Summary: A versión completa do xogo estará dispoñible esta primavera, pero na súa compra anticipada xa chegou a máis de 150 países dos cinco continentes. Trátase dunha superprodución do estudio coruñés Gato Salvaje que recrea lendas e escenarios celtas e medievais.

A versión completa do xogo estará dispoñible esta primavera, pero na súa compra anticipada xa chegou a máis de 150 países dos cinco continentesThe Waylanders é un videoxogo de rol (RPG) de fantasía, inspirado nas lendas e a mitoloxía celta de Galicia e Irlanda (especialmente no Libro das Invasións) e na que o Camiño de Santiago é tamén protagonista e que toma como referencia clásicos como Dragon Age: Origins, Neverwinter Nights 2 ou Baldur's Gate. Foi desenvolvido polo estudio coruñés Gato Salvaje e supón unha superprodución na que traballaron durante anos ducias de profesionais, co obxectivo de chegar a todos os mercados do planeta. De feito, de momento suma vendas en máis de 150 países dos cinco continentes e un amplo seguimento na prensa especializada internacional. Entre os contidos e funcionalidades que están a ser engadidas figura a posibilidade de xogar en lingua galega, unha opción que estará dispoñible o vindeiro 25 de xaneiroO xogo saiu á venta en xuño de 2020 en acceso anticipado, unha opción que permite engadir contido progresivamente antes do lanzamento final, previsto para esta primavera, e mellorando aspectos do xogo grazas ás achegas da comunidade de xogadores e xogadoras. Entre os contidos e funcionalidades que están a ser engadidas figura a posibilidade de xogar en lingua galega, unha opción que estará dispoñible o vindeiro 25 de xaneiro. Así, The Waylanders estará dispoñible en galego, español, inglés, ruso, chinés, alemán e francés. De feito, xa se pode escoitar en galego o trailer do xogo, que conta coa dobraxe de Antonio Esquivias (a voz do Actor Secundario Bob nos Los Simpson, ou de Frasier na serie homónima). Gato Studio "quere demostrar que Galicia, o seu patrimonio e as súas paisaxes, son interesantes para os xogadores de todas as partes do mundo, e que é posible poñer en valor a súa cultura sen renunciar a contar unha absorbente historia de fantasía"Outra das últimas novidades do xogo é a incorporación da recreación da Compostela medieval, escenarios que estarán dispoñibles no lanzamento final do xogo, esta primavera. Así, pódese ver a Catedral tal e como era na súa etapa románica, con detalles recoñecibles como o Pórtico da Gloria e referencias aos deseños do Mestre Mateo para a súa construción.A acción do xogo desenvólvese en dúas épocas diferenciadas: celta e medieval, tomando como escenario a Galicia e algunhas localizacións ben recoñecibles, entre elas a Torre de Hércules, o Ézaro ou a cidade de Compostela. Gato Studio "quere demostrar que Galicia, o seu patrimonio e as súas paisaxes, son interesantes para os xogadores de todas as partes do mundo, e que é posible poñer en valor a súa cultura sen renunciar a contar unha absorbente historia de fantasía", destacan.The Waylanders é un videoxogo de rol (RPG) de fantasía, inspirado nas lendas e a mitoloxía celta de Galicia e Irlanda e na que o Camiño de Santiago é tamén protagonistaO xogo conta cun sistema de combate estratéxico e innovador, que inclúe formacións especiais para unhas batallas con alta profundidade táctica. Os personaxes son completamente personalizables e con "distintas orixes" para que se adapte completamente a estilo de cada xogador ou xogadora. A produción inclúe así mesmo unha ampla variedade de companions que acompañan o personaxe protagonista durante a aventura. "Poderás ter profundas conversas, descubrir o seu pasado, facer misións de lealdade para gañar a súa confianza e mesmo experimentar romances con eles", destácase dende o estudio Gato Salvaje.No ano 2016 Gato Salvaje puxo en Stream o primeiro videoxogo en galego desta plataforma, BullshotDez anos de experienciaGato Salvaje presentou en 2010 o seu primeiro videoxogo, AR-K, que buscou lanzar a través de Kickstarter, algo que conseguiu finalmente en 2013, conseguindo máis de 100.000 euros nesa campaña de micromecenado. En 2014 presentou o segundo episodio do xogo e en 2015 chegou o terceiro, La Gran Evasión. No ano 2016 Gato Salvaje puxo en Stream o primeiro videoxogo en galego desta plataforma, Bullshot.


Summary: IMAXES INTERACTIVAS | O Instituto de Estudos do Territorio avanza o traballo sobre as imaxes tomadas polo exército americano en 1946 cunha fotografía de cada unha das sete cidades. Compáraas con esta ferramenta co seu aspecto actual

A mediados da década dos anos 40 do século pasado as cidades galegas estaban habitadas por arredor de 400.000 persoas, mentres que no resto do país vivían arredor de 2,1 millóns de mulleres e homes. Aqueles sete centros urbanos que aínda se resentían das consecuencias do golpe franquista foron fotografadas en 1946 polo servizo cartográfico do exército dos Estados Unidos dentro do seu voo por toda Galicia. Unha década antes do seu célebre voo fotogramétrico os avións norteamericanos captaron imaxes que agora comezan a ser dixitalizadas e colocadas sobre o mapa no Instituto de Estudos do Territorio, dependente da Consellería de Medio Ambiente. O Instituto de Estudos do Territorio avanza o traballo sobre as imaxes tomadas polo exército americano en 1946 cunha fotografía de cada unha das sete cidades Como "anticipo" deste proxecto, que o IET desenvolve en colaboración co Ministerio de Defensa e o Instituto Geográfico Nacional, a institución galega vén de liberar unha ortofoto de cada unha das sete cidades galegas que, confrontadas coas captadas na actualidade por satélites como os empregados por Google Maps, de onde tiramos as fotografías actuais, permite observar cambios substanciais en canto a asentamento da poboación, expansión urbanística ou infraestruturas de comunicación. O IET considera estas imaxes de "gran valor", se ben a súa "falla de calidade" ou a ausencia de "datos técnicos" provoca que o proceso para ubicalas, xeorreferencialas e abrilas á consulta pública sexa "lento e difícil". A Coruña As expansión do porto, a construción do dique de abrigo e, en xeral, os terreos gañados ao mar son, probablmenete os cambios máis evidentes na fisonomía da Coruña nestes 70 anos. Na cidade captada por aquel voo estadounidense xa se distinguía o flamante novo estadio de Riazor, o único edificio próximo á Torre de Hércules era o cárcere e os terreos do que dous décadas despois tornaría no polígono de Agrela eran aínda leiras. Algunhas rúas que aínda son arterias do centro da cidade como as máis próximas á praza de María Pita si presentaban, no entanto, trazados moi semellantes aos actuais. Ferrol As infraestruturas navais, tanto militares como civís, marcan tamén os cambios destas sete décadas en Ferrol. A harmónica traza urbana do centro da cidade obsérvase nunhas imaxes nas que a estrada de Castela transitaba entre leiras polo que actualmente son barrios enteiros ou a continuidade urbanística que chega ata o lindeiro concello de Narón. Todo isto ás beiras dunha ría que aínda non era cruzada pola ponte das Pías e á que aínda non se asomaban os estaleiros de Perlío nin, evidentemente, tampouco a autoestrada do Atlántico ou Reganosa. Santiago O Santiago de 1946 era unha cidade de algo menos de 50.000 habitantes que apenas se expandía alén da contorna histórica, cuxo trazado é practicamente idéntico ao de setenta anos despois. A expansión urbanística do Ensanche apenas comezara e barrios como Fontiñas, Pontepedriña, ou Vite eran aínda parte da contorna rural compostelá. Cara ao sur, o edificio que actualmente é sede do Parlamento funcionaba como cuartel militar sen apenas veciñanza e dende alí podíanse divisar sen dificultades montes como o Viso ou o Gaiás, daquela só un monte. Lugo A Muralla e o río Miño marcaban, como no século XXI, o Lugo de mediados do século XX. Aquela urbe de pouco máis de 40.000 habitantes non se estendía moito máis alá do recinto amurallado e era moi máis permeable que na actualidade á súa enorme contorna rural. Na zona norte destaca o que despois sería o popular barrio da Milagrosa, que apenas catro anos antes inaugurara a súa igrexa parroquial, aínda do Perpetuo Socorro e, cara ao oeste, as coñecidas como 'casas baratas' eran aínda chalés sen apenas veciñanza. No sur zonas actualmente moi poboadas como Fingoi ou Fontiñas non eran nin sequera un proxecto. Ourense No Ourense de mediados do século pasado non vivía nin un terzo do equivalente á poboación actual. Os barrios que medraron no norte da cidade, na contorna da estación ferroviaria, aínda non ocuparan o seu lugar e o curso do Miño, nalgunhas zonas máis estreito que na actualidade, era cruzado por menos pontes. Mentres, o trazado de vías como a avenida de Zamora ou a rúa do Progreso distinguíanse daquela cun trazado practicamente idéntico ao actual Pontevedra Só dúas pontes, a do Burgo e a da Barca, cruzaban en 1946 unha ría de Pontevedra na que as augas eran protagonistas tamén en áreas actualmente urbanizadas, como a contorna do campus universitario. Áreas de expansión da cidade como Campolongo aínda eran parte da contorna rural dunha cidade na que xa destacaba a súa Alameda e na que xa se distinguían conexións viarias como as da actual N-550. Vigo Vigo botouse sobre o mar para medrar, sobre todo industrialmente. Os recheos de Bouzas e, en xeral, o crecemento das instalacións portuarias son algunhas das mudanzas máis significativas nunha cidade na que, vista dende o aire, xa se distinguían arterias de comunicación como a Gran Vía ou puntos de referencia como a prazas de España e de América e mais a rúa de Urzáiz. Mentres, contornas como a do barrio de Lavadores eran aínda arrabaldos afastados dos principais centros da vida urbana. Ciencia e tecnoloxía en Praza.gal ofrecida por


Summary: Sitúase no 19,4%, segundo a enquisa do INE.

A taxa de risco de pobreza medrou en Galiza nun só ano en 4 puntos, situándose no 19,4% en 2015, segundo recolle a enquisa de condicións de vida que vén de publicar o INE (Instituto nacional de estatística). Isto é, dous de cada dez galegos están en risco de pobreza. Ataxa, porén, está por baixo da media espoañola, que é do 22%. O inquérito do INE indica que un de cada catro fogares galegos non ten capacidade económica para facer fronte a gastos imprevistos, mentres que o 7% das familias recoñecen "retrasos" nos pagamentos relacionados coa vivenda principal e un 7,1% falan de "moita dificultade" para chegar a fin de mes. O ingreso medio anual neto por persoa en Galiza, sempre en base a este estudo do INE, foi en 2014 de 10.235 euros, o que supón que minguou un 0,2% a respeito do exercicio precedente e sitúase case un 2% por baixo da media española. A Rede europea contra a pobreza afirmab a afinais do ano pasado, que 151.000 galegos viven en "privación material severa". É dicer, que non poden facer fronte a catro dos nove conceptos de consumo básico definidos a nivel europeo (retrasos pagamento hipoteca, retrasos pagamento auga ou luz, non poder comer carne ou peixe cada dous días,...) O 5,5% d@s galeg@s entrarían nesta categoría, indica a Rede europea. A porcentaxe máis alta desde o inicio da crise, cando eran o 3,4 por cento. Ademais, case o 15% da poboación menor de 60 anos que reside en Galiza vive en fogares con baixa intensidade de emprego. O 'risco de pobreza' é un indicador que mide a desigualdade, non a pobreza absoluta. Indica, así, cantas persoas teñen uns ingresos moi baixos a respeito do conxunto da poboación.


Summary: Os datos da Axencia Tributaria indican que case unha de cada tres asalariad@s galeg@s cobran por baixo dos 9.000 euros anuais

A crise está a ser unha oportunidade de ouro para entrar sen reparos nos salarios dos traballadores, nunha liña impulsada pola patronal e o goberno central de pular por un recorte nos soldos en aras do aumento da competitividade e da saída da crise. En 2011, o salario medio dos e das asalariad@s da Galiza era de 18.271 euros, entrementres no exercicio anterior, 2010, foi de 18.314. Mais os datos da Axencia Tributaria apuntan cuestións máis que preocupantes. Así, en 2011, un total de 294.652 asalariad@s galeg@s cobraron salarios por baixo da cuantía anual do SMI (Salario Mínimo Interprofesional). Nese ano, o soldo mínimo foi de 8.979,60 euros. Terceiro territorio do estado con salarios máis baixos O Instituto Nacional de Estatística (INE) publicou a súa enquisa de estrutura salarial en outubro. Un informe de mercado laboral en que se plasma que Galiza é o terceiro territorio do estado en ter os salarios máis baixos, só superada por Estremadura e Canarias. O Gabinete Técnico de Economía da CIG, a partir de datos feitos públicos pola Axencia Tributaria, elaborou un documento ao respecto no ano 2010. Destes datos tírase ademais que a mocidade é a máis prexudicada, porque alén de baixos salarios, soporta unhas taxas de paro intolerábeis, a máis de contratos de escasa duración. En gran medida, a realidade laboral padeciza pola xente moza galega débesa ás sucesivas reformas laborais aprobadas polo goberno español de Rodríguez Zapatero e, posteriormente, de Mariano Rajoy. O 27% das persoas asalariadas en Galiza percibiron como máximo o SMI un 15 % (apenas a metade deste). Conxuntamente recibiron o 6% do total da masa salarial d@s galeg@s. O 1,5% das persoas asalariadas en Galiza de maiores ingresos (máis de 7,5 veces o SMI) percibiu o 7,7% do total das rendas salariais no noso país. Os números falan por si propios: o 1,5% das persoas asalariadas de maiores ingresos acaparan unha maior porción da masa salarial que o 27% de menores ingresos.


Summary: Unha Galiza binaria é a que debuxou esta segunda feira Ana Pontón, a líder nacionalista, após unha reunión dunha delegación da Executiva do BNG cos cabeza de lista das 7 cidades galegas. Por un lado, un Bloque que avanza. Por outro, un PP "en declive" que "retrocede nos tres últimos procesos electorais" e que "perde peso". Pontón enfatizou que no conxunto das 7 urbes máis populosas do país o voto ao nacionalismo incrementou en 22,2% nestas eleccións locais.

"Outra Galiza é posíbel e constrúese desde os concellos e as deputacións", dixo Ana Pontón na súa comparecencia perante os medios desta segunda feira. Cun discurso inxectado de optimismo, a líder nacionalista achegou dous dados que ilustran sobre o avance da alternativa soberanista no entramado urbano da Galiza: o 26M o voto ao Bloque incrementou en 22,2% no conxunto das 7 cidades. "E o número de concelleiras e concelleiros en 31,6%", resaltou. O BNG está en forma, veu argumentar Pontón. "Duplicamos votos nas xerais e nas europeas", dixo. E nas locais o Bloque aumentou apoios e materializou os seus obxectivos estratéxicos: reter Pontevedra e obter representación naquelas cidades das que fora desaloxado en 2015 (Ourense e Vigo). Ese BNG puxante que debuxou a portavoz nacional da formación frentista contrapúxoo a un PP que ve "en declive", cada vez con menos "peso" na sociedade galega. A tendencia permite prognosticar a Pontón que o Bloque está en condicións de enfrentar con garantías un novo desafío, o das eleccións galegas de 2020. O reto no próximo combate electoral é duplo: por unha banda, pór fin "ao decenio nefasto do PP e de Feixoo" e por outro facelo cun nacionalismo reforzado que permita a posta en práctica desde o goberno galego de políticas que garantan "un cambio real". A clave pasaría por "fortalecer o proxecto do BNG", unha organización "unida" arredor dun "proxecto claro" e "referente" de centos de miles de cidadás e cidadáns. Mais Pontón non se conforma: "hai que sumar máis galegas e galegos". Un proxecto diferenciado E sobre a política de alianzas, Pontón deixou algunhas pistas. O BNG estará sempre frente á dereita, tal e como pide "a maioría social galega", mais á vez manterá e reforzará un proxecto "diferenciado e non homologábel" a outras forzas. "Ese traballo [o da materialización do ideario propio do BNG] pódese facer desde o goberno ou desde a oposición", precisou Pontón, quen enfatizou que "sempre demostramos que facemos oposición pensando no ben común". "Nós imos ás institucións para mudar as cousas", concluíu.


Summary: Sermos Galiza publica o primeiro número de dous cadernos monográficos sobre a Semana Galega de Filosofía organizada pola Aula Castelao. Mércao xa na nosa loxa.

Coordenado por Xoán Carlos Garrido e Francisco Sampedro editamos un AFondo arredor dalgúns dos pensadores que tomaron parte na Semana Galega de Filosofía organizada pola Aula Castelao. Oito páxinas para afondar no pensamento europeo encol dos procesos revolucionarios. Con dúas entrevistas, ao filósofo francés Gérard Mauger e o filósofo marxista italiano, Domeneco Losurdo, debruzámonos nas achegas daqueles pensadores que hoxe son os referentes fundamentais dos "fíos vermellos" -en termos de Maria Ruído- da esquerda europea. Asemade, Xosé Manuel López Fernández asina un artigo arredor da obra de Terry Eagleton no que coñecermos máis devagar as constribucións deste autor ao Deseño dun círculo marxista. Tres eran as premisas de partida coas que a Aula Castelao artellou máis un ano a Semana de Filosofía: (1) Isto non pode seguir así, (2) É necesario mudar (3) Como facer eses cambios. Eis algunhas reflexións que desde Europa nos achegan para transformar o actual estado de cousas. Xa podes mercalo na loxa de Sermos Galiza por só 0,50€.


Summary: O vice-presidente venezolano, Nicolás Maduro, comunicou ao pobo de Venezuela a través dunha comparecencia de imprensa que o presidente Hugo Chávez está a sufrir "novas complicacións" após ser intervido en Cuba do cancro que padece desde o pasado ano. Aliás asegurou que o proceso de recuperación do líder bolivariano "non está exento de riscos".

"O goberno da República bolivariana de Venezuela cumpre co deber de informar ao pobo venezolano sobre a evolución clínica do presidente Hugo Chávez", deste xeito, comeza o comunicado feito público este domingo (30 de decembro) polo vice-presidente Nicolás Maduro, ao que deu lectura desde A Habana, cidade en que se atopa o comandante Hugo Chávez após ser intervido o pasado día 11 de decembro. Malia as críticas da oposición e de diversas cabeceiras da imprensa do país --e mesmo de fóra das súas fronteiras, o executivo venezolano informou máis unha vez sobre o estado de saúde do seu presidente e asegurou que durante o post-operatorio, o líder bolivariano está a sufrir "novas complicacións" verbo da infección respiratoria que lle foi diagnosticada hai unhas semanas. Neste senso, e após confirmar que se reunira co propio presidente, Nicolás Maduro confirmou o empeoramento do estado de saúde do presidente despois de de ser operado hai dezanove días, asemade, salientou que o proceso de recuperación "non está exento de riscos" malia que "a súa forza física e espiritual" está a axudar ao comandante e presidente a superar "esta difícil situación", acrecentou Maduro. Hugo Chávez, que xa enviara unha saúda oficial ás forzas armadas a pasada sexta feira (28 de decembro) quixo transmitir a través do vice-presidente da República un saúdo de fin de ano "a todas as familias venezolanas" e especialmente "ás crianzas de Venezuela". Así mesmo, Nicolás Maduro indicou que os desexos expresados por Chávez para o vindeiro 2013 son "a consolidación da independencia da Patria e a unión nacional", nun dos momentos de maior complexidade política no país.


Summary: A Xunta de Goberno local aprobou unha normativa reguladora que estipula que non se poderá circular con estes vehículos polas grandes vías do municipio. Tampouco estará permitida a mobilidade polas estradas interurbanas.

A medida que se estende o uso do patinete eléctrico na Galiza as cidades e vilas van tomando as súas medidas para regular a mobilidade neste medio de transporte. A última en aprobar unha normativa foi Vigo, cuxa xunta de Goberno local deu o visto e prace a un proxecto de ordenanza que limita o emprego do patín. En concreto, segundo transcendeu esta terza feira, a norma estipula que quedará prohibido usar estes vehículos en grandes estradas da cidade, así como as de carácter interurbano. Tamén estará limitado o emprego en zonas peonís, a excepción da área de Bouzas e o Casco Vello. Nestes lugares a velocidade máxima será de 10 km por hora e mantendo unha distancia de 1,5 metros en relacións a xente que vaia a pé. As sancións, que poden chegar mesmo aos 500 euros en función da gravidade das infraccións, tamén poderán penalizar a falta de casco. Neste sentido, o Concello quere que sexa obrigatorio que se leve casco e chaleco ou roupa reflectora para evitar riscos no tráfico. Tamén se requirirá seguro de responsabilidade civil e certificado de circulación ou ter unha idade mínima de 15 anos. Zonas vetadas Por exemplo, entre as zonas onde será multado o uso de patíns están a Gran Vía -no tramo entre a rúa Venezuela e a Praza de América-, o avenida de Castelao, a de Citroën, Arquitecto Palacios ou a avenida de Madrid. Outros puntos restrinxidos son os pasos soterrados e as beirarrúas. Por seguridade A velocidade estará controlada ao igual que o uso de auriculares ou teléfono móbil mentres se conduce. Igualmente, será motivo de sanción ir baixo os efectos de alcol ou drogas.


Summary: Verdegaia apunta irregularidades no proxecto mineiro de Corcoesto: sinala o impacto que a mina pode ter sobre hábitats e especies, ou o nivel de contaminación dos estériles, algúns deles con niveis de arsénico moi superiores ao límite permitido.

A asociación tamén refire o aumento de emisións do gas canceríxeno radon como consecuencia da explotación, e acusa a falta de adecuación do estudo arqueolóxico, que está obsoleto e a falta de rigor dos cálculos de estabilidade da balsa de lodos tóxicos, baseada nunha normativa pensada para obra civil, pero non aplicable a construcións xeolóxicas como é o caso dunha balsa de estériles de mina. Por outra banda, tamén consideran que hai eivas na viabilidade económica do proxecto, a falta de rigor do plano de restauración e que non se adecúa ao Planeamento urbanístico dos distintos concellos afectados, e, con todo, está declarado proxecto industrial estratéxico. Sinalan tamén as repercusións das voaduras sobre a poboación, e as vivendas máis próximas en particular. Así e todo, acusan que a explotación mineira de Corcoesto incumpre algúns requisitos que a lei marca para ser considerado proxecto estratéxico: non crea os 250 postos de traballo directos marcados por lei (moitos son subcontratas), o volume de investimento non se detalla co nivel de concreción requirido na lei, e non hai investimentos relacionados coa actividade mineira que teñan un impacto positivo ou supoñan unha mellora da dotación futura da zona, tampouco en canto á xeración de ingresos públicos por cotizacións sociais, taxas e impostos; xa que as exencións tributarias e as subvencións das que gozan os proxectos estratéxicos anularían dito efecto beneficioso. Amais, os documentos a exposición pública non valoran os impactos negativos do proxecto sobre a economía: perda de valor patrimonial das vivendas e os terreos; uso competitivo da auga, en detrimento do consumo humano, animal, e agrícola; perda de calidade de vida derivada da contaminación acústica; efectos negativos para a actividade turística; posibles impactos sobre Rede Natura...E por último, a tecnoloxía empregada no proxecto (lixiviación do ouro mediante cianuro) foi prohibida en varios países polas súas graves repercusións sobre o medio (mesmo o Parlamento Europeo aprobou unha resolución instando aos países da Unión Europea a prohibila, alertando dos riscos que dela se derivan). A empresa pretendía acollerse a unha nova lei da Xunta (aínda sen regulamento de aplicación) para axilizar os trámites dos proxectos industriais estratéxicos. Isto permitiría tramitar conxuntamente o estudo de impacto ambiental e o plano de restauración, saltar por riba da lexislación urbanística dos concellos afectados, expropiar as fincas afectadas sen máis trámite, e outras prerrogativas. Por todos estes motivos, Verdegaia solicita que se denegue a consideración de estratéxico a este proxecto. Considera que sería unha "neglixencia" darlle luz verde, xa que podería supoñer unha ameaza permanente no tempo.


O pleno de investidura do vicepresidente primeiro en funcións da Xunta, Alfonso Rueda, como sexto presidente do Goberno galego, comezará este 10 de maio ás 9.30 horas, coa intervención inicial do candidato. 48 horas despois, o 12 de maio, os deputados volverán reunirse para que interveñan os grupos parlamentarios e expresen o seu sentido de voto. A sucesión na Presidencia da Xunta: votación o 12 de maio e toma de posesión o 14 As tres formacións que integran o Parlamento, PP, BNG e PSdeG, xa fixeron público que votarán, a favor a primeira e en contra a segunda e terceira. Nesa segunda xornada, os grupos parlamentarios intervirán durante 35 minutos, de menor a maior representación na Cámara (PSdeG, BNG e PP). Tempo ilimitado para responder Pola súa parte, Rueda terá tempo ilimitado para responder aos tres portavoces parlamentarios. Despois da intervención do candidato, haberá unha segunda quenda de dez minutos para os grupos parlamentarios, e pechará o debate Alfonso Rueda, outra vez con tempo ilimitado para responder. Alfonso Rueda Valenzuela, un pontevedrés de dereitas "de toda a vida" Despois do debate, terá lugar a votación, na que a maioría absoluta do Partido Popular dará a presidencia do Goberno galego a Rueda. A toma de posesión decorrerá o 14 de maio, despois de que o presidente do Parlamento, Miguel Santalices, comunique o resultado da votación a Felipe VI.


Summary: Máis dun cento de traballos presentados a esta iniciativa, convocada con motivo da celebración do Orgullo da Diversidade sexual, Lugo Diversx 2020, por 'Nós Diario', en colaboración coas asociacións Arelas, Sete Outeiros, Avante LGTBI+ Lugo e a Rede Museística Provincial de Lugo.

A acollida do I Certame de Microrrelatos sobre a Diversidade Sexual superou todas as expectativas. Máis dun cento de traballos foron presentados dentro do prazo, aberto o 23 de setembro e que finalizou ás 23.59 horas do día 23 de outubro de 2020. Diversidade é unha palabra que conta con múltiples acepcións no dicionario. Tamén hai multitude de formas de vivila e de celebrala. Por iso, Nós Diario, en colaboración coa Asociación Arelas, coa Asociación Avante LGTBI+ LugoO, coa Asociación Sete Outeiros e a Rede Museística Provincial de Lugo, desenvolveu este I Certame de Microrrelatos Nós Diario sobre a Diversidade Sexual, que se enmarca no programa 'Lugo Diversx'. Validación e fallo do xurado Fechada a recepción de traballos o 23 de outubro, entre ese día e o 6 de novembro as persoas participantes recibirán comunicación da aceptación do traballo –logo da verificación de que se axusta ás bases- e o fallo do xurado terá lugar o 22 de novembro. Premio e publicación Dotado con 250 euros para o traballo gañador e con 150 para o segundo -ademais da publicación de ambos tanto na versión en papel como na dixital de Nós Diario-, no concurso puideron participar tanto persoas maiores de idade como menores con autorización expresa de quen posúa a custodia legal, a cal pode descargarse aquí, ao igual que as bases. Colectivo Maite Ferreiro, vicepresidenta da Deputación de Lugo, valoraba "moi positivamente" esta iniciativa, apontando que "os medios de comunicación xogan un papel moi importante nesa normalización plena da diversidade sexual da que falabamos ao comezo". A asociación Arela, en boca de Cristina Palacios explicaba na presentación do certame para Nós Diario que este concurso representa "outra forma de entender o Orgullo, que se prolonga durante todo o ano e ten unha óptica máis próxima ao debate e á reflexión que á festividade". Tamén LGTBI+ Lugo e Asociación Sete Outeiros quixeron "apoiar e axudar a levar a cabo" este certame, complementario doutras iniciativas e actuacións que levan a cabo.


Summary: ENTREVISTA A tradutora e escritora Teresa Barro, residente en Londres desde hai máis de cincuenta anos, analiza a súa terra nesta conversa con Palavra Comum na que cuestiona o debate sobre o galego, censura o patriarcado que "rexe" e pide un país "que aprenda a tecer o seu potencial".

Teresa Barro (A Coruña, 1936) estudou Filosofía e Letras na Universidade de Santiago de Compostela e na de Madrid, e licenciouse nesta última en Pedagoxía en 1960. En 1964 emigra a Londres, onde segue a traballar como tradutora. Membro fundadora do Grupo de Traballo Galego de Londres, ten colaborado con distintas publicacións galegas, coma Grial, así como nos programas de radio da BBC. En 1980 obtivo o certificado da Faculty of the Astrological Studies de Londres. "Galiza é un país sen estrear aínda, que ten que se facer a si mesmo e aprender a tecer o seu potencial" Conta-nos como vês Galiza, desde a distância de morar há muito tempo em Inglaterra? Como seria uma Galiza Imaginária em que te sentisses cômoda? Paréceme que a Galiza é un país sen estrear aínda, que ten que se facer a si mesmo e aprender a tecer o seu potencial. Estou en desacordo con esa visión da Galiza Nai, vítima, vencida e maltratada, que preponderou no galeguismo e que continúa no nacionalismo galego. Coido que esa visión é patriarcal e insire pasividade. Eu cheguei á conclusión de que o principal problema da Galiza é o patriarcado e que terá que liberarse del para empezar a ser fiel a si mesma e ás suas posibilidades. Ainda que non hai país no mundo que non sexa patriarcal, eu coido que na Galiza o patriarcado adentrou moi fondo, non sei se por influencia da Igrexa, talvez, ou se poderá haber algunha outra razón. Ese patriarcado abáfaa e tíralle folgos, lévaa a renunciar e a temer a liberdade. Para min a Galiza é unha figura ou entidade espiritual que está ainda sen expresar e sen ¨saír ao mundo¨. Intúo que a mensaxe que dará ao mundo estará relacionada co entendimento do espírito, e que será unha música distinta e de nível elevado. "O patriarcado abafa Galiza e un dos seus efectos é a falta de visión do futuro" Un dos efeitos dese patriarcado que, na miña opinión, abafa a Galiza, é a falta de visión do futuro. O patriarcado ancora no pasado e, como non quer que nada mude, aborta o futuro. O pasado é o que manda. Isto é un grave erro que leva ao fatalismo e ao determinismo. Sen entender que o futuro se pode e se debe construir, sexa cual sexa o pasado, nengun país pode ir adiante. A Galiza que eu ¨vexo¨ e que non me parece unha utopia, senón moi posíbel, é unha Galiza que decida ter unha economia axeitada e pensada para que cada persoa poda estudar o que lle atraia e traballar no que goste, ou, mellor ainda, no que lle apaixone. Isto precisaria cambiar por completo o sistema de ensino, saír da dependencia que insire o patriarcado, cultivar o espírito de independencia, e aceitar que o direito ao traballo é fundamental e que, mesmo por iso, hai que exixir a cada país ou nación que se responsabilice dos seus ¨fillos¨ e que se asegure de que todos eles van encontrar traballo axeitado. Quereria ver unha Galiza con forte agricultura, industria, comercio e redes de comunicación de todo tipo. Paréceme que cando se pensa na economia da Galiza haberia que pensar en como facer o diñeiro e non só en como distribuílo ou gastalo, e que sempre hai que contar non só co que hai, senón co que poderia haber, e estimular ese potencial. Saír do patriarcado querería dicer tamén deixar atrás o espírito de clan, os tribalismos e iso que se chama ¨individualismo¨, que vén sendo loitar só pola finca dun e por non deixar que lle movan os marcos. Habería que cultivar a auténtica individualidade, o espírito de amizade e a crenza no ben común, e aplicar a todo a paixón propria da criación. Todo iso significa amar a liberdade e saber que o futuro ten sempre algo de novo e descoñecido que hai que respeitar e potenciar. E como é a tua experiência em Inglaterra? Que é o que mais aportou para a tua pessoa? Inglaterra foi para min o descobrimento doutro mundo moi distinto do que eu coñecía. Foi o comezo dunha ¨socialización¨ a escala internacional, como a que fai cada persoa cando se ¨socializa¨ e vai descobrindo que hai outros mundos amais do da súa familia. Aínda depois de tantos anos (50) que levo vivindo na Inglaterra, ségueme interesando e até sorprendendo, quizais, sobre todo, por ser tan distinta ao meu país. Cando eu cheguei a Londres por primeira vez, en 1964, encontrei unha Inglaterra na que se notaban aínda moito os golpes da recente perda do imperio e da segunda guerra mundial. A maneira en que asimilaron todo iso foi admirábel, moito máis se se compara co mal que se levou a perda do imperio español. Gosto inmenso da seriedade intelectual, de que non sexa fácil dar gato por lebre, da análise e crítica política, social e intelectual continua, do entendemento da historia e polo tanto do propio país, e do espírito de loita, debate e organización, o de saber que hai que dar batallas e estar dispostos a facelo o mellor posíbel. Sei moi ben que lle debo moitísimo do que son a esa experiencia, que foi difícil e que non cambiaria por nada. Inglaterra tamén me serviu de contraste co meu país e iso estimuloume a pensar e ver a Galiza dun xeito distinto a como a veria sen esa experiencia. Que caminhos (estéticos, de comunicação das obras com a sociedade, etc.) estimas interessantes para a criação cultural hoje -e para a cultura galega, em particular-? Estimo que todos os camiños de criación son interesantes e necesarios. Creo que na Galiza fai falta análise e crítica en todos os terreos, no das artes tambén. Se algunha vez a houbo, desapareceu. Agora son as universidades as que semellan ter todo o poder para decretar o que está ben, e iso non pode dar bon resultado. Non é desexábel que o académico invada e se apropie de todo, porque acaba secando a cultura e a criatividade. Eu coido que haberia que educar o sentimento, a faculdade do sentir, como se educa o intelecto. Como o patriarcado decretou que o sentimento era feminino e ¨cousa de mulleres¨, ficou sen cultivar. Creo que as artes todas abren a imaxinación e os horizontes e cultivan e refinan o sentimento. Por iso teñen unha importancia fundamental que non se lles recoñece. "Non acredito nese auto-odio ao que se lle atribúe o abandono da lingua galega" Que perspectivas tens sobre a língua galega (e também sobre a sua relação com a Lusofonia)? Creo que o galego e o portugués son a mesma lingua e que, por circunstancias políticas e históricas, ficaron separadas. A lingua portuguesa seguiu vivindo unha vida normal e espallándose por outros continentes co imperio portugués. Galiza, en cambio, quedou formando parte do reino de Castela e León, e o galego foi perdendo forza e vitalidade fronte ao castelán. Penso que é un desatino afirmar que, nesas circunstancias, o galego seguiu tendo unha vida e unha evolución normal. O que sucedeu co galego teria sucedido en calquer outro país nesas circunstancias históricas, e non foi culpa de ninguén. Botarlle a culpa dun proceso que levaba moitos séculos en marcha ao réxime de Franco, ou a que os pais da Galiza rural non querían que os fillos falasen galego, paréceme un disparate histórico e unha negación da realidade. Comparar a situación da Galiza coa da Catalunya paréceme outro grave erro histórico: os cataláns seguiron falando o catalán porque non formaron parte do reino de Castela e seguiron facendo a súa vida, mentres que Galiza quedou incorporada a Castela e, amais, separada de Portugal, considerado traidor na España ¨unificada¨ por se ter independizado da ¨nai patria¨. Portugal virou o inimigo desprezado, e ese inimigo desprezado tiña a lingua que se falaba na Galiza. Isto tivo que influír moito, moitísimo, na imaxe que na Galiza se tiña da lingua galega, e, que eu saiba, non está estudado. Non acredito nese auto-odio ao que se atribúe o abandono da lingua e, ainda que creo que ter lingua propria é unha riqueza e que aga a pena defendela e potenciala, penso que habería que analizar o asunto sen negar realidades e sen ¨orgullo de familia¨. A lingua é importante, mais ás veces semella que se Galiza falase galego xa non habería máis problemas de nada. Ningunha lingua ten forza abondo para facer un país e Galiza, aínda que perdese a língua, teria unha forte personalidade, como a teñen Irlanda ou Escocia a pesares de que perderon o gaélico e falan o inglés. Ás veces sospeito que o da lingua virou unha evasión e que non deixa pensar en outras cousas. "Ningunha lingua ten forza dabondo para facer un país; ás veces penso que o da lingua virou nunha evasión que non deixa pensar en nada máis" Cando se oficializou a lingua galega e se meteu no ensino non se quixo admitir a realidade de que esa lingua non podia estar en bo estado, ao ter ficado cada vez máis isolada no medio rural e en mans de persoas con pouca cultura. Nesas condicións, o lóxico era que non adquirise recursos e vocabulario moderno, e que a lingua perdese vida e creatividade. Esta perda de recursos segue hoxe, a pesares do ensino e a oficialización. O galego está contaminadísimo de castelán (e agora de inglés), até o punto de que é mais castelán disfrazado de galego que outra cousa. A fonética galega que eu ouvín de moi nova nas aldeas isoladas era igual á do portugués. Esa fonética formaba parte do que entón xa se chamaba, con desprezo, ¨gallego cerrado¨. Esa fonética galega perdeuse e non se fixo nada por recuperala. O resultado é que agora o galego fálse con fonética castelá, con vogais máis fechadas que as do castelán. A fonética galega segue viva no portugués e haberia que imitala e aprendela para falar galego. O galego quedou con pouco vocabulario, nin novo (hai en galego vocabulario automobilístico, por exemplo, ou médico, ou técnico?) nin vello. Non se insulta en galego, e non porque falte vocabulario niso, e é cousa sabida entre os estudosos da relación entre dúas ou máis linguas que, á hora de insultar, hai unha forte tendencia a acudir á verdadeira lingua dun, aínda que habitualmente se fale outra. Que ¨gilipollas¨ sexa insulto habitual entre nacionalistas galegos dá idea do estado en que se encontra o galego e do pouco que se coida. E tamén o de que todas as frases e expresións novas veñan do castelán e non xurda ningunha en galego. O lóxico seria acudir ao portugués para curar o galego e pólo ao día, mas para iso haberia que cambiar a mentalidade e renunciar a entrar no mundo da língua portuguesa con espírito imperial, de que o idioma é ¨noso¨, sen ter en conta o que pensen ou sintan os que falan portugués, aos que o galego (o que agora se presenta como galego) parécelles castelán mal amañado. Para min é un exemplo do patriarcado que impera na Galiza a afirmación de que o galego é o pai do portugués, é dicor, o patriarca con dereito a mandar en todos. Coido que a lingua galega precisa cultivo coidadoso e axeitado e que o que se está facendo é negarse a ver a doenza e non aplicarlle remédio. "O galego está contaminadísimo de castelán), até o punto de que é máis castelán disfrazado de galego que outra cousa" Como é a tua experiência como tradutora? Para min a tradución é música, a interpretación dunha partitura, e iso tanto se é traducion ¨aburrida¨, de documentos, que é a que fago profesionalmente, como se é literaria. En todo o Estado español, e na Galiza tamén, non se aprecia a tradución nen se entende que traducir é unha arte, e confúndese con descifrar outro idioma. Todo o mundo pensa que con saber outro idioma xa se sabe traducir, que vén sendo como crer que con saber algo de solfexo xa se sabe tocar o piano. A ¨loita¨ entre dúas linguas que hai sempre no proceso de tradución é fascinante: hai que entrar a fondo e con grande sensibilidade na lingua extranxeira da que se traduce, mais hai tamén que oporlle resistencia para non se deixar levar por ela. A min traducir descánsame a mente, supoño que porque é escribir, mais sen o pánico que me entra cando escribo as miñas cousas, onde sempre penso que non me van sair. Fala-nos da tua visão sobre o feminismo… Tens trabalhado, mais em concreto, sobre a figura de Rosalía. Como a vês na actualidade? Cando eu pensaba nos asuntos das mulleres antes de ¨descubrir¨ e analizar o patriarcado, sempre chegaba a un punto en que non cadraban algunhas das pezas. Despois, cando vin que fora o patriarcado o que decretara a inferioridade das mulleres e do feminino para establecer xerarquía e ditadura xa desde que nacíamos, as pezas todas encaixaron perfectamente. Iso mudou algo o meu pensamento feminista e ampliouno. Penso que se non saímos dese patriarcado que rexe o mundo desde tempos inmemorais, as mulleres, por moito que consigan dentro do sistema, seguirán reducidas e inferiorizadas, e que a sociedade patriarcal buscará a maneira de telas prisioneiras. O patriarcado decretou a superioridade dos homes e a inferioridade das mulleres para que o autoritarismo e a inxustiza que se aprenden na familia se repitan logo en todas as estruturas da sociedade e parezan naturais e de orixe divina. A cuestión era establecer superioridade e inferioridade nata e irremisíbel. Paréceme que, aínda que as mulleres consigan máis igualdade, mentres sigamos no patriarcado as estruturas seguirán funcionando contra elas. Penso tamén que na sociedade patriarcal, os homes, ainda que ¨superiores¨, están amputados e presos no papel decretado para eles, e que o masculino está igual de falseado que o feminino. "Se non saímos do patriarcado que rexe o mundo, as mulleres seguirán reducidas e inferiorizadas" Paréceme fundamental, para que as cousas muden, que haxa algunhas mulleres, ou moitas, que escollan dedicarse con paixón a outras cousas que non sexan a familia e a maternidade. Nestes momentos vexo mulleres que precisan atender a todo sen a mínima tranquilidade, e que están divididas por dentro e non saben o que queren, porque a sociedade, que non vai deixar que abandonen o papel de coidadoras da familia e de nais ¨patriarcadas¨, dilles que poden e deben telo todo. Tamén sería fundamental que as mulleres entendesen a maternidade como un labor de creación e educación, e non de reprodución automática da sociedade establecida. Espero, e estou segura de que vai ser así, que nalgun momento as mulleres deixen de colaborar co patriarcado e de admirar o mundo ¨masculino¨ e se atrevan a facer as cousas de outro xeito. "A figura de Rosalía aínda non está recoñecida como debera" Para min o feminismo non se centra só nos problemas das mulleres, senón na potenciación do feminino auténtico, non do imposto e falseado polo patriarcado. Penso que o decreto de que o feminino era inferior ao masculino amputou o mundo e a sociedade humana. O patriarcado quere un mundo de mando e submisión, de absorción e anulación do ¨outro¨, e para min forma parte do feminismo loitar contra iso. Aspiro, como feminista, a que o feminino teña forza e se manifeste sen medo. E isto paréceme de importancia primordial para que o mundo funcione mellor. En relación a Rosalía, sempre afirmei que foi unha grande feminista, e até coido que escribín un artigo hai moito tempo que se titulaba ¨Rosalia feminista¨. Eu non creo nos catecismos de ningún tipo, nos feministas tampouco, e penso que non pode haber unha definición única do que é ser feminista. Unha figura como a de Rosalia puido parecer ¨atrasada¨ porque non se axustaba aos canons de certo tipo de feminismo, mais ser escritora ¨seria¨ no século dezanove, e non cantar ¨ás pombas e ás frores¨, era xa feminista en canto que ninguén cría que fose oficio de mulleres e que estas puidesen achegar nada. Esa foi a razón de que moitas escritoras do dezanove escollesen publicar con pseudónimo masculino, para que as tomasen en serio. Rosalía tivo a grande valentía de presentarse como muller, e de usar con forza o sentimento e a emoción sabendo que iso levaría a que a acusasen de ¨sentimentalismo¨. Penso que ainda non está recoñecida a figura de Rosalia como debera. Es a autora de um livro sobre astrologia. Comenta-nos o que achas interessante sobre ela… A Astroloxia sempre foi parte importante da miña vida e semellaría que nacín con ela dentro, pois que non lembro que en ningún momento a descubrise. Desde moi nova andaba procurando e lendo con paixón todo o que había sobre ese tema, en revistas, libros ou onde fose. Logo tiven a oportunidade de estudala en serio, en Londres, na Faculty of Astrological Studies, nuns estudos que me apaixonaron e me descobriron un mundo novo que nen sospeitaba que existise. A partires deses estudos vin a Astroloxía como a matemática do espírito, en canto que é, entre outras cousas, un sistema que ensina como funciona o espírito. Vin, por exemplo, con grande claridade, que todos nacemos cunha ¨partitura¨ que temos que aprender a ¨tocar¨, que cada un de nós nace como un instrumento musical en bruto que hai que perfeccionar, e que se non se fai esa tarefa individual e importantísima, logo nas relacións cos demais e co mundo e a vida vaise desafinar e actuar a destempo, ou querendo destacar máis que ninguén ou renunciando a facerse a un mesmo. A Astroloxía axudoume moito tamén a entender o masculino e o feminino e a interacción e relación entre esas duas enerxias. Para min, a Astroloxia é pura beleza, como a música ou a poesía. A Astroloxía forma parte integral da miña vida, non hai día que non analice ou pense nalgo astrolóxico, e axudoume a coñecerme a min mesma no sentido en que os filósofos dician que habia que facelo, e a entender a vida e o mundo e saber de onde vén o vento en cada momento. "Todo, o pensamento e a acción, semella vir como un lóstrego" Que projetos tens e quais gostarias chegar a desenvolver? Nestes momentos estou moi centrada en escribir e en facelo sobre todo nos meus blogs (Desde Albion para Galiza e Viento de marzo), que me permiten unha grande liberdade que aprecio moitísimo. E logo, o que veña… Estou sempre disposta a empezar cousas novas e a miña vida está en xeral marcada polo repentino e inagardado: todo, o pensamento e a acción, semella vir como un lóstrego. "No país enténdese o debate por non deixar falar os demais e eliminar o opoñente" Que achas de Palavra Comum? Que gostarias de ver também aqui? Gusto muito en Palavra Comun da liberdade que se adiviña e a falta de imposición de ningún tipo que semella ter. Véxolle alento criativo e poético, e iso é moi importante. Talvez sería interesante que tivese algunha sección de debate, e quero dicir de debate auténtico (que fai moita falta no noso país), con argumentacións e sen partir de que hai que gañar e impor a opinión propia, con ánimo de ver e analizar os asuntos desde distintos ángulos e partindo de que a verdade hai que procurala todo o tempo, que custa muito aproximarse a ela, e que hai que facer ese esforzo entre todos con ánimo de aprender e prefecccionar. Mais isto si que me parece unha utopía nun país no que por debate se entende non deixar falar os demais e eliminar o oponente. Estou segura de que, mesmo porque Palavra Comun ten alento creativo, irán xurdindo temas novos e interesantes.


Summary: Lingua e turismo. Estes son os eixos fundamentais do XV Curso de Verán sobre Dinamización Lingüística "Traballando en Lingua", onde se analizará se se emprega o galego como un valor e un recurso con interese para as persoas que visitan Galiza.

A Universidade da Coruña e a Secretaría Xeral de Política Lingüística organizan o XV Curso de Verán "Traballando en Lingua", que este ano se centra no turismo. Palestras e obradoiros prácticos servirán para analizar o porqué, o como, o onde e o cando deixamos de utilizar o galego ao entrar en contacto con persoas de fóra. Cuestións como se haberá turistas que se poidan decantar por visitar Galiza polo feito de termos lingua propia centrarán o programa dun curso que tamén reparará no éxito de produtos que só utilizan a lingua propia para se dar a coñecer. Destinado a persoas que traballen ou estean interesadas na dinamización lingüística, o curso, dirixido por Xosé Manuel Sánchez Rei e Marisol Ríos, coa colaboración da Secretaría Xeral de Política Lingüística e do Concello de Carballo, terá lugar o 17 e 18 de xullo, de 9 horas a 20.30 horas, no Fórum de Carballo. O prezo para o público xeral é de 50 euros, 30 euros na modalidade reducida. O custo da matrícula inclúe a participación en todas as actividades, o material que se utilizar, os cafés conxuntos e o xantar dos dous días. A matrícula está aberta até o día 10.


Summary: Os prazos fixados na lei de medios públicos de 2011 comezaron a incumprirse seis meses despois da súa entrada en vigor e preceptos centrais como a remuda na dirección xeral ou a constitución do Consello de Informativos seguen pendentes oito anos despois. A plataforma Defende a Galega' inicia unha recollida de sinaturas para esixir o cumprimento íntegro da norma

Hai agora oito anos, en novembro de 2011, o Parlamento viña de aprobar a nova lei dos medios públicos de comunicación. Culminaba así -non sen controversia entre os grupos- un proceso que comezara nos primeiros meses de 2010, cando un PP acabado de retornar á Xunta accedera a aprobar unha moción do PSdeG a prol da reforma da vella lei de creación da CRTVG, a mesma que o Goberno de coalición dos socialistas e o BNG prometera pero non chegara a impulsar.Os prazos fixados pola lei para renovar a dirección da CRTVG comezaron a incumprirse seis meses despois da súa aprobación e aspectos clave da norma que si foron aplicados fixérono con anos de atrasoO despregamento da nova lei, que nacera entre promesas da fin do control gobernamental na Televisión de Galicia, logo atopou atrancos e seis meses despois da súa entrada en vigor xa estaban incumpridos os prazos fixados para aplicar algúns dos seus aspectos esenciais: a elección dun novo consello de administración e dirección xeral por maioría reforzada do Parlamento -dous terzos, 50 escanos-, así como a aprobación do mandato marco da nova Corporación, o documento que, segundo a lei, define os "os obxectivos xerais da función de servizo público que debe cumprir a corporación".Algúns deses aspectos fóronse cumprindo nestes anos, pero con notabilísimos atrasos. O Consello da Xunta non deu luz verde ata outubro de 2013 á fusión da TVG e a Radio Galega nunha única compañía, paso imprescindible para o nacemento da nova Corporación RTVG, que non comezaría a operar a todos os efectos ata o 1 de xaneiro de 2016, xusto despois de que, con máis de tres anos de atraso sobre o fixado na lei, a finais de 2015 saíse adiante o devandito mandato marco.Tras a elección do novo Consello de Administración, tres anos despois do previsto, a Xunta reformou a lei pola vía rápida para deixar o director xeral elixido en 2009 indefinidamente no postoFoi tamén en 2015 cando, tras un pacto entre PP e PSdeG do que se desmarcara o resto da oposición, o Parlamento deu elixido coa maioría reforzada que marca a lei os membros do novo Consello de Administración da CRTVG -catro a proposta dos populares e dous, dos socialistas-. Eses nomeamentos activaban o mecanismo legal para, case catro anos despois do prazo legal, remudar a dirección xeral dos medios públicos, exercida dende 2009, cando volveu o PP á Xunta, por Alfonso Sánchez Izquierdo.Pero cando todo apuntaba á fin do mandato de Sánchez Izquierdo, o Goberno galego mudou as regras. En outubro daquel mesmo 2015, aproveitando a tramitación da lei de acompañamento dos orzamentos de 2016, a Xunta introduciu unha modificación puntual nunha das disposicións transitorias da lei dos medios públicos. Como informou Praza.gal, aquela reforma permitiu, na práctica, que Sánchez Izquierdo continuase indefinidamente no seu posto, no que xa acumula máis dunha década. Polo camiño, o PP rexeitou no Parlamento en varias ocasións propostas da oposición que reclamaban cumprir xa integramente a lei.Case oitenta 'venres negros'O oitavo aniversario da entrada en vigor da lei cadrará co octoxésimo 'venres negro' de Defende a GalegaO oitavo aniversario da entrada en vigor da lei dos medios públicos, o vindeiro decembro, cadrará de xeito case exacto co octoxésimo venres negro -este venres desenvólvese o 78º-entre o persoal da CRTVG que, dende hai ano e medio, canaliza a través do colectivo Defende a Galega as súas denuncias de "manipulación informativa" e "desmantelamento" da TVG e da Radio Galega. O cumprimento íntegro da lei do ano 2011 é, precisamente, unha das reivindicacións centrais desta plataforma e do propio comité interempresas dos medios públicos. Por este motivo, cadrando co oitavo aniversario da lei, Defende a Galega vén de lanzar unha campaña de recollida de sinaturas para reclamar a aplicación íntegra do texto legal.Tras participaren en mobilizacións inéditas no seo dos medios públicos de comunicación galegos -dende a folga de finais de 2018 á histórica manifestación do outono do mesmo ano-, dende Defende a Galega volven apelar á colaboración cidadá para dar máis forza ás súas reivindicacións. Fano, din, porque "só é necesario prender a tele ou a radio calquera día" para "comprobar" que "non se cumpren" os "principios" fixados na propia lei, tal é o caso da "obxectividade, imparcialidade, veracidade e neutralidade informativa".Defende a Galega vén de iniciar unha recollida de sinaturas para reclamar o cumprimento íntegro da lei, a comezar pola remuda na dirección xeral e a constitución do Consello de InformativosAlén disto, dende Defende a Galega poñen o foco nalgúns dos incumprimentos máis evidentes da letra da lei. Por iso, explican, con esta recolleita de sinaturas procuran acrecentar a esixencia da "remuda inmediata do actual director xeral" e a súa sucesión mediante "maioría de dous terzos" do Parlamento, así como "a urxente posta en marcha dun Consello de Informativos", órgano contemplado na lei, que "ampare" o persoal "ante as prácticas de manipulación que se dan no presente e se poidan dar no futuro".A súa pretensión é, ao cabo, din, "esixir ao Goberno da Xunta e ao Consello de Administración da CRTVG o cumprimento da lei". Fano, conclúen, porque desexan "uns medios públicos ao servizo da cidadanía, que sexan espello da pluralidade do país, que exerzan de dinamizadores culturais e sociais" e que "informen, formen e entreteñan".


Summary: Fronte á retórica sen contido real das campañas de fomento da natalidade, a realidade é que os apoios da administración ás persoas que teñen descendencia son escasos. Os expertos salientan que en Galicia son moi poucas as familias con máis dun fillo.

Hai unhas semanas soubemos que a Xunta gastará ao redor de 600 mil euros nunha nova campaña publicitaria de fomento á natalidade. A medida complementa o Plan de Dinamización Demográfica, un conxunto de iniciativas con máis contido propagandístico que real, pois practicamente non achegan incentivos materiais para axudar a unha persoa que teña un fillo ou filla, alén dalgunha cativa dedución fiscal. A campaña publicitaria e o conxunto do plan foron obxecto dunha severa crítica a cargo das forzas da oposición. Por exemplo, Carmen Gallego (PSdeG) culificou de "cínico" que o Goberno destine fondos a estas campañas mentres retira servizos públicos. Para Juan Fajardo (AGE) é "hipócrita" que "por unha banda, se anime a cidadanía a ter fillas e fillos" para "despois, deixalos abandonados á súa sorte por parte da Xunta". E para Carme Adán (BNG) resulta "indecente" desenvolver campañas coma esta mentres, por exemplo, no mercado laboral a maternidade supón un prexuízo para as mulleres ou mentres "soben o prezo das escolas infantís e da atención á dependencia". A realidade é que Galicia presenta unha das taxas de natalidade máis baixas de toda Europa. Porén, a pesar de que dende a administración se leva exhortando os galegos e galegas a ter fillos, esta petición poucas veces abandonou o plano da retórica, ofrecendo moi escaso apoio real, económico, na duración das baixas por maternidade e paternidade ou nas fórmulas de conciliación da vida laboral. Fronte á retórica das campañas de promoción da natalidade, datos e feitos. En Alemaña a baixa laboral por maternidade co 100% do salario é de 14 semanas, pero a ela hai que sumar unha baixa dun ano de duración co 67% do salario para a nai e outra da mesma duración e condicións para o pai As baixas pagadas por maternidade chegan ata as 16 semanas en España, ás que se suman outras dúas semanas de baixa por paternidade. En Alemaña, a situación é ben distinta: a baixa laboral por maternidade co 100% do salario é de 14 semanas, pero a ela hai que sumar unha baixa dun ano de duración co 67% do salario para a nai e outra da mesma duración e condicións para o pai. Suecia, Austria, Reino Unido, Noruega ou Dinamarca tamén ofrecen baixas retribuídas dun ano de duración. Non é a única diferenza. En España as nais poden recibir unha axuda de 100 euros ao mes cando teñen un fillo ou filla, pero só durante tres anos e só no caso de que traballen. Pola contra, en Alemaña esta axuda é incondicional, chega aos 184 euros e dura ata que o rapaz ou rapaza fai 18 anos. Nos países nórdicos e Austria atopamos fórmulas semellantes. España é un dos países con menor flexibilidade nos horarios laborais Outras diferenzas importantes están nas fórmulas para a conciliación da vida laboral e familiar. España é un dos países con menor flexibilidade nos horarios laborais, o que dificulta moito a vida de nais e pais. O 88% dos e das traballadoras ten un horario ríxido, 17 puntos por riba da media europea (71%) e a moita distancia de países como Finlandia (44%). Ademais, en lugares como Noruega ou Suecia aplícanse outras medidas, coma a posibilidade de acollerse a baixas laborais retribuídas en caso de enfermidade dun fillo. Todo isto -entre outros factores- favoreceu que estes países, que nos anos 60 ou 70 presentaban algunhas das taxas de natalidade máis baixas do mundo, conseguisen incrementalas nas últimas decadas, duplicando na actualidade a taxa de nacementos que se rexistra en Galicia. E todo isto, ademais, en países nos que a incorporación da muller ao mundo laboral é practicamente unánime e nos que a porcentaxe de mulleres en cargos directivos está entre as máis altas do mundo. A redución do número de persoas inmigrantes (maioritariamente novas) chegadas a Galicia e a España nos últimos anos, froito da crise económica, tamén fixo diminuír notablemente o número de nacementos A taxa de natalidade en Galicia situouse en 2013 no 7,17 por mil, con menos de vinte mil nacementos fronte a máis de trinta mil defuncións. A taxa é, ademais, dous puntos máis baixa que a media do Estado Español. Chama a atención, ademais, que son as mulleres extranxeiras as que elevan un chisco o dato, tanto en Galicia coma no conxunto de España, con taxas que duplican a media. A redución do número de persoas inmigrantes (maioritariamente novas) chegadas a Galicia e a España nos últimos anos, froito da crise económica, tamén fixo diminuír notablemente o número de nacementos. 2004 2005 2006 2007 2008 2009 2010 2011 2012 2013 Galicia 7,6 7,74 7,83 7,92 8,4 8,14 7,96 7,79 7,63 7,17 Galicia (mulleres estranxeiras) 18,25 18,1 16,59 17,08 18,43 17,72 17,39 15,08 15,17 14,21 España 10,57 10,65 10,85 10,86 11,28 10,65 10,42 10,07 9,69 9,11 Taxa de natalidade. Tanto por mil. Fonte: INE A media de fillos estimados por muller (un dato coñecido como indicador coxuntural de fecundidade) sitúase en Galicia no 1,04 (datos de 2013), por debaixo da media española (1,27) e moi lonxe da media da UE (1,58, segundo datos de Eurostat de 2012), con cifras que oscilan moito pero qeu superan notablemente as rexistradas en Galicia: Alemaña: 1,38. Francia: 2,01. Italia: 1,43. Portugal: 1,28. Suecia: 1,91. Reino Unido: 1,92. 1975 1980 1985 1990 1995 2000 2005 2009 2010 2011 2012 2013 Galicia 2,38 2,07 1,48 1,17 0,95 0,96 1,02 1,10 1,09 1,08 1,08 1,04 España 2,8 2,21 1,64 1,36 1,17 1,23 1,33 1,38 1,37 1,34 1,32 1,27 Indicador coxuntural de fecundidade (número medio estimado de fillos por muller) María Dolores Puga, investigadora do Instituto de Economía, Xeografía e Demografía do Centro de Ciencias Humanas e Sociais do CSIC, destacaba hai uns días en entrevista en Praza que os datos de natalidade en Galicia presentaban certas particularidades que explicaban a baixa taxa global e o reducido número de nacementos. E todas elas, ademais, teñen explicacións económicas. Por unha banda, está a cada vez máis tardía idade na que as mulleres galegas teñen o seu primeiro fillo, acadando xa unha media por riba dos 31 anos de idade. As limitacións económicas e a imposibilidade de compaxinar o feito de ter un fillo con desenvolver unha carreira profesional fan imposible para moitas mulleres ter un fillo ou filla a pesar de si querer ser nais. 1975 1980 1985 1990 1995 2000 2005 2008 2009 2010 2011 2012 2013 Galicia 24,6 24,3 24,8 26 27,7 29 29,9 30,2 30,5 30,7 31 31,1 31,2 España 25,2 25,1 25,8 26,8 28,4 29,1 29,3 29,3 29,6 29,8 30,1 30,3 30,4 Idade media do nacemento do primeiro fillo en Galicia e España. Fonte: INE Os partos cada vez se producen en idades máis avanzadas, sendo xa os 35 anos a idade na que se producen máis partos. De feito, hoxe en día hai en Galicia unha taxa de fecundidade superior nas mulleres de 40 anos ca nas mulleres de 25. De feito, os partos cada vez se producen en idades máis avanzadas, sendo xa os 35 anos a idade na que se producen máis partos. De feito, hoxe en día hai en Galicia unha taxa de fecundidade superior nas mulleres de 40 anos ca nas mulleres de 25. "Nos discursos dos políticos repítese unha cuestión de vontade: 'temos que ter máis fillos', pero en realidade non se poñen os medios e as medidas para facilitar que iso ocorra. Nas enquisas vese que a xente si quere ter máis fillos, polo tanto o problema non é de vontade. A xente quere ter dous fillos e pico de media e acaba tendo un", destacaba María Dolores Puga, botando man de datos coma os reflectidos por algunha enquisa do CIS, na que os e as entrevistadas declaraban que o seu número ideal de fillos e fillas era de 2,74 de media. Nesa enquisa, os motivos alegados para non ter o número de fillos e fillas desexado eran a "falta de ingresos suficientes" e a "dificultade de compaxinar fillos e traballo". 1975 1980 1985 1990 1995 2000 2005 2009 2010 2011 2012 2013 20 anos 111,2 119,2 74 48,7 24,1 18,3 15,1 17,5 17,2 14,6 14,5 11,9 25 anos 153,2 128,4 94,2 76,2 55,2 37,8 35,4 34,6 33 30,4 29 29 30 anos 123,5 97,8 73,1 71,1 70,8 76,9 75,7 74 71,4 69,7 68 66,2 35 anos 62,3 50,7 38,5 31,1 35,2 48,9 64,4 74,2 75 76,6 78,1 74,6 40 anos 34,1 24,2 13,2 8 7,6 10,8 15,4 19,9 22,4 26,4 26,6 27,7 45 anos 4,3 3,4 2 1,3 0,6 0,7 0,9 2,8 1,8 1,9 2,1 2,8 Evolución da taxa de fecundidade por idades en Galicia. Fonte: INE "A falta de emprego, as políticas de vivenda..., están atrasando moito a idade media de maternidade, que xa se sitúa entre os 30 e os 35 anos, e así é complicado ter dous ou tres fillos" "A maior parte da xente quere ter máis nenos dos que finalmente pode ter", sinalaba María Dolores Puga, pero "a falta de emprego, as políticas de vivenda..., están atrasando moito a idade media de maternidade, que xa se sitúa entre os 30 e os 35 anos, e así é complicado ter dous ou tres fillos". "Non imos volver ás cifras de hai décadas, pero certas medidas si poden favorecer que a xente teña o seu primeiro fillo nas idades nas que queren telo, xusto antes de chegar aos 30", propoñía. Outra característica da natalidade en Galicia é que a proporción de familias que só ten un fillo é moi superior á doutros países europeos. "A xente quere ter máis dun fillo, pero normalmente queda no primeiro. Iso diferéncianos doutras sociedades, coma o Reino Unido ou Alemaña. Alí as taxas de natalidade son semellantes á nosa, algo maiores pero moi pouco, mais isto é porque hai un grupo grande da poboación que xa decide non ter fillos, e outro grupo que ten dous ou tres", destacaba Puga. "Isto non pasa en Galicia: aquí o número baixo de fillos por muller é consecuencia de que as familias teñen un só fillo, non de que haxa un grupo grande de persoas que non quere ter fillos", engadía. "Case todas as familias galegas, aínda que sexa tarde, fan o esforzo de ter un fillo, pero non conseguen pasar do primeiro ao segundo", sinalaba Puga. "Ese é o gran problema que temos: pasar do primeiro ao segundo", concluía Por exemplo, entre as mulleres españolas nacidas ao redor do ano 1965, a porcentaxe de nais de fillo ou filla única é do 28%, cun 12% de mulleres sen fillos, un 46% que teñen dous fillos ou fillas e ao redor dun 12% que teñen máis de dous. Pola conta, no Reino Unido, as porcentaxes son moi distintas: máis un 20% das mulleres desa idade non teñen fillos, e ao redor dun 12% teñen un fillo ou filla única; un 35% ten dous fillos e máis do 30% teñen máis de dous. "Case todas as familias galegas, aínda que sexa tarde, fan o esforzo de ter un fillo, pero non conseguen pasar do primeiro ao segundo", sinalaba Puga. "Ese é o gran problema que temos: pasar do primeiro ao segundo", concluía.


Summary: Unha manifestación -que desde a plataforma en defensa da sanidade pública visan sexa multitudinaria-, defenderá esta quinta feira a xestión pública do Álvaro Cunqueiro entre as denuncias ás condicións actuais.

A parálise do traslado de doentes ao novo hospital de Vigo, o Álvaro Cunqueiro, foi a pinga que fixo rebordar o vaso. As denuncias pola privatización da xestión, as deficiencias nas infraestruturas, a carencia de persoal, de camas e mesmo de material sanitario sucédense desde antes mesmo da súa abertura. Nen o servizo de aparcadoiro, tamén privado, sae indemne das críticas. Porén, até a interrupción da posta en andamento do complexo, por mor dos resultados obtivos nas análises que apuntan a unha posíbel existencia de bacterias e fungos que porían en risco a saúde d@s doentes, a Consellaría de Sanidade e o conxunto do goberno galego, a comezar polo propio presidente, negaban a maior e "acusábannos de alarmistas", apunta Manuel González Moreira da CIG-Saúde en conversa con Sermos Galiza. Para Moreira o que está a acontecer no Álvaro Cunqueiro reflicte a "chapuza" e a "falta de planificación" coa que se desenvolveu a construción e equipación do hospital. Un proxecto que foi deixado en "mans privadas sen a supervisión do Sergas". "Deixaron con desleixo que a empresa fixera o que quixese", denuncia, e as consecuencias son agora visíbeis. "Desde a Plataforma en defensa da sanidade pública e a CIG presentamos tres denuncias perante a Inspección de Traballo" nas que aseguraban que a "falta de avaliación previa" imposibilitaba o traslado de doentes. Agora, estas son un feito "con 200 pacientes ingresados". "Hai unha sensación de alarma" no interior do hospital, afirma. Para alén da preocupación xerada pola suposta presenza de aspergillus --"un fungo que existe na natureza e que en situacións de saúde normalizadas non tería riscos mais que si os ten para persoas coas defensas baixas como doentes crónic@s ou en procesos cirúrxicos" explica Moreira; as denuncias tamén se suceden polo custe do aparcadoiro. Aparcar, 10 euros por unha sesión de quimioterápia E é que @s doentes de cancro que acoden ao hospital para recibir tratamento de quimioterapia pagan unha media de 10 euros por sesión. "Cítannos ás nove mais é mediodía e aínda non recibimos a medicación". Os retrasos, de até 4 horas, segundo denuncian as persoas afectadas, fan incrementar o custe --de 1,75 euros por unha hora como evidencia a factura pendurada nas redes sociais estes días (@juliogonzalezgz). "Isto pasa porque se deixou en mans privadas o proxecto e a construción" do hospital, subliña Manuel González Moreira. O Álvaro Cunqueiro "estaba previsto que fose o grande hospital da área sanitaria, o de referencia, mais non o será", entre outras cuestións, asegura, pola falta de servizos e "de camas". Das 1.485 previstas --e 2 mil anunciadas-- só se disponibilizarán 845 de hospitalización segundo os dados da propia xerencia. Así as cousas, desde a Xunta de Galiza e, no concreto, desde a Consellaría de Sanidade, non recoñecen a situación denunciada. "Estivo aquí dous días dicindo que todo estaba ben, desouvindo a profesionais e pacientes". Neste senso, na súa última visita, Rocío Mosquera tivo que escoitar as denuncias por parte do cadro de persoal que a apupou polos corredores do hospital, embora o gabinete de imprensa gobernamental aseguraba nun comunicado de imprensa que "a posta en marcha do Hospital Álvaro Cunqueiro" continuaba adiante "con éxito e sen incidentes reseñábeis". Teitos que caen, pingueiras que inundan departamentos... Para Manuel González Moreira "temos que recuperar o hospital para o ámbito público" e "reivindicármolo como o que ten que ser, o noso hospital". Ese será o berro que se escoite polas rúas da cidade olívica o 3 de setembro. "Lanzamos un chamamento á cidadanía de Vigo para se mobilizar", sinala Moreira "en defensa do noso hospital". Á mobilización -que, avanzan, será multitudinaria- acudirán autobuses desde outras localidades da área sanitaria como O Morrazo. Sairá ás 20h do Hospital Xeral (Rúa Pizarro).


Summary: A taxa de risco de pobreza e de exclusión social reduciuse unhas décimas en 2016 pero o indicador anual é o segundo máis elevado dende o 2008. A renda media por persoa segue por debaixo dos datos de 2010 e sitúase case 300 euros por debaixo da media española

Os datos da Enquisa de Condicións de Vida (INE) correspondentes a 2016 amosan unha leve mellora nos indicadores de pobreza en Galicia, mais ao tempo revelan o mantemento dunha situación moi complicada para máis de unha de cada catro persoas no país. A taxa de risco de pobreza e exclusión social sitúase no 25,4%, cun lixeiro descenso dende o 25,7% de 2015 pero aínda consolidada nos niveis máis elevados dende o 2008 e os anos previos á crise. O dato galego mellora un chisco o do conxunto de España (27,9%) e atópase a medio camiño entre as cifras de Euskadi, Navarra, Cataluña, Aragón, Baleares ou Asturias (por debaixo do 20 por cento) e os moi negativos números de Andalucía ou Canarias (por riba do 40 por cento de pobreza). Si melloran de forma algo máis clara algúns indicadores parciais que fan referencia a distintos elementos de carencia material e capacidade de compra e consumo. Aínda que o 46,3% dos galegos e galegas afirman que non se poden permitir marchar de vacacións unha semana, esta porcentaxe é sensiblemente mellor que a de 2013 (59,3%). O mesmo sucede coa pobreza enerxética, que afecta ao 9,1% dos galegos e galegas (por debaixo do 14% de 2014). Ou coa porcentaxe de persoas que non se pode permitir comer carne ou peixe cada dous días (1,1%), afortunadamente moi por debaixo do 5,5% de 2013. Segmentados eses datos en función da condición sociolaboral, a enquisa amosa que no conxunto do Estado as persoas desempregadas atópanse cada vez máis en situación de pobreza (un 63% deles e delas o está), unha realidade da que é en boa medida responsable a porcentaxe cada vez menor de parados e paradas con prestación de desemprego. O estudo amosa que mesmo un 17% das persoas con traballo se atopan en situación de pobreza, unha porcentaxe que descende lixeiramente en 2016, pero que aínda empeora moito o nivel previo á crise (13,4%). Así mesmo, o 53,3% das familias monoparentais son pobres, unha cifra que mesmo creceu no último ano e que duplica a media do conxunto de fogares. As familias con nenos e nas menores ao seu cargo seguen a sufrir a pobreza en maior medida que os fogares sen rapazada. A enquisa tamén indica que en Galicia a renda media por persoa (10.439 euros netos) segue por debaixo dos datos de 2010 (10.504). Ademais, sitúase case 300 euros por debaixo da media española (10.708).


Summary: Anova enfróntase a vindeira fin de semana á súa segunda asemblea ordinaria. O seu coordinador nacional, Martiño Noriega, chama a "desdramatizar" o que alí poida acontecer, pero non evita evidenciar que nesta cita medirán as súas forzas as "dúas almas" da organización, que poden "convivir" se "unha delas non adopta unha análise excluínte da outra". Mentres, o colectivo Cerna apela a "recuperar o proxecto orixinario" da formación.

Anova celebra a vindeira fin de semana a súa segunda asemblea nacional. Baixo o lema Coa nación na esquerda. Tecendo rede a formación que lidera Xosé Manuel Beiras enfróntase a un conclave decisivo para o seu futuro cando apenas pasaron dous anos dende a asemblea fundacional. Para Martiño Noriega, actual coordinador nacional, non cómpre "dramatizar" o que poida acontecer no plenario do Palacio de Congresos compostelán, pero tampouco evita evidenciar que nesta cita medirán as súas forzas o que se deron en chamar "dúas almas" de Anova, as cales poden non ter "problema" para "convivir" sempre e cando "unha das dúas posicións non adopte unha análise excluínte da outra". "E iso -afirma- aconteceu". O nacionalismo galego estase acostumando a ter asembleas tensas, cruciais, decisivas... Iso acontece porque hai un debate de fondo. Moitas veces téntase reflectir cara a fóra que os problemas no nacionalismo galego son cuestións de loitas do poder cando o que hai é un debate estratéxico sobre a posición que se debe defender nestes convulsos tempos. Iso é o que provoca ese debate de ideas, que non é menor. Hai dúas posicións. Unha emana das teorías do nacionalismo contemporáneo dende os anos 60, que apenas mudou a súa análise do país e as súas repostas; coido que é lexítima, ás veces digo illada ou isolacionista. E hai outra que cre que o nacionalismo galego de esquerdas está obrigado a abrir novos espazos, a buscar confluencias nesa fronte popular do século XXI que lle dea ao país unha alternativa ao poder do PP e do PSOE e que ademais ten a función de ubicar o discurso do país nesa gran fronte ampla no Estado cara a un proceso constituínte. Non deixa de ter certos paralelismos co debate que viviu o Partido Galeguista nos anos 30, mesmo cando se viviu a cuestión sobre a Fronte Popular. O PG adoptou unha posición que implicou que o discurso do país estivese presente e que tivésemos rango de nacionalidade histórica. Dende os primeiros pasos de Anova falouse recorrentemente desas dúas visións, de "dúas almas"... Son dúas estratexias que están no nacionalismo, non só a nivel partidario. Estaban tamén, por exemplo, no Encontro Irmandiño. Son dúas almas e ás veces se di que non hai problema para que convivan. Pero o problema é cando unha das dúas posicións adopta unha análise excluínte da outra e iso aconteceu. Aconteceu no seu momento no BNG e acontece agora na medida en que, ante determinadas cuestións, se é anatemizado ou posto fóra dos marcos do nacionalismo. Esa é a cuestión; ás veces a cuestión chega a determinados límites non porque un queira, senón porque a un se lle obriga a chegar a esa posición, falo colectivamente. Eu adopto esta posición porque creo que é a que debemos adoptar como nacionalistas galegos, termos valentía para abandonar clixés e posicións partidarias clásicas que poden dar unha rendibilidade, pero que non deixan de significar unha derrota no proceso que estamos a vivir. Neste momento non me importa un resultado partidario en termos porcentuais ou unha posición máis ou menos de "andemos nós ben, non me importan os demais". A min o que me interesa é o que eu entendo como unha batalla decisiva; tanto no país como no Estado estase a xogar se hai unha renovación contractual cos poderes que coñecemos dende a Transición por outras dúas décadas. O sistema está a xogar: renova caras no PSOE, pero non cambia de discurso; renova monarca, pero mantén a Monarquía; o PP fala de rexeneración cando é un partido estruturalmente corrupto. E estase a xogar se somos quen, entre todos, dentro dunha pluralidade identitaria e da esquerda social, de elaborar unha alternativa a iso e abrir un espazo no que poidamos poñer as nosas reivindicacións. A situación é a que é porque hai este contexto. "O nacionalismo galego vén lastrado dende os 60 por roles persoais, pero cada vez hai máis voces que solicitan non seguir cargando con esas mochilas históricas" Hai un conflito estrutural, de estratexias... Pero tamén xeracional e, en última instancia, de persoas? Estamos a falar de estratexias, pero ao cabo quen executa iso son persoas. E si que é certo que o nacionalismo galego vén lastrado dende os anos 60 por roles persoais. Tamén é certo que cada vez son máis as voces que solicitan, a respecto dos roles persoais, unha tábula rasa e non seguir cargando con esa mochilas históricas. Como se chega a facer iso? É unha gran pregunta para a que non teño resposta. Supoño que por un proceso de decantación dentro do discurso. Hai un debate estratéxico de fondo e outro de roles persoais. Que se xoga Anova, por unha banda, e por outra, o país, nesta Asemblea? Hai risco de que todo tenda a reducirse a se se trata de ir ás eleccións ou non con Esquerda Unida ou con Podemos? Eu tento desdramatizar a posición partidaria de Anova. Anova, como se coñece a día de hoxe, a posibilidade de seguir inserida nese proceso de ruptura, se quere ou non participar. Se Anova decide que non quere participar, ese proceso de ruptura existe e outros o farán. Ese espazo ás veces téndese a simplificar en alianzas electorais, mesmo ata o ridículo. Pero é moito máis complexo do que parece. Anova fixo unha aposta por xerar un espazo mestizo, que era AGE, onde dende federalistas de esquerdas a nacionalistas e independentistas, maioría social agredida ou xente desencantada do PSOE se podían sentir reflectidos. Agora a resposta non chega unicamente pola vía destas coalicións, hai un elemento a maiores: cidadanía auto organizada que non participaba da representación nas institucións e que decide participar. E está disposta a facelo en simbiose, aínda que sexa con desconfianza, con determinadas estruturas partidarias. Aí está o reto; a complexidade é grande, pero é a situación na que nos atopamos. E aí é onde é que hai que falar de xenerosidade, confianza e estar. Ás veces simplifícase a cuestión coa esquerda federal; pero se queremos unha saída ao peche en falso que están buscando os poderes fácticos do Estado hai que contar coa esquerda federal e con novas emerxencias nela, como pode ser Podemos. Igual que hai que contar coas expresións identitarias nas nacións, como se contou na Fronte Popular. Hai que contar con expresión política de Galiza, Euskal Herria e Catalunya. E hai que engadir cidadanía non organizada partidariamente. Anova xógase seguir a ser unha forza política que nese espazo ten unha centralidade no discurso; porque alén do debate Anova é unha organización saneada economicamente, sen ningunha débeda financeira, con representatividade social e centralidade nese espazo de ruptura, no que non é vista con desconfianza. En todo caso eu desdramatizaría, o proceso seguirá. Con ou sen Anova. Se nós non o facemos, farano outros. "Por buscar novos espazos es alcumado de españolista; por esa regra de tres, Bóveda e Castelao tamén o eran" Con ou sen Anova ou con ou sen parte de Anova? Iso é algo que lles toca ás partes. Cando fas da túa posición unha posición excluínte e volves dicir cousas como as que eu escoitei cando marchamos do BNG, cando por buscar novos espazos es alcumado como españolista... Por esa regra de tres, Bóveda e Castelao tamén o eran. Xa non escoitas esas cousas dende a organización da que marchaches, senón na propia. E, sobre todo, ao virmos da experiencia de AGE. Eu son dos que cre na convivencia, no que o vello non acaba de desaparecer e o novo non acaba de consolidarse. Pero iso tocaralles ás partes. Alude a varios síntomas na sociedade e moitos deles apreciáronse nas eleccións europeas. Cales apreciou vostede, en xeral e na experiencia de AGE en Europa? De AGE en Europa sempre fixen un relatorio positivo, supoño que tamén porque dende dentro vin a complexidade de reeditalo e de facer eurodeputada a Lidia [Senra]. No simbolismo de Lidia está parte deste discurso. Fomos quen de poñer unha voz galega nese espazo de ruptura cunha persoa que representa de xeito nidio os intereses do país en pé de igualdade coa esquerda federal, con Podemos, con EH-Bildu, coa Syriza, co Bloco portugués, coa Front de Gauche, con Die Linke... E estás aí porque queres estar, Galiza na internacional das agredidas e agredidos. Poder reeditar isto nunha situación moi convulsa e consolidarte como terceiro espazo político no país é positivo. A maiores, comprobouse que ningunha fórmula partidaria ou de coalición ten o copyright do proceso: a emerxencia de Podemos. Iso acontece agora, con informacións que chegan, de enquisas dos partidos da alternancia, onde en cidades nas que non están constituídas candidaturas populares aparecen como segunda forza. Iso é porque a xente está agardando por iso. Agora, o problema non é percibilo, senón participar activamente en como artellar esa resposta. E aí é onde entra a terrible complexidade, a xenerosidade e as posicións de parte, as tentacións de querer representar exclusivamente o proceso, como pode ter Podemos... Ou entender que, se non é entre todos, non somos quen. Non hai a posibilidade de conformar unha Syriza no Estado español que non contemple as esquerdas nacionais, porque isto non é Grecia. Pero o que está claro é que nestes momentos hai un vector que colisiona co da alternancia e co do peche en falso. "Non hai posibilidade de conformar unha Syriza no Estado español que non contemple as esquerdas nacionais; isto non é Grecia" Despois dun primeiro momento no que se falaba da horizontalidade, de explorar alternativas, cada vez se fala máis de que hai que gobernar. Como se pode encadrar isto nestes procesos a poucos meses das municipais? Hai que fiar candidaturas, elaborar programas electorais e decidir que persoas optan ás alcaldías... Debuxando as liñas do campo para que todo o mundo teña un espazo de referencia. Iso como se fai? Consensuando un programa de mínimos que, coido, non debe ser difícil de consensuar. Falando do local, do corsé da reforma local, de democracia participativa, de transparencia, de ética, de remunicipalización de servizos, dunha cultura coa centralidade asentada no país... Aí hai un gran espazo. E despois, buscando un espazo para escoller as persoas en primarias nas que todo o mundo poida concorrer. Non vai haber a fórmula perfecta. E respecto á filosofía de fondo, gañar é unha cuestión de supervivencia, non unha opción. Ti podes, politicamente, entender que non tes por que chegar ás institucións e consolidar un proxecto a medio prazo. Pero nestes momentos o sistema non dá esa opción e iso condiciona todo o debate. E a esquerda social e o nacionalismo galego non poden vivir de costas a iso, senón asumir a súa responsabilidade. Por gañar nas eleccións non imos resolver o problema, pero sen gañar, o problema vaise amplificar. O discurso non pode ser resistencialista nin de parte, senón de vitoria ou derrota, que é o que nos xogamos neste momento. E vitoria é maioría social, pluralidade identitaria e mesmo a busca dun novo modelo social e identitario. O fenómeno desas resistencias das que fala a non perder o propio estatus convive con outro de resistencia ao liderado? Hai moitas persoas que din "eu só lidero se non hai outra persoa que o faga"? Si, conviven, aínda que son máis importantes as outras resistencias. Eu non quero formar parte diso, porque hai unha posición a priori, de poñerlle cancelas ao campo. Eu aí interpelo ao espazo do BNG, e non como unha cuestión estratéxica, senón de convencemento. Aí hai unha lectura de dicir non por anticipado. No fondo, foi a mesma lectura que xa se fixo co 15-M, de desconfianza cara todo o novo que está pasando. E de non querer sentir esa vertixe que todos sentimos. O outro é subsanable, na medida que os procesos colectivos se encamiñan e na medida en que poidamos crear algo real na base social. É certo que ao final cómpre xente que dea o paso adiante, pero o importante é que o proceso está en marcha. Os liderados acabarán chegando se cadra non con liderados sociais xa coñecidos, senón con liderados sociais de entre o propio movemento. Despois das municipais veñen as eleccións xerais e despois, as galegas. Tras dous anos de segunda lexislatura de Feijóo hai percorrido para que se visibilice unha alternativa de goberno no país? Déixanselle pasar moitas cousas ao actual Goberno? Podo aceptar esa valoración, pero tamén son dos que di que nese horizonte de locais, xerais e autonómicas pechamos un ciclo. É o límite que vexo para reverter a situación; se non somos quen de facelo neses tres eventos estaremos condenados a buscar outro tipo de horizontes de traballo ou a asumir que, en caso de chegar, chegaremos tarde. "Se non somos quen de provocar espazos de esperanza, de vitoria e cambio de goberno, teremos que anotarnos outra derrota histórica" Sería unha nova derrota histórica? Sería unha derrota histórica. De aí que moitos de nós esteamos absolutamente envorcados, poñendo en cuestión mesmo os roles persoais. Tamén desdramatizo iso, pero temos que ser conscientes; se non somos quen de provocar puntos de inflexión e espazos de esperanza, e non falo de bo resultado electoral senón de vitoria e cambio de goberno, claramente teremos que anotar no debe outra derrota histórica. Refírese ao persoal cando quedan poucos meses de mandato municipal e, polo tanto, de alcaldía en Teo. Xa se fixo a pregunta do que vai pasar despois ou depende, en boa medida, destes procesos? A pregunta fágoma constantemente e sigo sen atopar respostas, pero tampouco me estresa. A resposta está en min e nas dinámicas colectivas, non hai unha liberdade absoluta. As miñas posicións persoais téñoas fixadas e despois haberá que concilialas. Pero os momentos son cambiantes, cada dous meses acontecen cousas novas. Ademais de non seguir operando baixo o concepto clásico de saír dun lado para ir cara a outro, fantaseo con retomar moitas cousas que fun abandonando estes anos pero tamén entendendo que son parte dun proceso. Como dicía aquel ciclista, "imos indo, imos vendo". Quinielas nas que saia o seu nome non faltan... E apostas perdidas, tampouco. Levan moitos anos saíndo [ri ]. Fálase de nomes e persoas e falar socialmente de Anova é falar de Xosé Manuel Beiras. Como está de asociado o futuro de Anova ao futuro político e vital de Beiras? Sempre houbo unha lectura do nacionalismo galego que apostaba por colocar a posición de país nesa marea cidadá e ter o aval de Xosé Manuel Beiras facilita todo iso, porque igual que falamos de procesos colectivos, falamos de referencias persoais. Podemos falar de Quim Arrufat ou David Fernández nas CUP, a nivel de Estado de Pablo Iglesias e Julio Anguita, de Ada Colau en Catalunya... E se falamos de Galiza, oito de cada dez persoas que estean participando neste proceso falarían de Xosé Manuel Beiras. Xosé Manuel puxo o seu capital persoal e avala a presenza do nacionalismo histórico de esquerdas neste proceso, e iso é fundamental. El ten explicitado moitas veces que está no epílogo da súa vida persoal e aí opera con absoluta liberdade. Os tempos de Xosé Manuel está a marcalos el, cun custo persoal elevado e non teño dúbidas de que por el non vai quedar que sexamos quen de poder voltear a situación social. "Xosé Manuel Beiras está a marcar os seus tempos, pero non teño dúbidas de que por el non vai quedar que sexamos quen de poder voltear a situación social" O lugar onde estea el na asemblea desta fin de semana pode ser tamén determinante? Hai persoas que estiveron politicamente moi próximas a el e agora non o están... A súa posición foise decantando cos acontecementos. Non é algo que teña que determinar esta fin de semana; el, en todo este proceso e a disgusto, tívose que ir decantando. O importante, por así dicilo, é preservar a súa figura por riba das cuestións de debate, porque non é patrimonio só dun partido, é patrimonio da cidadanía galega. Alén diso, el a día de hoxe opera coa liberdade persoal suficiente como para ser consciente e marcar os seus tempos. É un debate que está pechado porque el mesmo o vai pechando. A súa posición está marcada nestes últimos meses, na aposta que fai nun momento moi complicado por reeditar AGE, polo seu propio discurso... E vén estando marcada dende hai anos, a cuestión é saber interpretalo e lelo malia aos intentos de instrumentalizar a súa persoa. Pero el está por riba deses intentos. Se o proxecto de Anova que vostede defende segue adiante a partir do luns, que tarefas internas e sociais ten por diante? E AGE? Cara a fóra Anova ten que seguir sendo ese facilitador na configuración dunha fronte ampla en Galiza e no Estado, e iso pasa por seguir a nutrir o espazo de AGE e non conformarnos con el. E aí, estar sempre coas mans abertas e nunha posición na que sexamos quen de conciliar os intereses do país e da cidadanía agredida. Internamente Anova ten que seguir camiñando cara ao que se dixo que era, algo novo, que é moi fácil de dicir pero difícil de facer, porque todos arrastramos os nosos pasados e acabamos reproducindo dinámicas aprendidas. Tamén ampliar a militancia? Tamén. Se cadra, non ampliala nun sentido clásico, pero si ampliar a base social. Como? Abrindo espazos de participación, tanto presenciais como a través da tecnoloxía, na corresponsabilidade na toma de posicións, incentivando a xente a participar... Xa estes meses empezamos a poñer en marcha as xeiras, espazos de participación nos que non había por que ser militante de Anova, que no fondo viñan das trobadas das CUP. Hai que seguir axitando, chamando á rebeldía. O rol de Anova é ese, entendendo que non se pode cinguir á cuestión partidaria e ás miserias dos partidos políticos, que as hai.


Summary: A Sala do Penal do Tribunal Supremo rebaixou as condenas imputadas pola Audiencia Nacional aos mozos de Altsasu (Nafarroa) implicados na agresión a gardas civís na madrugada do 15 de outubro de 2016. As penas quedan agora fixadas entre o ano e medio e os 9 anos e medio de cadea.

Os xuíces do Supremo retiraron as agravantes de discriminación e de abuso de superioridade no delito de atentado contra a autoridade, polo que agora contempla penas que van desde 1 ano e 6 meses de cadea até os 9 anos e 6 meses. A resolución non foi unánime e dous maxistrados firmaron un voto particular favorábel a manter a agravante de discriminación. A Audiencia Nacional condenara aos de Altsasu a penas de entre 12 e 13 anos de prisión polos delitos de atentado a axentes da autoridade, lesións, desorde público e ameazas.


Summary: Centos e centos de persoas ao longo do país conmemoran o Día do Libro lendo Manuel María nas actividades impulsadas pola Fundación que leva o seu nome. E non só lendo. Nestes actos tamén se interpreta Manuel María con música e con maxia, así como con representacións teatrais de pezas dramáticas.

Na Galiza conmemoramos este 23 de abril, Día do Libro, empapándonos da obra de Manuel María, con lecturas públicas que tiveron lugar en medio cento de concellos de toda a xeografía do país. "É difícil saber o número de persoas que participaron nas actividades. No acto da Coruña, que durou dúas horas e media, nunca houbo menos de 150 persoas no local", explica en declaracións a Sermos Galiza o secretario da Fundación Manuel María, Alberte Ansede, que calcula que só na cidade herculina participarían unhas 300 persoas. A lectura non só foi tal. Tamén se cantou Manuel María con música, recuperouse con maxia e até con representacións teatrais das súas pezas dramáticas. A celebración deste Día do Libro con Manuel María xurdiu da man da fundación que leva o seu nome, que abriu unha convocatoria pública para que quen quixer sumarse collese o testemuño para organizar lecturas abertas. "Que mellor forma que celebrar unha obra literaria ou un escritor que lendo a súa obra?", salienta Ansede, que agradece a resposta de concellos, asociacións culturais e veciñais, bibliotecas e mesmo de comisións creadas a tal efecto á hora de facer súa a actividade arredor da obra do autor ao que este ano se lle dedica o Día das Letras. "Gústanos moito que se fale de Manuel María, pero gústanos moitísimo máis que se deixe falar o propio Manuel María, coa súa obra" "Gústanos moito que se fale de Manuel María, pero gústanos moitísimo máis que se deixe falar o propio Manuel María, coa súa obra rica e abondosa", expón o secretario da fundación, que explica que os actos que teñen lugar este sábado "tratan de fuxir das declaracións de amor ao escritor, case sempre esaxeradas e baleiras e buscan compartir colectivamente a riqueza e vixencia dun escritor como Manuel María". Así, apela a "escapar da celebración puramente cerimonial que oculta a propia obra e deixar que a obra sexa a que fale". Alberte Ansede participou da actividade convocada na Coruña, da que tomou parte activa a Agrupación Cultura Alexandre Bóveda, e dá conta da experiencia vivida na lectura pública, "cando moita xente le Manuel María escolle os fragmentos das obras segundo as súas preferencias e, despois de ver a escolla, a sensación é que estamos diante dunha obra tan potente como diversa nas súas temáticas". E é que na Coruña se recitaron desde poemas explicitamente políticos a poemas de amor, íntimos, o lirismo máis exquisito, sobre a identificación coa terra, sobre a lingua… "E leu xente de todos os tramos de idade, desde crianzas a quen están no outono da súa vida". O Concello da Coruña negou o Teatro Rosalía O acto que tivo lugar na cidade herculina non estivo exento de polémica. E é que o Concello impediu que a actividade se desenvolvera no Teatro Rosalía, "a pesar de térmolo solicitado dous meses antes e de non existir ningunha ocupación do local". "Nas xestións feitas diante do concelleiro de Cultura aducíronse problemas no cadro de persoal", lamenta Alberte Ansede, quen advirte de que non é a primeira vez que o Concello da Coruña lles nega outras peticións. Manuel María xa é patrimonio do pobo galego, non é propiedade da fundación que leva o seu nome, ao igual que non son os gobernantes os propietarios dos espazos públicos, di Ansede a respeito da polémica creada polo Concello da Coruña O propio secretario da Fundación Manuel María expuxo no propio acto que "Manuel María xa é patrimonio do pobo galego, non é propiedade da fundación que leva o seu nome, ao igual que non son os gobernantes os propietarios dos espazos públicos". Preguntado polo balanzo destes catro meses de ano Manuel María, Alberte Ansede sinala que "é verdadeiramente espectacular o traballo que se está facendo nos centros de ensino. E tamén a cantidade de visitas dos colexios e dos adultos á Casa-Museo". Salienta a "receptividade moi importante da súa obra", así como a súa posta, de novo, en circulación. Ese, di, é un dos aspectos máis positivos, pois por fin volve estar dispoñíbel e accesíbel ao público a súa obra". Aínda que a meirande parte das actividades tiveron lugar na mañá, na tarde deste sábado realizaranse máis actos de lectura pública da obra de Manuel María. Os lugares e as horas poden consultarse nesta ligazón. [As imaxes empregadas nesta información foron cedidas pola Asociación Cultural Medulio de Ferrol]