourensá Zulema González ascenda á Terceira División. Converterase, deste xeito, na primeira árbitra galega en pitar nesta categoría. Ademais, a árbitra de Lugo Tania Fente ascende, como asistente, a 2ªB, un fito que só antes conseguira Iolanda Parga.


Summary: A oposición cuestiona que as rebaixas fiscais anunciadas por Feixoo beneficien as rendas baixas e medias. "A cuestión é que cambian os tramos e o cambio é regresivo", de maneira que unha persoa "que ingrese 12.000 euros" mensuais aforrará "12 euros ao ano, que non dán nin para un café ao mes", explica a deputada do BNG Noa Presas.

"Contas continuistas" e con reformas fiscais "regresivas" que só benefician as rendas altas. Así cualificou a oposición a proposta de Orzamentos da Xunta para 2022, coincidindo co inicio das comparecencias dos membros do Executivo na comisión de Economía do Parlamento galego. Os primeiros en pasar pola comisión para expor o investimento dos seus departamentos foron o conselleiro de Facenda, Miguel Corgos; a de Vivenda e Medio Ambiente, Ángeles Vázquez; e o secretario xeral da Presidencia, Álvaro Pérez. Para comezar, xa non hai consenso sobre o incremento dos orzamentos. O Goberno eleva as contas do ano que vén a 11.627 millóns, 0,55% máis que o orzamento de 2021 (11.563 millóns). Porén, cifra o incremento en 6,9% ao descontar de 2021 os 685 millóns recibidos polos fondos extraordinarios da Covid-19, polo feito de seren extraordinarios. Pola contra, non desconta da previsión de 2022 os 220 millóns que corresponden á devolución do IVE que o Estado adebeda á Galiza do ano 2017. O primeiro en intervir esta segunda feira, 25 de otubro, foi o titular de Facenda, que asegurou que a nova rebaixa do IRPF que inclúe a Lei de acompañamento dos orzamentos suporá un aforro medio de 144 euros para un fogar con dous contribuíntes. Non o ve así a oposición. A deputada do BNG Noa Presas sinalou que "a cuestión é que cambian os tramos e o cambio é regresivo. Aglutinan maiores rendas en tramos determinados, en lugar de combater a regresividade", explicou, de maneira que unha persoa "que ingrese 12.000 euros" aforrará "12 euros ao ano, que non dá nin para un café ao mes". Pola súa banda, Begoña Rodríguez (PSdeG) advertiu de que a medida que "ten maior impacto" é a diminución do imposto sobre o patrimonio, co que "se está falando das rendas máis altas, non das medias nin das baixas". Posteriormente expuxo as contas de Vivenda e Medio Ambiente a conselleira Ángeles Vázquez. Anunciou que a Xunta concederá un aval para facilitar a adquisición da primeira vivenda á mocidade. Cun orzamento inicial de 5 millóns de euros, a medida diríxese a menores de 35 anos, que poderán acceder a 15% do crédito. A Consellaría tamén asinará convenios con entidades financeiras para que faciliten a concesión da hipoteca a interese de préstamo Vázquez afirmou que o seu departamento xestionará 445 millóns o próximo ano, o que supón un incremento de 19% respecto a 2021. Porén, a contía que figura no proxecto de orzamentos é 262,8 millóns. Nós Diario preguntou á Consellaría por esta diverxencia nas contas. O argumento que esgrimiron é que á asignación da Consellaría (262,8 millóns) suman o orzamento de sociedades e consorcios que dependen ou nos que participa a propia Consellaría (como Sogama ou o Consorcio Casco Vello de Vigo). A deputada Alexandra Fernández (BNG) replicou que as contas "son inferiores en termos totais ás de 2009", cando gobernaban PSdeG e BNG na Xunta. Xa pola tarde, na comparecencia do secretario xeral de Presidencia, Álvaro Pérez, o deputado socialista Pablo Arangüena criticou a suba de 6,7% no orzamento destinado a asesores do Goberno, ao tempo que criticou o desmantelamento e manipulación na CRTVG, englobada en Presidencia.


Summary: Vinte membros dunha mesma familia foron, dous minutos antes de que comezase a tregua, as últimas vítimas palestinas após os bombardeos indiscriminados de Israel.

A recuperación de polo menos 81 cadáveres de entre os escombros na Franxa de Gaza elevou por encima do milleiro o número de palestin@s mort@s durante a ofensiva militar israelí, segundo un novo balance do Ministerio de Sanidade gazací recollido polo diario 'Haaretz'. A procura de corpos intensificouse desde o sábado pola mañá en Gaza aproveitando a tregua de doce horas que pactaron manter Hamás e o Goberno de Benjamin Netanyahu, vixente desde as oito da mañá. Fontes médicas palestinas advertiron de que o Exército israelí bombardeó Gaza até dous minutos antes da entrada en vigor da tregua. Nun dos últimos ataques, ocorrido en Jan Yunis, perderon a vida 20 membros dunha mesma familia.


Summary: No pleno municipal do dia 29 do mes pasado na cidade de Ferrol debateuse a mudanza de nome da Praza de España polo que foi o seu topónimo tradicional -Porta Nova- antes de ser alterado pola ditadura franquista. As vésperas do pleno estiveron marcadas polo ataque ao mural co que a Fundaçom Artábria celebrou o centenario das Irmandades da Fala.

A moción levada a pleno pola Fundaçom Artábria -co apoio do BNG- pedía unha restitución da memoria da cidade fronte a unha imposición franquista do nome da praza, unha praza que é a entrada á cidade, e que aínda conserva a placa conmemorativa da súa inauguración no ano 1953. Comezou o pleno coas palabras de Bruno Lopes, representante da Fundaçom Artábria, argumentando os porqués desta moción, as razóns en virtude das cais debe ser restituído o seu nome histórico, exemplificando con noticias da prensa do momento como era chamado ese mesmo lugar antes do cambio ilexítimo de nome. Lopes alegou que noutras cidades galegas tamén se impuxera o nome de Praza de España para espazos urbanos senlleiros e que felizmente foron quen de restauraren as denominacións lexítimas: Lugo regresou a súa Praza Maior e Compostela ao seu Obradoiro. O BNG defendeu esa restitución da memoria, así como tamén reivindicou a importancia do debate. Unha relevancia que outros grupos municipais negaron, co argumento de que estes temas non son os que preocupan a cidadanía. Iván Rivas, o portavoz nacionalista, veu dicer que se non tivese importancia non teríamos visto chíos alusivos ao asunto como o do portavoz de Cs, Juan Carlos Girauta. Cs e o PP basearon o seu "non apoio" co argumento de que esta moción é unha provocación e que o único que anima o grupo municipal que a promove, o BNG, é o seu "sentimento anti-español" sectario. Alegaron tamén que xa existe unha Porta Nova, dentro do bairro do Inferniño e que leva ese nome de cando se colocou, non hai moitos anos, na Avenida das Pías un monumento a esa "porta nova" que estaba colocada varios metros mais alá do que está a actual. A portavoz de Ciudadanos chegou a afirmar que a Praza de España nunca se chamou Porta Nova. Por parte do PSOE, Beatriz Sestayo dixo que se ben polas súas conviccións políticas ou de conciencia podería pedir o cambio de algúns nomes de rúas prefire que a cidade busque outros consensos sobre o traballo, o económico, etc... O portavoz de grupo do goberno de Ferrol en Común, Álvaro Montes, di que o grupo municipal está de acordo na formulación política, mais que está condicionado polo plan administrativo, xa que todo cambio de nome de rúas leva un estudo preliminar por Normalización Lingüística, logo pasaría a Cultura e tería de voltar ao pleno municipal. Que teñen vontade de facer eses cambios, mais teñen tamén unha obrigación administrativa que cumprir. Todos os grupos políticos no comezo das súas intervencións condenaron o ataque ao mural da Fundaçom Artabria. A moción foi rexeitada con 11 votos en contra, 9 votos a favor e 3 abstencións. As e os promotores da iniciativa ficaron relativamente satisfeitos, pois o resultado deixou en evidencia as estimacións da portavoz do PP, quen espetou no pleno que a moción só iría ter un voto a vavor. Nos dias anteriores ao pleno, e segundo puido saber Sermos, houbo algún medio de comunicación que propuxo unha enquisa para saber se os ferroláns consideraban necesario mudar o nome a Praza de España, a votación estivo moi axustada, mais finalmente gañou o si por moi pouca vantaxe. Algo que non saíu a luz, non publicitaron o resultado. En todo caso, a restitución da memoria e a normalización da toponimia (Puentedeume, Molino del Viento, Cuesta de Mella...) continúa a ser materia pendente en Ferrol. Unha cidade que non se recoñece a si mesma, que só vive a través dunha parte da súa historia, non pode loitar coas súas pantasmas. En Ferrol continúan a existir residuos da ditadura como a estatua a Camilo Alonso Vega (Ministro da Gobernación, entre os anos 1957 e 1969) no bairro de Caranza, ou como é a própria placa de inauguración da praza en cuestión.


Summary: Nos chanzos da relación literaria entre Irlanda e Galiza, a figura de Seamus Heaney protagoniza un episodio de especial relevancia, non só pola recepción da súa obra na nosa lingua, senón tamén polo propio recoñecemento que o poeta tiña do noso país, ao seu ver, a primeira terra da "imaxinación poética" de Irlanda.

Nos chanzos da relación literaria entre Irlanda e Galiza, a figura de Seamus Heaney protagoniza un episodio de especial relevancia, non só pola recepción da súa obra na nosa lingua senón tamén polo propio recoñecemento que o poeta tiña do noso país, ao seu ver, a primeira terra da "imaxinación poética" de Irlanda. Ferrín dedicoulle "Estirpe", a Universidade da Coruña nomeouno Honoris Causa e Xerais inaugurara unha colección coa súa obra. O mundo da literatura galega lamenta de maneira especial a morte do escritor Seamus Heaney e, desde que a noticia se fixo pública, foron varias as mostras de pesar pola desaparición dun Premio Nobel para o que Galiza existía como nación e como universo literario. Deixouno claro cando participou no acto de nomeamento como doutor Honoris Causa da Universidade da Coruña, cando xa recibira o Nobel, nun discurso no que evocou a Fisterra como unha das palabras claves no seu imaxinario biográfico e sinalou que, desde Irlanda, "Galiza non é a fin da terra, senón o seu comezo, a primeira terra que atopamos. E Galiza é tamén, até certo punto, a primeira terra da nosa imaxinación poética". O libro "Traballo de campo", na tradución de Vicente Araguas para a nosa lingua, ía inaugurar a colección de poesía Ablativo Absoluto O libro "Traballo de campo", na tradución de Vicente Araguas para a nosa lingua, ía inaugurar a colección de poesía Ablativo Absoluto de Xerais en 1996, apenas dous meses despois do acto no que Heaney recibía o Premio Nobel. O tamén escritor Manuel Outeiriño foi o encargado de verquer na nosa lingua a obra teatral "A cura en Troia", apenas dous anos antes de que, no 2000 o vínculo con Galiza se estreitase ao ser investido Doutor Honoris Causa pola Coruña. No 1999, a obra de Heaney merecería un lugar destacado no volume antolóxico, "Poesía irlandesa contemporánea", de Antonio de Toro Santos, profesor que impulsou o nomeamento do poeta pola Universidade da Coruña. "Como a nosa Rosalía, Heaney foi un poeta capaz de canxar a vontade de estilo coa estirpe do xenio popular, converténdose nun heroe nacional e nun referente moral", escribe Manuel Bragado, director de Xerais, selo que lle deu o destaque de inaugurar a súa colección poética. "Poeta da terra e da experiencia campesiña, inserido na natureza e comprometido co proceso de resistencia da súa comunidade católica no Ulster, Seamus Heaney amosa o papel cívico esencial do poeta para cada unha das súas comunidades, que é o mesmo que dicir para toda a humanidade", sinala Bragado. O recoñecemento de Ferrín ten moito a ver no acollemento do irlandés no mundo literario galego A dedicatoria de Ferrín Na rede, diversos nomes da literatura galega deixaron nestes días o pesar polo pasamento do escritor irlandés. A poeta María do Cebreiro afirmaba que o seu "inglés ás veces facía pensar no galego, era unha lingua capaz de furar a terra e de sacar á luz o ouro do río". Miro Villar, pola súa parte, facíase eco da informacións e da noticia nas primeiras planas da prensa para se preguntar se nalgunha ocasión acontecería iso con algún poeta da Galiza. Tamén Agustín Fernández Paz lamentou a perda do grande poeta e lembrou a calidade da tradución de Araguas naquel libro inicial na colección Ablativo. Mais se algún episodio marca de forma singular a relación de Heaney coa literatura galega é a dedicatoria de "Estirpe" (Xerais, 1994) de Xosé Luís Méndez Ferrín. No libro do poeta establécese a comunicación co irlandés, canda dous outros grandes nomes da poesía, Antonio Gamoneda e Derek Walcott. O recoñecemento de Ferrín ten moito a ver, sen dúbida, no acollemento do irlandés no mundo literario galego. "Eu quixera este libro,/certamente pra el,/ enigmático, / posto na biblioteca/ de Seamus Heney/ alá lonxe no irlandés, / maldito, escuro/ confín das gándaras./ As torgueiras doces e podres/ daquelas fins do mundo/ na occidental República Morta,/ estrada de ósos/, son as nosas raíces comúns: /a miña alma é hoxe o Burren".


Summary: O voceiro parlamentar do BNG asegura que existe "o risco" de quedar fóra da "reformulación do Estado" e por iso a súa formación non pode "diluírse" en candidaturas sen "dimensión de país".

Francisco Jorquera, voceiro parlamentar do BNG, asegurou nunha entrevista na Cadena Ser que as eleccións municipais do próximo mes de maio serán semellantes a "unhas primarias" das xerais que terán lugar, en principio, en novembro, e nas que o dirixente nacionalista considera "imprescindíbel" que Galiza "obteña representación das súas forzas propias para non perder o tren da reformulación do Estado que está no ambiente, e da que non podemos quedar por detrás de Catalunya e Euskadi, un risco que é real". "O BNG ten un proxecto claro, nacionalista, que garante que a política galega non sexa un simple eco do que se fai en Madrid, por iso non cremos que sexa momento para cantonalismos, para candidaturas só locais, non podemos diluírnos en proxectos que non teñen unha dimensión de país, con Galiza no centro", engadiu Jorquera, que tamén destacou que "os avatares daqueles grupos que decidiron deixar o Bloque demostran que mantemos a hexemonía dentro do campo nacionalista". "Na Cámara vémonos obrigados a poñer no seu sitio a Feijóo, que se pasa seis pobos", di o nacionalista O voceiro parlamentar do BNG tamén defendeu a "claridade nas ofertas electorais", que distinguiu da posibilidade de chegar a acordos "despois das eleccións coas forzas coas que poida existir unha coincidencia no programa", segundo dixo após ser preguntado pola posibilidade de pactos con Podemos. Por último, Jorquera tamén manifestou que "Feijóo se pasa seis pobos" nas súas actuacións no Parlamento, o que obriga a "ter que pararlle os pés para facerse respectar". "Temos que poñelo no seu sitio", afirmou en relación ao tenso ambiente que se vive na Cámara galega.


Summary: "A lúa da colleita" de Anxos Sumai é a obra gañadora da XXV edición do Premio García Barros que se fallou no concello da Estrada.

A escritora Anxos Sumai aborda en "A lúa da colleita" a "cuestión de identidade e a maneira de percibir a realidade que pode xerar incertezas, é dicir, dúas persoas poden interpretar un episodio de distinta maneira". A pouco de saber que a súa nova novela é a gañadora do García Barros, Anxos Sumai prefire non desvelar o contido do libro que proximamente editará Galaxia. "Trátase dunha novela especial, de grande tensión narrativa" coméntanos, despois de anotar o grande esforzo que lle supuxo a escrita desta nova obra. "Transcorre nunha praia e é unha novela chea de luz, co mes de agosto e a Ría de Arousa como marco, na desenvocadura dun río. Está chea de sombras personais" afirma a escritora, feliz por un novo recoñecemento que se incorpora a súa sólida carreira narrativa. Literatura como evocación Nese feixe de títulos que marcan a traxectoria literaria de Anxos Sumai, "A lúa da colleita" supón para a autora "unha continuidade", a seguir coa súa vontade de se situar na fronteira, nas distintas fronteiras. "No inicio foi nos límites da realidade e a ficción, logo na propia familia e agora na percepción, cando o propio corpo crea limitacións ou aperturas á vida. Aí está o xogo, a evolución, explorando no mesmo territorio" explica Anxos Sumai. En canto ao oficio da escrita, a autora afronta nesta nova obra, unha "forma de narrar máis descritiva, máis pausada e reflexiva, recreándose nos detalles e na importancia da literatura como evocación". O xurado composto por Inma Otero Varela, Armando Requeixo Cuba, Luis Alonso Girgado, Carlos González de Lema Malvar e Carlos Loureiro Rodríguez, destacou que se trata dunha novela "na que destaca o elaborado traballo de caracterización dos personaxes, nunha historia onde o cuestionamento da identidade e a alteridade se vencella coa memoria e o pasar do tempo. A trama propón fortes doses de intriga, simbolismo e unha arquitectura perfecta, de linguaxe moi visual, que arrastra os personaxes a finais inesperados, pero de implacable lóxica. Todo este mundo, moi cambiante, e recreado a través dunha prosa límpida, da depuración extrema que flúe limpa e imparablemente."


Summary: A elección do cadro de persoal para escoller membros do comité rematou con 21 delegados de SIT-FSI, catro de UXT, tres de CUT, e tres de CCOO. A CIG non conseguiu representación.

O cadro de persoal de Stellantis Vigo antiga PSA-Citröen, elixiu entre esta quinta e esta sexta feira o seu novo comité de empresa. Pontón reclama colaboración para que Stellantis participe do Perte O resultado final indica que o Sindicato Independente de Traballadores (SIT-FSI) ampliou a súa maioría, alcanzando 21 representantes e o 64% dos votos. Con estes datos, o SIT-FSI mellora os seus resultados con respecto ao anterior comité, onde tiña 20 delegados de 33 integrantes. Nesta ocasión, elixíronse 31 representantes, xa que o persoal diminuíu en algo máis de 300 empregados. A elección do cadro de persoal para escoller membros do comité derivaba 27 foron para o Colexio de Especialistas e non Cualificados e catro para o de técnicos e administrativos. O sindicato independente obtivo 2.908 votos mentres que UXT colleitou 711. En terceiro lugar quedou a CUT (500 votos) seguido de CCOO (475 votos). A CIG recolleu 240 apoios. Stellantis rexistra dous proxectos ao Perte de vehículos eléctricos, un deles apoiado pola planta de Vigo Ademais dos 21 representantes de SIT-FSI, o novo comité escollido esta semana contará con catro delegados de UXT -14,36% dos votos-, tres de CUT -8,72 por cento- e tres de CCOO -8,45 por cento dos votos-. Desta vez a CIG non conseguiu o 5% para poder contar con representación. Tras as últimas eleccións, realizadas en outubro de 2018, o comité de empresa quedou formado por 20 delegados do Sindicato Independente de Traballadores (SIT), 4 delegados de UXT, 4 delegados da CUT, 3 delegados de CC.OO. e 2 delegados da CIG.


Summary: O novo xacemento arqueolóxico de Barreiros precisaría ser escavado para confirmar a precensa dunha sauna. Trataríase da sétima catalogada na Galiza.

As asociacións culturais Mariña Patrimonio e Irmandade Santo Estevo veñen de descubrir un novo castro no lugar da Maradona, parroquia de San Xusto de Cabarcos no Concello de Barreiros, na Mariña. Este novo espazo arqueolóxico foi localizado tras a corta duns eucaliptos, que ocultaban o xacemento. O castro está situado nun esporón rochoso a modo de península, entre o río Masma e o rego Puxigo. No istmo desta porción de terra, sinalan os colectivos patrimoniais, achouse "un impresionante foxo picado na rocha que se converte en foxo dobre na metade do seu traxecto". Sauna castrexa No interior do castro, os descubridores identificaron unha edificación parcialmente desenterrada na entrada, na que se pode ver un muro recto duns tres metros que remata nunha cabeceira semicircular. "Esta edificación semella que conserva o arranque dunha falsa bóveda construída por aproximación de fiadas. Tanto polas características desta construción como pola súa localización podería tratarse dunha sauna castrexa", aseguran. Na Galiza só se coñecen as saunas castrexas de Santa Mariña de Augas Santas (Allariz), Borneiro (Bergantiños), Espasante (Ortigueira), O Sarridal (Cedeira), Castañoso (A Fonsagrada) e a da Atalaia (Cervo). Así, de se confirmar como sauna a edificación do castro da Maradona, sería a sétima descrita no territorio. Tras a descuberta deste novo xacemento en Barreiros, Mariña Patrimonio e Irmandade Santo Estevo informaron ao Servizo de Arqueoloxía de Santiago de Compostela do seu achado, unha vez confirmaron que non figuraba no Catálogo de Bens Patrimoniais. Protección Doutra banda, ante a posibilidade de que os labores de repoboación que poidan iniciar na zona afecten o xacemento, ambos os colectivos solicitaron á Dirección Xeral de Patrimonio Cultural "as medidas necesarias para protexer este ben patrimonial", que delegou nos servizos de Vixilancia e Patrimonio de Lugo. Con todo, Mariña Patrimonio e Irmandade Santo Estevo acordaron unha entrevista coa alcaldesa de Barreiros, Ana Ermida, para informar a Administración local da descuberta do novo xacemento. As xestións iniciadas pola rexedora facilitaron a visita dun arqueólogo do Servizo de Arqueoloxía de Santiago que, após inspeccionar o xacemento, confirmou a existencia do castro e sinalou que a necesidade dunha escavación para asegurar a presenza da sauna castrexa.


Summary: Con Estefanía Mosquera Castro debullamos a unidade didáctica que propón o emprego do código lingüístico das sms ou dos whatsapp para enriquecer as aulas de lingua e literatura.

Didáctica da lingua e novos soportes comunicativos: a linguaxe SMS. É o título do volume en que a investigadora da Universidade da Coruña Estefanía Mosquera Castro explora as posibilidades dos novos códigos lingüísticos que nacen da man das novas tecnoloxías da información e da comunicación. A expresividade e a identificación co alumnado son os segredos para que estas novas formas de expresión axuden nas aulas de lingua, xogando a rachar cos xéneros, xogando até coa ironía. O volume, que quedou finalista no premio internacional Educared no ano 2011, preséntase no Festigal o 25 de Xullo ás 16h, e está á venda na loxa de Sermos Galiza. O que propón é empregar os novos códigos lingüísticos para o ensino das linguas? Si, sería algo así. Utilizar os novos códigos que atopamos nas redes sociais ou nas mensaxes de móbil, por exemplo, para que o alumnado vexa que o que aprende ten moita relación co que fai fóra da aula. Aliás, trataríase tamén de estudar estas novas formas de comunicación como os chats ou os correos electrónicos, igual que antes se estudan as cartas ou os telegramas. Porén, non é certo que a linguaxe que empregamos nas sms ten un efecto nas nosas competencias lingüísticas, favorecendo unha escrita máis pobre? Non. Esa é unha percepción moi espallada, mais non é real. Na experiencia que nós tivemos, ao poñer en práctica os contidos desta unidade didáctica nun centro escolar, foi que o dominio dos novos códigos lingüísticos favorecidos polas TIC [tecnoloxías da información e da comunicación] non suscitaba ningún tipo de problema en relación ás competencias lingüísticas do alumnado. É dicir, hai quen escribe con faltas de ortografía ou non coloca os acentos gráficos, mais esa tendencia non ten nada a ver coa linguaxe sms. De feito, eu non creo que a das sms ou a das redes sociais sexa unha lingua mala ou de menor calidade; só está adaptada ao contexto tecnolóxico. Hai novelas que incorporan as sms como elemento dentro do relato. Agora mesmo vénseme á cabeza O coitelo de novembro, de Marilar Aleixandre. Coñece algunha que estea escrita integramente en linguaxe sms? Si, este novo código aparece como soporte na trama argumental da novela do mesmo xeito que noutras se incluíron fragmentos de cartas. Na literatura anglófona e tamén aquí, en 2010, si que houbo un concurso de mensaxes de Nadal que debían estar redactadas como sms. "Do que se trata é de que o alumnado vexa como o que aprende na aula sobre lingua é o mesmo que practica fóra dela" Esperta entón a nosa creatividade? Si, permite opcións moi creativas. Hai tamén un escritor finlandés que redactou toda a súa novela coa linguaxe das sms [The last messages, de Hannu Luntiala] porque o contido do relato propiciaba o uso deste tipo de código. O argumento trata sobre un executivo das TIC quen renuncia ao seu traballo e se dedica a viaxar por varios países de Europa e da India mantendo o contacto cos achegados mediante mensaxes curtas de móbil. É moi atractiva para o leitor porque deixa ocos en branco que deben ser enchidos por el. E non se perde nesa linguaxe a expresividade da comunicación oral? De feito, boa parte das características das sms son precisamente para emular a linguaxe oral. Os emoticonos son un bo exemplo, ou o uso excesivo de signos de admiración ou dos maiúsculos para enfatizar o que estamos a dicir. Eu usei as sms como exemplo porque foi o primeiro código, mais as características son as mesmas para a linguaxe de Facebook, por exemplo, pola rapidez e a inmediatez. Dixo antes que esta nova linguaxe nos facía máis creativ@s. Fainos tamén máis atrevid@s? Tamén! Facilita moito a expresión de sentimentos que á cara non nos atrevemos a dicir. Linlle nunha entrevista esta fin de semana ao profesor Manuel Gago que por whatsapp é máis doado dicir 'Quérote'. É iso mesmo. A unidade didáctica foi posta a proba nun centro de ensino na Galiza. Cal foi o resultado? Tivo moi boa acollida. Fixemos unha proba a través de textos poéticos. O alumnado tiña que os 'transcribir' a linguaxe sms e mandalos a un compañeiro da aula, coma se fose o xogo do amigo invisíbel. Gostaron moito. E o profesorado? Era un algo excéptico e tiña certas reticencias, as mesmas das que falamos antes e que afectan á populación en xeral. Porén, cando foron vendo como as abreviaturas están presentes xa nos primeiros textos escritos e que non é en realidade nada novidoso, que as mensaxes tan apocalípticas non son reais, entón gozaron tamén e comprometéronse a seguir empregando este novo código en leccións puntuais, cando o contido se adapte a eles. Do que se trata é de que o alumnado vexa como o que aprende na aula sobre lingua é o mesmo que practica fóra dela.


Summary: O alcalde anuncia que a vindeira segunda feira a empresa Tragsa comezará a recoller residuos dos 'puntos de risco sanitario' e a facer cobertura de servizos mínimos.

O alcalde de Lugo, José López Orozco, anunciou esta sexta feria a intervención temporal da concesión do servizo de lixo da cidade, unha vez superado o mes de folga por parte dos traballadores de Urbaser. Segundo Europa Press, o rexedor lucense informou que xa para a vindeira segunda feira está previsto que a empresa Tragsa comece a recoller residuos dos 'puntos de risco sanitario' e a facer cobertura de servizos mínimos, así como o que indiquen os técnicos da Casa do Concello. Orozco referiuse o que cualificou de "cambio de escenario" como o detonante desta decisión, após que racharan as negociacións esta quinta feira entre traballadores e a dirección da concesionaria da limpeza. "Xa estivemos en contacto con Tragsa para que unha vez intervida a empresa faga o traballo que se está deixando defacer na cidade, no que se refire á limpeza das rúas, o cumprimento exquisito e estricto das alarmas sanitarias, e o cumprimento dos servizos mínimos decretados polo Concello", sinalou Orozco. O alcalde quixo aclarar que non se estaba a falar dunha "rescisión" do contrato senon dunha "intervención temporal" até que se resolva o conflito. Orozco tamén aclarou que Tragsa para o desenvolvemento das tarefas non vai empregar os de Urbaser, "mais terá os medios necesarios". O BNG xa solicitou unha reunión da xunta de portavoces urxente para o alcaldea dea as explicaciñons sobre esta medida. O alcalde mantén unha reunión con representantes dos traballadores, xuntanza que deu comezo unha vez feito o anuncio de intervención polo rexedor da cidade.


Summary: O PP carga contra o Goberno español por ter autorizado a mobilización anti máscaras

O delegado do Goberno español na Comunidade de Madrid, José Manuel Franco, asegurou nunha entrevista en televisión que xa se contabilizou unha trintena de denuncias "até o momento" por mor da manifestación acontecida na Praza de Colón de Madrid en que cidadáns se mobilizaron sen máscaras e sen manter distancias. O obxectivo da cita era potestar polas medidas de protección obrigatorias ante o virus e negar a existencia do mesmo. "Sancionarase coa máxima dureza permitida pola lei o incumprimento do uso da máscara na concentración", asegurou con rotundidade esta segunda feira, 17 de agosto, o delegado do Goberno. Haberá que "estudar caso por caso", engadiu Franco, para determinar o custo da multa atendendo a se houbo incumprimento da norma ou desobediencia. "Non só van ser 30 casos, imos investigar por todos os medios legais ao noso alcance algúns casos máis que se poidan tipificar e ser sancionados", concluíu. Con todo, Franco dixo que ter disolto a manifestación tería sido peor, con "centos de persoas pululando descontroladas" polas rúas da capital española. "Os casos flagrantes de ausencia de máscara foron no centro da concentración", sinalou Franco, para valorar que de disolverse a convocatoria, eses compoñentes teríanse dispersado pola cidade. Así mesmo, o delegado do Goberno quixo insistir en que previamente á realización da mobilización non había "motivos obxectivos" para prohibir a convocatoria. Ao ser preguntado publicamente se autorizará unha nova manifestación promovida polas mesmas entidades convocantes, o delegado garantiu que "se eses señores volven tentalo, non o van conseguir". O Partido Popular cargou contra o PSOE e o delegado do Goberno por ter precisamente autorizado a manifestación anti máscaras. O alcalde de Madrid, José Luis Martínez-Almeida (PP), pediu a José Manuel Franco "que non se faga o indignado" co acontecido na manifestación da Praza de Colón, "xa que é el quen ten as competencias para evitala"."Parece razoábel pensar que nunha concentración que pide non usar máscaras, non levarán máscaras nesa concentración. O que un non pode facer é trampas. A Delegación non pode mostrar a súa indignación tendo competencias para tratar de evitar o que se produciu", expresou o rexedor madrileño.


Summary: Gorka Gómez reafirma o compromiso do ente

O deputado de Deportes de Pontevedra, Gorka Gómez, mantivo durante a xornada de onte sete xuntanzas telemáticas con máis dun cento de clubs de diferentes modalidades nas que lles trasladou o seu "apoio nesta situación tan complicada" e o seu "compromiso" en axilizar a tramitación de todas as subvencións "para que poidan cobrar en moi pouco tempo desde que presenten as xustificacións". En total, Gómez reuniuse virtualmente con 136 equipos, 20 de balonmán e baloncesto, 24 de fútbol e fútbol sala, 11 de ciclismo, 27 de piragüismo e 25 equipos de vela e remo, ademais de con 14 clubes de elite e 15 que compiten noutras modalidades de ámbito estatal como son o atletismo, o bádminton, o béisbol, os bolos, o rugby, o taekwondo, a natación, o voleibol e a ximnasia rítmica. O deputado de Deportes explicou logo das devanditas xuntanzas que "moitos clubes están a ter problemas de liquidez por mor da perda de ingresos, polo que hoxe lanzamos unha mensaxe de que, no que atinxe ás subvencións da Deputación, poden contar con nós, pois non só mantemos as axudas, senón que as incrementamos e, ademais, imos pagalas antes". A este respecto, o ente provincial informou de que durante 2021 o monte total destinado ás subvencións deportivas pasarán de 1.917.500 a 2.028.000 euros, o que representa un aumento de 6%. En canto aos prazos, o seu obxectivo é "que todas as axudas estean transferidas e ingresadas nas contas dos clubes en poucos días desde que presenten as xustificacións de gastos requiridas nas diferentes convocatorias". Dúas liñas de axudas A Deputación de Pontevedra estrutura as subvencións para o deporte en dúas grandes liñas, formadas polas axudas nominativas aos clubes de elite, que compiten nas máximas categorías estatais, e as subvencións en concorrencia competitiva, que se dividen, á súa vez, en tres grandes grupos: os equipos que compiten en categorías estatais; os deportes náuticos; e o apoio aos 600 equipos que non están en competicións regulares, pero participan en eventos deportivos. Ademais, tamén destina 325.000 euros ás bolsas DepoDan e DepoPromesas para deportistas de elite, unha partida "que subiu en 8,3%".


Summary: O Museo do Humor de Fene, único deste tipo en Galicia, celebra neste 2014 os seus 30 anos de historia. Naceu co impulso de Siro López e Xaquín Marín, que o dirixiu até a súa xubilación en 2008, e reúne materiais dos grandes nomes do xénero de Galicia e do resto do Estado.

"O humorismo é unha das cualidades distintivas do espírito galego, aínda que o esquenzamos decote". Así comezaba, citando a Ramón Piñeiro, o Manifesto en Defensa do Humor redactado en 1983 por Siro López e Xaquín Marín para acompañar unha mostra de humor gráfico que percorreu o país, un texto que facía un chamamento a medios de comunicación, editoriais, críticos e institucións para valorar o humor, e sobre todo o humor galego, na medida merecida e a "participar na tarefa de dignificación do xénero". Daquela mostra itinerante e daquel manifesto naceu en novembro de 1984 o Museo do Humor de Fene, concello que recolleu a demanda lanzada polos dous humoristas. O museo converteuse no primeiro do seu xenero en Galicia, e un dos poucos no mundo. Durante anos, baixo a dirección de Xaquín Marín, acolleu charlas, exposicións e unha mostra permanente con obras dos mellores autores galegos e españois, e tamén doutros países: Castelao, Maside, Seoane, Mingote, Dick Browne, Gila, Edgar Neville, Chumy-Chúmez, Máximo, Peridis, Gallego & Rey, Serafín, Pablo, Kim, Oscar, Idígoras & Pachi, M. Hernández, Dela Nuez, Fiddy, O´Sekoer, Cunha Díaz, Kazanevsky, Mort Walker, Dachuan Xia, M. Pohle, Harca, Garrincha, Pena Pai, Petkov, De Angelis, Effat... Tamén foi construíndo unha biblioteca, videoteca e fonoteca especializadas, e convocou os premios O Humor na escola e Curuxa, ademais de editar a revista Sapoconcho. Neste 2014 o museo celebra o seu 30 aniversario, e o Concello de Fene vén de iniciar unha programación especial de actividades para celebralo, baixo o lema "As risas son boas". Este pasado domingo proxectouse o documental Radiografía dun autor de tebeos de Marcos Nine (Premio Mestre Mateo ao mellor documental en 2011). No filme, David Rubín plasma nunha historieta como se sente no momento en que a súa vida está a ser gravada para un documental. E, de feito, os asistentes á proxección foron agasallados co álbum Uxío Novoneyra: A voz herdada, de Kike Benlloch e David Rubín. O resto da programación inclúe a participación, entre outros, de Manuel Manquiña, Isabel Risco ou Evaristo Calvo, e exposicións de caricaturas de debuxantes galegos coma O Carrabouxo ou Pinto. Naquel manifesto iniciático Siro López e Xaquín Marín buscaban que o humorismo dos galegos e galegas, tan presente na vida de todos os habitantes do país, fose recoñecido e elavado a unha categoría maior, a unha maior dignificación e recoñecemento, mesmo ao nivel dunha industria e dun símbolo de identidade. Dicían: "Neste país que ten o humor como arma defensiva. Que deu os únicos 'humoristas' das letras españolas. No que os humoristas anónimos xorden como cogumelos para crearen as máis gaioleiras pantasías de Santas Compañas, Estadeas, Aquelarres, Lobishomes e Meigas Chuchonas. Onde o sorriso intelixente é un esperanto entre as xentes de boa vontade. No que aínda sabemos sorrir 'a pesares de...'. Neste país noso de cada día temos de ser máis os 'humoristas' de 'carné' e máis ricaz o noso labor". Abofé que o Museo do Humor de Fene cumpriu estes obxectivos nos seus primeiros trinta anos de historia, a pesar de non ter contado con apoios de peso, máis aló da xestión realizada dende o Concello. Nunha entrevista a Xaquín Marín, publicada por Vieiros en 2008, no momento da súa xubilación, o debuxante sinalaba que "creamos o Museo do Humor porque coidabamos que o humor galego se estaba perdendo" e laiábase de que "en realidade estase perdendo todo o humor". Nese senso, subliñaba que "o humor estase globalizando, como todo. O problema é que gran parte da identidade galega procedía da vida agraria, que se está perdendo, e moita xente non quere saber nada da identidade galega ou do humor galego. Pero como vai haber humor galego se nos están bombardeando todo o día na televisión cos Morancos?", dicía. De igual xeito, destacaba que "hai moitos e moi bos debuxantes; entrou moita xente nova con moi boa técnica". Porén, queixábase de que "utilizan un humor que ten moi pouco de galego. Cando se utiliza o humor galego moitas veces úsase mal, recorrendo á chabacanería, ao máis simple". Manifesto en defensa do humor (Siro López e Xaquín Marín, 1983), publicado na revista Ferrol Análisis (.pdf)


Summary: Máis unha vez Ricardo Carvalho Calero non será protagonista do Día das Letras Galegas. Impúxose ao autor de Scórpio Antón Fraguas, historiador, etnógrafo, antropólogo e xeógrafo que foi membro de entidades culturais como o Seminario de Estudos Galego e de institucións como a propia Real Academia Galega ou o Consello da Cultura Galega. Foi director do Museo do Pobo Galego.

O plenario da Real Academia Galega que este sábado decidía entre Antón Fraguas e Ricardo Carvalho Calero a figura homenaxeada co Día das Letras 2019 rematou sen sorpresas: o "galego popular" do de Cotobade impúxose ao reintegracionismo do ferrolán. Precisamente, o "galego popular" foi salientado pola Academia na rolda de imprensa en que se anunciaba o resultado e que tivo lugar 30 minutos máis tarde da hora de convocatoria. Amais diso, púxose de manifesto o seu labor como estudoso da cultura galega, a recuperación da voz do pobo a través do seu traballo de investigación e a súa actividade "como escritor e falador en galego". En palabras de Víctor Freixanes, presidente da RAG, "a Academia este ano escolleu a reivindicación da memoria popular, da cultura e a lingua do pobo, que se fala desde abaixo". Caracterizou Antón Fraguas como "unha das persoas que máis tempo dedicou a recoller, sistematizar e coñecer esa riqueza que foi onde a lingua resistiu durante séculos". Biografía Destacado historiador, etnógrafo, antropólogo e xeógrafo, Antón Fraguas naceu na parroquia de Loureiro (Cerdedo-Cotobade) en 1905. Membro das Irmandades da Fala e do Seminario de Estudos Galegos –sería un dos protagonistas da transformación do Seminario de Estudos Galegos no Instituto de Estudos Galego Padre Sarmiento-, como etnógrafo encetou o estudo dos costumes ao redor do entroido galego. "A biografía de Antón Fraguas é un percorrido por boa parte da historia galega do século XX", indica a Academia nun comunicado de imprensa. Licenciouse en 1928 e un ano após iniciábase na docencia na Facultade de Xeografía e Historia de Santiago de Compostela. Logo do golpe de Estado de 1936 foi represaliado e depurado do seu posto de traballo. Tivo que desenvolver o seu labor como docente no ensino privado até que en 1950 recuperou a cátedra de instituto e puido doutorarse. Fíxoo na Universidade de Madrid cunha tese sobre o Colexio Fonseca. Xubilouse en 1975 no Colexio de San Clemente (actual IES Rosalía de Castro de Compostela). En 1956 ingresou na RAG, onde ocupou a cadeira que pertencera a Castelao, co discurso Coplas, sobre as ruadas que se cantaban en Loureiro de Cotobade. A divulgación das cantigas no seu labor investigador foi outra das características salientadas pola Academia durante a conferencia de imprensa na rúa Tabernas. En 1963 foi nomeado director do Museo Municipal de Santiago, que en 1975 pasou a denominarse Museo do Pobo Galego. Tamén coordinou a sección de Antropoloxía do Consello da Cultura Galega e foi membro numerario da Real Academia Galega das Ciencias; correspondente da Real Academia de la Historia; da Associação dos Arqueólogos Portugueses e da Sociedade Portuguesa de Antropologia e Etnologia, entre outros organismos. Amais de ser recoñecido co Pedrón de Ouro en 1984 e coa Insignia de Ouro do Museo do Pobo Galego no mesmo ano, obtivo o Premio Trasalba en 1985; a Medalla Castelao e o Premio Otero Pedrayo. Tamén foi Premio das Artes e das Letras de Galiza, entre outros galardóns colleitados. O próximo ano fanse 20 anos do seu pasamento. Na nota de imprensa, a RAG tamén expón que "nos tempos de mocidade publicou con asiduidade en Nós e A Nosa Terra". "Comezaba unha obra, ampla e curiosa, con máis de trescentos libros e artigos de revistas, ademais de incontables anacos de xornais, nos que Galiza era o seu motivo esencial". Tamén subliña que escribiu sobre xeografía, "cunha proposta de comarcalización da que aínda se pode seguir tirando proveito; cultivou a historia, deixando biografías de personaxes ilustres como Murguía ou Castelao". Dous finalistas O 29 de xuño a Real Academia Galega informaba mediante un comunicado de imprensa que elixiría entre Antón Fraguas e Ricardo Carvalho Calero a figura recoñecida coa xornada grande das nosas letras. Con Fraguas xa son 55 os homes homenaxeados co Día das Letras Galegas fronte a tan só catro mulleres (Rosalía de Castro; Francisca Herrera; María Mariño e María Victoria Moreno). Segundo puido saber Sermos Galiza, a candidatura de Fraguas foi impulsada polos numerarios Andrés Queiruga, Francisco Díaz-Fierros, Pegerto Saavedra e Salvador García Bodaño. A de Carvalho Calero, por Xosé Luís Axeitos, Xosé Ramón Barreiro Fernández, Francisco Fernández Rei, Manuel González, Chus Pato, Manuel Rivas Barrós, Xosé Luís Regueira e Euloxio Ruibal. Carvalho Calero, o eterno candidato Por sétima vez, o autor de Scórpio era elixido entre as persoas finalistas para ser protagonista do próximo Día das Letras. Téñense creado comisións populares de impulso á figura de Carvalho Calero ao respecto. "Sen desmerecer a ninguén, é tempo abondo de que sexan recoñecidos ao fin os grandes méritos do profesor Carvalho Calero por unha academia na que ingresara o 17 de maio do 1958", sinalaba a comisión que impulsou a candidatura no ano 2016, "somos teimudos", engadía, "máis de 26 anos andados do seu pasamento, non pode continuar, en xustiza, unha das ausencias máis clamorosas e inxustas no eido das conmemoracións e homenaxes ás grandes figuras da cultura do país". Este ano a candidatura do profesor ferrolán contaba co apoio de entidades como a Agrupación Cultural Alexandre Bóveda da Coruña. A asociación dirixiuse o 4 de xullo á academia para que "salde unha débeda de tantos anos con tan ilustre galego" e para dedicar o Día das Letras 2019 a Carvalho Calero, pois "de facelo así moitas serán as persoas e asociacións que ao longo do país celebrariamos esta decisión". A Sociedade Cultural Medulio é outra das entidades culturais de base que teñen loitado por recoñecer a figura de Carvalho Calero. Precisamente, foi a primeira en organizar en 1982 unha homenaxe nacional ao autor en recoñecemento do valor intelectual e estético da súa obra e pola dignidade da súa conduta, que o condenou "ao ostracismo" por parte das institucións culturais oficiais, en palabras da asociación. Medulio ten denunciado publicamente "a teimosía destas institucións, especialmente a Real Academia Galega, en manter nese ostracismo a figura e obra de Carvalho Calero polo simple feito de discrepar da política lingüística que tanto dano fixo e está a facer á nosa lingua e por manter unha actitude crítica respecto do réxime instaurado en 1978", pois o intelectual entendía que non respondía a "un modelo democrático xenuíno" e que non daba resposta ás necesidades do pobo galego. Tamén se ten pronunciado na mesma liña a Fundación Artábria. Nun recente chío en Twitter, salienta que "após anos de despreço Carvalho Calero nom precisa do reconhecimento da Academia Galega, cuja altura inteletual e compromisso ficam muito aquém do que caraterizou a vida do velho professor, o coerente inteletual ferrolano, galego e universal". Este ano tamén se posicionou a favor de Carvalho Calero como protagonista do Día das Letras de Galegas o PSOE de Ferrol, que emitiu un comunicado de imprensa no que lembra as mocións presentadas por unanimidade no concello para que a RAG homenaxee quen foi o primeiro catedrático de Lingua e Literatura Galega na USC. Tamén o BNG, que cada ano realiza actos de conmemoración da figura de Carvalho Calero, ten reclamado en numerosas ocasións o recoñecemento ao intelectual co Día das Letras. Na cidade de Ferrol proliferan cada ano numerosas lembranzas a Carvalho Calero. [As imaxes que ilustran o interior do texto son de @tawil e de @xmtorne]