Summary: Nun entorno cultural no que a maioría dos museos son públicos e de acceso gratuíto, o Museo do Pobo, unha das máis importantes institucións culturais do país, vén de emprender unha campaña de captación de novos e novas asociadas. "Teño un museo", se chama.

"Son os Rothschild, os Guggenheim ou os Thyssen as únicas persoas que poden posuír un Museo?" pregúntanse desde esta institución cunha campaña que apela á corresponsabilidade colectiva e ao orgullo de ter un museo de todas e todos. "Teño un museo" busca sumar persoas que queiran formar parte desta comunidade como estratexia de reforzamento do Museo do Pobo Galego que, segundo afirman os promotores "só pode vir dunha maior implicación na sociedade galega a través dos socios e socias. Coas súas cotas contribúen ao mantemento económico da entidade, o que é importante; pero non o é menos a inserción doMuseo na sociedade galega a través desta asociación que é o seu alicerce porque canto maior sexa o número de persoas que a conformen e a súa participación na vida do museo, máis se conseguirá un museo forte, independente e plural". E botan a andar a campaña con dúas caras coñecidas da cultura galega, Antía Cal e Fran P. Lorenzo, xunto coa familia Vázquez, todos eles socios do museo, que se deixan retratar pola cámara de Tino Viz xunto cunha peza que escolleron entre os fondos do Museo. O Museo do Pobo Galego é o maior museo privado de Galiza, aínda que no seu Padroado estean representadas numerosas institucións do país, como a Xunta ou o Concello, ademais de universidades, deputacións e diversos museos. O seu sostemento está garantido polas achegas económicas e materiais (doazóns e depósitos) dos seus patróns e socios, e polo patrocinio de diversas institucións públicas e privadas. Foi fundado en 1976 e as primeiras salas inauguráronse en 1977.


Summary: A presenza de Elnosa na ría de Pontevedra é unha das cuestións máis polémicas e máis cuestionadas dentro da bisbarra pontevedresa. A pesar da oposición social, a consellaría de Medio Ambiente renovou a pasada semana, unilateralmente, a autorización ambiental da empresa química, definindo tal feito coma un imperativo legal.

O certo é que o mentado procedemento non asegura a cotinuidade da empresa na zona de Lourizán a medio prazo, pois aínda esta por ver se Costas dá o visto bon á prórroga solicitada para manter a súa actividade no complexo de Lourizán como xa fixo no pasado con Ence. O Concello da Pontevedra xa avisa que levará a decisión da Xunta aos tribunais. Polo momento, e após a renovación ambiental, Elnosa xa non poderá utilizar mercurio para a produción de cloro. A Xunta deu o visto bon desta maneira aos plans da compañía de cambiar a súa tecnoloxía e facer outro tipo de produción que a permita manterse en Lourizán. Dende agora, a empresa contará con tres semanas para desfacerse de todo o mercurio almacenado nas súas instalacións, o que, en teoría, baixará o risco medioambiental de maneira inmediata en toda a zona. O regulamento que rexe a Unión Europea impide seguir usando o devandito elemento químico para a producción de cloro, e a empresa comprometeuse a cambiar a forma de o obter nas súas instalacións no prazo dun ano. Segundo o proxecto presentado pola empresa, agora avalado pola Xunta de Galiza, Elnosa achégase a unha primeira fase na que só fabricará hipoclorito sódico a partir de cloro comprado a terceiros. Unha vez feitas as obras necesarias para a reconversión da fábrica e instalada a tecnoloxía de membrana esixida pola UE, poderá retomar a produción coma tal de cloro e demáis derivados químicos. Dende agora, a empresa contará con tres semanas para desfacerse de todo o mercurio almacenado nas súas instalacións O certo é que a renovación ambiental non colle o Concello pontevedrés por sorpresa. A decisión da Xunta é sinalada como "esperada", en palabras da tenente alcalde, Carme da Silva, pero que igualmente promoveu a indignación por todos os estamentos do goberno municipal e que senten tal feito como unha nova agresión á ría de Pontevedra. O Concello xa prepara un recurso contencioso-administrativo para frear a autorización ambiental integrada. A idea de ir directamente pola vía xudicial parte da dinámica de que pola administrativa nunca se obtén resposta. O goberno local cree que Elnosa fai unha chantaxe a través dos sesenta postos de traballo aos miles de veciños de Pontevedra. Por outra banda, lembra que, na súa opinión, a nova autorización non se outorga respondendo a criterios industriais nin medioambientais. "É unha decisión exclusivamente política", sinala da Silva, que tamén cre que a elección positiva ou negativa sobre tal feito xa estaba tomada antes de o Concello remitir o seu último informe. O goberno local cree que Elnosa fai unha chantaxe a través dos sesenta postos de traballo aos miles de veciños de Pontevedra Xa dentro dos tecnicismos, o Goberno do BNG pontevedrés puxo de manifesto cuestións que non se resolven na solicitude de Elnosa, nin tampouco na resolución do ente autonómico. Preguntas tales como onde verterá Elnosa os seus residuos, ou onde captará a auga e en que cantidade, ben como o traxecto dos camións cheos de cloro que agora deberán achegarse até a fábrica dunha maneira externa; non teñen resposta algunha dentro da nova autorización ambiental. "Imos utilizar todas as ferramentas que permite a lei para tratar de impedir a fabricación de cloro nun entorno urbano", insistiu Carme da Silva, durante a súa declaración aos medios, «porque a maioría dos pontevedreses non queremos que Elnosa siga aí». A tenente de alcalde entende que é normal que os seus traballadores loiten polos seus empregos, mais non a costa de "seguir hipotecando o futuro da ría". Asemade, da Silva sinalou que a autorización ambiental concedida pola Xunta non permite facer obras na fábrica, cuxa petición debería ser tramitada polo Concello. Se é necesario unha mudanza drástica na producción da fábrica, como tal parecen indicar os feitos, Elnosa deberá pedir a aprobación do Concello para as obras necesarias que o permitan. Existe unha sentenza do Tribunal Supremo que obriga a calquera obra de titularidade privada a obter unha licenza municipal, aínda que esté amparada por un proxecto sectorial. Exemplo claro o de Montecelo: a amplicación do hospital sí que se fará cando se aprobe o proxecto supramunicipal, mais Elnosa é unha entidade privada. Non o poderá facer sen pasar pola casa consistorial. Crónica dun ERE anunciado Elnosa despedirá, nun breve prazo de tempo, a parte do seu cadro de persoal pontevedrés. A dirección da compañía anunciou o pasado 30 de novembro ao comité de empresa a intención de presentar un ERE, que ambas partes comezaron a negociar dende o día 7 deste mesmo mes. Polo momento, non se sabe a cuantía de traballadores, dos 65 cos que conta, que se verán afectados. Non hai razóns económicas de por medio (Elnosa achega números positivos). A motivación do expediente de regulación de emprego non sería outra que o propio cambio na produción de cloro, ben coma a incertidume de futuro, cara á posibilidade de non poder continuar a súa actividade como até agora no complexo de Lourizán.


Summary: Os populares rexeitan apoiar unha proposición non de lei do BNG que pide "instar a Xunta a demandar do Estado que exercite as accións administrativas e legais oportunas" para recuperar o Pazo tras acordar votar este venres a favor dunha moción case idéntica na entidade provincial

A pasada semana, todos os grupos con representación na Deputación da Coruña, incluído o PP, presentaron a moción acordada por unanimidade pola que a institución provincial instará o Estado a recuperar o Pazo de Meirás para o patrimonio público, baseándose no informe histórico-xurídico que certifica a nulidade da transmisión do inmoble aos Franco. O texto será sometido á votación do pleno este venres 23 e todos os partidos comprometéronse a votar a favor. Só dous días antes, no Parlamento, os populares veñen de votar en contra dunha proposición non de lei presentada polo BNG na que se solicitaba practicamente o mesmo. A moción da Deputación insta o Estado a recuperar o Pazo; a proposición do BNG insta a Xunta a que demande o Estado que recupere o Pazo Concretamente, o Bloque reclamou "instar a Xunta a demandar do Estado que exercite as accións administrativas e legais oportunas para os efectos de recuperación posesoria e de oficio para o patrimonio público do Pazo de Meirás, e para tal efecto comprometer a colaboración da Xunta". Pero o PP votou non. A súa portavoz, María Antón, pediu "calma" e prudencia e "deixar traballar á comisión de expertos" encargada polo Goberno galego e animou a formación nacionalista a "exercitar as accións legais que consideren oportunas" a través da Deputación de estar convencida da efectividade do informe elaborado a instancias da institución provincial. "O PP defende unha cousa na Deputación da Coruña e a contraria no Parlamento galego", lamenta o BNG O voceiro do BNG na materia, Luís Bará, advertiu de que o PP "defende unha cousa na Deputación da Coruña e a contraria no Parlamento galego" e asegura que a proposta nacionalista "ten plena licenza reclamando que a Xutna actúe" e emprenda accións legais sobre un Ben de Interese Cultural (BIC) así como abrir un expediente sobre o propio BIC. "O BNG basea a súa proposta no acordo aprobado por unanimidade na Deputación", lembroulle. Ademais, o deputado lamentou que o PP rexeitara a proposta do BNG baseada nun informe histórico e xurídico, ao seu entender, "difícil de superar" porque "marca de maneira clara o camiño para a recuperación dese ben". Pero os populares insistiron na súa negativa, indicando que non cren "oportuno neste momento" esa petición, aínda que ven "moi positivo" a iniciativa da Deputación, á que instan a levar a cabo as accións legais correspondentes pola súa conta. "Está fóra de tempo e lugar", dixo Antón, mentres En Marea e PSdeG presentaban emendas á proposta nacionalista, aínda que todas coa idéntica intención de recuperar o inmoble para o público. O PP xustifica a súa negativa en que "está fóra de tempo e lugar" e pide "calma" e "deixar traballar a comisión de expertos" De cumprir co manifestado e acordado, o grupo popular votará este venres a favor da moción acordada por unanimidade no pleno da Deputación. E unirase á petición de instar o Estado a levar a cabo "as accións administrativas e xudiciais oportunas" para a recuperación do Pazo en base ao informe que a institución provincial encargou á Xunta pro Devolución do Pazo. O documento aclara que a transmisión das Torres á familia Franco fíxose a través dun contrato simulado en 1941 cando o ditador levaba utilizando o inmoble desde 1938 e para evitar que pasase a ser parte do patrimonio do Estado. Quen xa non era lexítimo propietario do inmoble asinou nun documento que "finxiu a existencia dunha nova compravenda", tal e como se aclara nun texto que debulla as artimañas do xeneral fascista e dos seus familiares para quedar co Pazo.


Summary: O RD 2335/1980 regula o uso de bandeiras a bordo dos buques no Estado español. O expediente aberto a un barco da Coruña por izar a bandeira galega contempla multa de até 120.000 euros.

Coa lei na man, o armador e patrón galego que se enfronta a unha multa de até 120.000 euros por izar no barco unha bandeira galega de igual tamaño ca española, leva todas as de perder. Se no campo da lóxica, o razonamento deste mariñeiro, Manuel Iglesias, tena toda ("Por que a bandeira galega non pode ser do tamaño e estar á altura da española nun barco? Non o está nos edificios oficiais de Galiza?" ), no campo da lei o conto é outro. O uso da bandeira de España e doutras enseñas a bordo de navíos no Estado está regulada polo Real Decreto 2335/1980, do 10 de outubro. Unha norma que contén tres puntos máis que clarificadores: Calqueira barco, sen importar do tipo que for, enarbolará como "único pavillón" a bandeira española. Que, ademais, deberá ondear no pao de popa e o cumio do pao máis alto da embarcación. Este RD deixa ben claro que non se poderá izar ningunha outra bandeira se non o está a española. E sempre que as dimensións desas bandeiras non superen o terzo da área da enseña española. Pódese izar a bandeira galega? Pódese, indica esta lexislación, igual que calquera bandeira recoñecidas nos estatuos de autonomía. Pódense izar en portos nacionais e augas interiores, iso si, sempre que estea ondeando a española e a galega non supere 1/3 do tamaño desta. Multas na Ría de Arousa e Armada en Catalunya En xullo de 2013 no Sermos Galiza informabamos das queixas e denuncias de mariñeiros sobre as advertencias de multas e expedientes incoados a pequenas embarcacións de baixura da Ría de Arousa por non levar a bandeira española. En marzo de 2015 contabamos a sanción na Coruña a 2 embarcacións de artes menores por non levar a enseña do Estado español. En outubro de 2012, e segundo recollían diversos medios, un navío da Armada española fixo acto de presenza nos portos cataláns de Cambrills e Roses para obrigar a volver a terra a aqueles barcos pesqueiros que non levaban izada e ben visíbel a bandeira española.


Summary: A imaxe da Penélope que tece e destece a súa tea agardando incansábel polo seu esposo dificilmente se axeita á realidade que por moito tempo transmitiu a representación tradicional da muller mariñeira e rural. O documental A Costa das Mulleres desmitifica esta visión ofrecendo testemuños da vida e o traballo femininos.

O proxecto audiovisual A Costa das Mulleres foi presentado a terza feira 15 de outubro na Casa da Cultura do Concello de Vimianzo, celebrando o Día Internacional da Muller Rural. O Grupo de Desenvolvemento Rural (GDR) Costa da Morte está detrás desta iniciativa, desenvolvida a través dunha axuda concedida pola Axencia Galega de Desenvolvemento Rural (Agader) para actividades de igualdade e loita contra a violencia xénero. Como indica Jose Antonio Vila García, xerente da institución, trátase de "pór en valor o que fixo e fai a muller", desde os diferentes sectores, achegando unha perspectiva positiva que se distancie das imaxes negativas que normalmente acompañan esta sorte de campañas. As protagonistas Oito pezas de curta duración recollen os testemuños de nove bravas dos 17 concellos da comarca. "Eu ía ao mar coma os homes, toda a miña vida foi traballar coma unha negra", di Josefa Carrera, de Muxía, quen tamén lembra momentos críticos como o Prestige, dos que elas tamén formaron parte. Entre as entrevistadas, de idades e perfís moi diferentes, as máis novas tamén atopan o seu lugar. Lucía e Lilian Quintela, de Carnota, inciden sobre o papel da muller deportista. Estas irmás, as únicas rapazas da súa clase que xogan ao fútbol, fan un chamamento ás demais a que se animen a practicar esta actividade. Florentina Atán, de Mazaricos, tamén estaba soa na profesión de taxista: "Non me aceptaban ben os compañeiros, e eu tamén me atopaba fóra de lugar". A gandeira Dorinda Moledo, de Dumbría, localiza a diferente educación de homes e mulleres como causa das divisións do traballo por xénero, pero "non porque as mulleres non se defendan igual". Por iso, Isabel Tomé, mestra natural de Cee, incorpora a igualdade nas súas aulas, "se o que fas aquí en cinco horas se desfai despois fóra, é un traballo que vai levar moito tempo". Carmen Riveiro, de Zas, artesá de liño, reivindica unha profesión propia das mulleres, levada ao territorio dos labores non remunerados. Do mesmo xeito, o sector tradicionalmente feminizado dos coidados atópase representado por Loli Fernández, de Carballo, quen comenta as dificultades da conciliación, e Teresa Ferreira, de Vimianzo, quen considera fundamental "termos unha boa formación detrás para nos sentir máis seguras". Futuro O contido quedará axiña en aberto, difundido principalmente a través das redes sociais, a disposición de quen queira empregalo para partillar ou celebrar o papel activo das mulleres no desenvolvemento social e económico. Como di Carmen Riveiro, de Zas, "aínda se ten que avanzar un pouco máis". Pablo Cacheda, realizador do proxecto, recalcou neste senso a "importancia de facer chegar á xente mais nova este recurso audiovisual". Darlle uso está agora nas nosas mans.


Summary: Foi o primeiro festival de webseries do Estado. Na súa segunda edición, do 16 ao 18 de abril, sorprende con dúas novidades: será internacional e irá alén das webseries.

A menos de dúas semanas para a segunda edición do Carballo Interplay, o festival preséntase en público con tres grandes novidades que dan fe das medras da criatura ao longo destes doce meses. Pasa a ser internacional, con webseries seleccionadas entre os máis diversos recunchos a un e a outro lado do Atlántico, dende Colombia, Perú, Arxentina, Brasil ou México, até Portugal, Reino Unido ou Francia. Deixa de estar só centrado neste formato de ficción para converterse en festival de contidos na rede e abrirse aos diferentes múltiples formatos, usos e xéneros nos que callan, dende o humor e a performance interactiva até o documental ou a recuperación do patrimonio audiovisual. E, por último, esténdese no tempo. Dende o pasado outono, realizáronse no Fórum da vila un total de 13 obradoiros con recoñecidos expertos e expertas que tocaron a práctica totalidade dos paus do oficio. Este ano foron un total de 43 as webseries seleccionadas (20 nacionais, 18 internacionais e 5 con versión orixinal galega) entre as máis de 144 que chegaron dende os máis diferentes puntos do planeta, mesmo do ámbito anglófono como Estados Unidos ou Canadá. Nesta aposta pola internacionalización, o Carballo Interplay contactou ao longo destes meses cos restantes festivais internacionais do ámbito e forma parte xa, hoxe en día, dunha rede conxunta. A rede dáse cita en Carballo "O Carballo Interplay servirá de encontro físico a creadores e creadores de Galiza, do Estado e mesmo alén que fan da rede o seu lugar de traballo e experimentación." O Carballo Interplay servirá de encontro físico a creadores e creadores da Galiza, do Estado e mesmo alén que fan da rede o seu lugar de traballo e experimentación. O certame servirá pois, non só de escaparate, senón de punto de encontro e de reflexión. Belén Santa-Olalla adentrarase nas claves do éxito no mundo transmedia coa súa Master Class sobre claves e trucos para conectar coa audiencia. Joan Carles Martorell, produtor multimedia e realizador audiovisual, abordará a profesionalización e produción de contidos no Youtube, e CREA, a asociación de directores e realizadores de Galiza, organizará un coloquio aberto con todos aqueles creadores e creadoras que queiran asistir. Así mesmo, no Carballo Interplay daranse a coñecer os traballos da parte máis formativa do festival, tanto dos obradoiros celebrados nos meses previos, dirixidos a profesionais e afeccionad@s, como do Proxecto Neme, organizado con profesorado e alumnado do IES Parga Pondal co fin de involucrar as xeracións máis novas na recuperación do patrimonio audiovisual da zona. O festival máis "golfo" Mais no festival haberá lugar, e non pouco, para a diversión. Porque o audiovisual e a rede, con humor, é como mellor entra. O certame abrirase nesta ocasión a un novo formato, o Interfight, "o I Encontro de labazadas audiovisuais" entre dous ghits da creación de contidos audiovisuais, @s creadores de todo un exemplo de éxito no mundo das webseries, "Malviviendo", e o dúo cómico de posthumor, Venga Monjas. Unha loita na que as armas dialécticas serán as creacións audiovisuais duns e doutr@s, as súas experiencias, as súas concepcións da rede, e os seus mellores e peores vídeos. "A gala de clausura estará presentada por Carlos Meixide, Tomás Lijó e Suso Alonso no seu trasunto como Irmáns Lumieira." Outra cara coñecida do audiovisual galego, Belén Regueira, será a encargada de conducir outro formato que xa se probou con éxito o pasado ano no Carballo Interplay, o "Código Fonte Audiovisual", a medio camiño entre o monólogo, a proxección de vídeos e a conferencia. Partindo de que as mulleres, e tamén os homes, non nacen como tal senón que aprenden a selo, a xornalista abondará en como as imaxes contribúen a ese proceso nunha sesión titulada con non pouco humor "Mulleres, homes e o audiovisual que os pariu". O formato Código Fonte Audiovisual distribúese con licenza Creative Commons BY-SA e xorde no seo de EMBED, unha comunidade que reflexiona sobre o audiovisual contemporáneo e a cultura audiovisual. O riso será o protagonista único no coloquio aberto "Como facer rir en internet", cos Venga Monjas, Malviviendo e Burnin' Percebes. O festival chegará ao seu momento grande o sábado, na gala de clausura onde se darán a coñecer os gañadores e gañadoras nas diferentes categorías. Estará presentada, nesta ocasión, por Carlos Meixide, Tomás Lijó e Suso Alonso no seu trasunto como Irmáns Lumieira. A música tomará esa noite o relevo para fechar os tres días de festival, co pospunk, o rock progresivo e a electrónica de Igmig e o dispendio escénico e festivo de República Disco Apocalipso. Carballo quere amosar así, máis unha vez, a súa aposta polo coñecemento e pola creatividade, porque a cultura, en verbas do alcalde nacionalista, Evencio Ferrero, é tamén economia, e, como destacou o concelleiro de Promoción Económica, Xosé Regueira, un importante espello de proxección en positivo cara ao exterior. *Fotos de Tamara de la Fuente, da presentación, esta terza feira 31, da programación completa do Carballo Interplay.


Summary: A Xunta afogou a política institucional de recuperación da memoria que se desenvolvera durante o bipartito, mais a defensa de accións públicas contra o esquecemento deféndense a nivel institucional no Concello de Pontevedra que bota a andar un programa para recuperar a historia das mulleres que defenderon a liberdade e que terá no "Simposio sobre a represión franquista contra as mulleres" dos días 7 e 8 de xuño unha das súas principais actividades.

Cómpre continuar coa investigación, divulgación e homenaxe ás persoas que defenderon a liberdade e foron por iso vítimas da represión e, en maior medida, das mulleres, dobremente silenciadas. Con este punto de partida, o Concello de Pontevedra desenvolverá unha programación específica encamiñada a dar a coñecer e recoñecer o labor das mulleres na loita contra o franquismo. Unha das persoas que está á cabeza desta programación que quere contribuír a recuperar a memoria está o Concelleiro Luís Bará, Director Xeral de Cultura no bipartito que botou a andar a ampla programación de recuperación da historia que se prolongou en toda a lexislatura mais tivo o seu punto álxido no ano 2006, recoñecido oficialmente pola Xunta como Ano da Memoria. Por vez primeira desde o goberno da Xunta se asumía unha política pública de recuperación da memoria que se fundamentou en tres eixos básicos, por unha banda a investigación -do que naceu o proxecto interuniversitario "Os nomes e as voces", pioneiro na recuperación da memoria-, difusión, coa organización de congresos, exposicións, publicacións e apoio directo ás asociacións, e homenaxe, con históricos actos de recoñecemento do papel daquelas persoas que eran memoria viva do golpe militar e a posterior represión. Coñecemento e recoñecemento ás mulleres Pasados xa catro anos da entrada do PP no goberno da Xunta que supuxo o esfarelamento de todas as liñas abertas de recuperación da memoria desde o goberno, en Pontevedra consideran que o coñecemento e o recoñecemento das persoas ás que se lle debe a loita pola democracia non se pode interromper e, nese sentido, nace un programa de actividades que se focaliza de maneira especial nas mulleres, cun dobre esquecemento na historia. As mulleres como peza fundamental da resistencia, como vítimas da represión e depositarias e transmisoras de memoria son as protagonistas deste programa que bota a andar o Concello de Pontevedra a través das súas concellarías de Cultura e Patrimonio, e que integra desde traballo de difusión en barros, parroquias e centros de ensino con proxeccións de audiovisuais e conferencias até a organización das "Xornadas sobre a represión franquista contra as mulleres" que terán lugar os días 7 e 8 de xuño. A presentación do proxecto "Digna rabia" da man de Ángel Rodríguez Gallardo e M. Victoria Martins, a proxección do documental "As silenciadas (Historia de mulleres represaliadas na posguerra" de Pablo Ces con guión e investigación de Aurora Marco ou a apertura da exposición "Vermellas. Chamábanlles "rojas" da USC-Campus de Lugo, comisariada por Carme Blanco son algunhas das actividades que integra o programa. Unha homenaxe cun roteiro da represión franquista de xénero en Pontevedra guiado por Pepe Álvarez Castro terá lugar o venres 28 de xuño a partir das 20 horas. Simposio sobre a Represión O programa xira tamén arredor do "Simposio sobre a represión franquista em Galiza (1936-1975). As mulleres: vítimas da represión, protagonistas da resistencia" que terá lugar no Pazo da Cultura os días 7 e 8 de xuño e que xuntará à boa parte das persoas que investigaron e traballaron pola recuperación da memoria das mulleres. Dúas das máis destacadas investidoras e difusoras da historia das mulleres abrirá e pecharán o simposio de Pontevedra. A profesora Carme Balanceo será a encargada de inaugurar ás 17.15 do venres 7 as intervencións coa conferencia "Memoria, mulleres, represión, resistencia e liberación" mentres Aurora Marco pechará o simposio o sábado 8 ás 19.15 coa titulada "Galegas na resistencia antifranquita" Entre as dúas charlas, darase conta do estado da investigación, das políticas públicas da memoria e o seu desmantelamento, ou de experiencias particulares de recuperación da historia, alén da homenaxe pública tributada a un grupo de persoas que viviron directamente o golpe militar e a represión que veu despois. Entre as distintas intervencións, Andrés Domínguez Almansa presentará os resultados do proxecto Nomes e Voces, Julio Prada falará do franquismo e a represión de xénero, Ana Cebreiros achegaranos á Sección Feminina, Victoria Martíns ás galegas nos cárceres franquistas e Xosé Álvarez Castro á represión contra as mulleres en Pontevedra. Luís Bará repasará as políticas públicas da memoria na Galiza e os grandes fitos de recuperación que tiveron lugar no goberno da Xunta de 2005-2009. A inscrición nas xornadas está aberta e faise a través do enderezo electrónico mulleresmemoria@gmail.com.


Summary: No teatro que leva o seu nome, na Coruña, cidade que hai cen anos homenaxeaba a Manuel Murguía, Rosalía de Castro recibirá o recoñecemento popular con voces poéticas e música no 150 aniversario da publicación de Cantares Gallegos.

Cen anos despois de que a cidade lle rendera homenaxe a Manuel Murguía no seu oitenta aniversario, Rosalia de Castro será lembrada no teatro que leva o seu nome nun concerto-recital o vindeiro domingo día 19 ás oito do serán. O Teatro Rosalía de Castro acollerá un encontro de música e poesía no que participan o Concello e a Fundación Rosalía de Castro e n o que se sentirán as voces de Anxo Angueira, Dores Tembrás, Elvira Varela, Luz Pozo, Estíbaliz Espinosa ou Xurxo Souto. A Banda Municipal da Coruña, Cantigas da Terra, Lydia Botana, Miguel Ladrón de Guevara, Sito Sedes ou Pedro Lamas porán música a esta homenaxe da cidade á poeta. "O pobo destas mesmas rúas que ela pisou, o pobo deste mar que ela cantou, o pobo que honrou a Moore como ela o honrou devólvelle hoxe a Rosalía as pisadas, o canto e maila honra. E devólvellas no seu, no teatro da arte, no espazo escénico que leva o seu nome. Rosalía no Rosalía. Afortunada, feliz, luminosa escolla" escribe Anxo Angueira na presentación do programa da homenaxe. Tres días antes da conmemoración, en Portas Ártabras celebrarase o 150 aniversario da publicación de Cantares Gallegos coa presentación de dúas novas edicións da obra, a ilustrada por Pepe Barro (El Patito Editorial) e a crítica de Anxo Angueira (Xerais). Ademais de Angueira e Barro, Felipe Senén participará no acto no que tamén se lembrará o aniversario desa outra homenaxe que se quere reivindicar, á que a cidade lle tributou a Manuel Murguía ao facer oito décadas, hai agora cen anos.


A paralización da Xustiza polo coronavirus só está detrás da metade da demora acumulada polas comparecencias pendentes e de dous dos seus catro aprazamentos, nunha causa con múltiples erros e atrasosO pasado 10 de outubro o xulgado instrutor do accidente de Angrois foi coñecedor dunha declaración xurada dun ex-mecánico de Talgo que aseguraba, seis anos despois do sinistro, que á media hora do descarrilamento "varios directivos" da empresa "deron a orde taxativa de borrar todas as avarías que tiña o tren da base de datos". Ese mecánico e os tres responsables de Talgo aos que identificou aínda non foron interrogados, e non o serán cando menos ata o 10 de xullo, nove meses despois da denuncia, só dous días antes das eleccións galegas do 12X e ás portas do 24 de xullo, sétimo aniversario do accidente no que morreron 80 persoas. Neste tempo, a paralización da Xustiza polo coronavirus só está detrás da metade da demora acumulada por esas comparecencias pendentes e de dous dos seus catro aprazamentos, nunha causa que xa acumulaba múltiples erros e atrasos. "A Xustiza lenta non é xustiza", lamenta o presidente da Plataforma de Vítimas do accidente, Jesús Domínguez, quen pon o foco máis alá do coronavirus e lembra que as demoras "veñen de atrás, toda a instrución está chea de atrasos"."A Xustiza lenta non é xustiza", lamenta o presidente da Plataforma de Vítimas do accidente, Jesús Domínguez, quen pon o foco máis alá do coronavirus e lembra que as demoras "veñen de atrás, toda a instrución está chea de atrasos e erros"A declaración xurada do ex-mecánico de Talgo, facilitada ao xulgado pola Plataforma de Vítimas e que a empresa negou anunciando unha querela contra o seu antigo empregado, chegou cando a Audiencia Provincial da Coruña estaba a piques de decidir se avalaba a proposta do xuíz instrutor de levar xa a xuízo como únicos responsables do sinistro ao maquinista do tren, Francisco José Garzón, por despistarse e non frear a tempo antes da curva de Angrois, e ao daquela director de Seguridade na Circulación de Adif, Andrés Cortabitarte, por non avaliar e paliar o risco que alí existía como esixía a normativa.Ao coñecer a denuncia do ex-mecánico do 10 de outubro, un mes despois a Audiencia da Coruña ordenou ao instrutor que a investigase antes de decidir sobre o remate ou non da instrución. Tres días despois o xuíz fixou os días 12 e 13 de decembro para tomar declaración ao denunciante e a tres cargos de Talgo, pero varios avogados de Madrid solicitaron ao xuíz que concentrase nun único día as catro declaracións para facilitarlles e acurtar os desprazamentos e o xuíz adiou as comparecencias ao 23 de xaneiro. O segundo aprazamento chegou despois de que o avogado da plataforma de vítimas advertise de que ese día tiña un xuízo por outra causa noutra cidade, e o instrutor pasou as declaracións ao 13 de marzo, cinco meses despois da denuncia. Para daquela xa había dificultades de movemento polo coronavirus que afectaban especialmente a Madrid, de onde son varios avogados, e o xuíz adiou por terceira vez as comparecencias ata este venres 29 de maio, e fixounas por videoconferencia nun xulgado de Majadahonda. Ese xulgado di agora que non se poden facer alí as declaracións e o instrutor volve adialas, por cuarta vez, para o 10 de xullo, xa de novo en Santiago, "unha vez cesado o estado de alarma".Nestes preto de sete anos o caso cambiou de instrutor e fiscal, os maxistrados cometeron erros nos seus autos e a Xunta impuxo dous peritos sen experiencia en materia ferroviariaNeste tempo o sistema xudicial evidenciou diversas eivas e demoras na instrución, na que os propios maxistrados implicados na causa cometeron en varias ocasións erros nos seus autos ao citar normativa ferroviaria ou nomes que eles mesmos acabarían corrixindo posteriormente en novos escritos días, semanas ou mesmo meses despois.Os peritos xudiciais encargados de analizar o accidente tardaron medio ano en comezar a traballar porque dous dos inicialmente elixidos polo xuíz por sorteo de entre os mellores profesionais de cada colexio de enxeñeiros foron substituídos pola Xunta por dous funcionarios seus sen experiencia previa en materia ferroviaria. Posteriormente un deles plaxiaría partes da súa peritaxe da investigación oficial realizada por Fomento que facía responsable só ao maquinista. E os outros peritos terían que pedir en varias ocasións ao xuíz que lles axudase a reclamar a varias empresas públicas e privadas documentos que non lles querían facilitar.Un ano despois do sinistro o primeiro xuíz instrutor, Luis Aláez, conseguiu un cambio de xulgado e un novo maxistrado, Andrés Lago Louro, tivo que tomarse varias semanas para facerse cun sumario que xa daquela acumulaba máis de 40 tomos. Posteriormente o segundo instrutor tomaríase o seu tempo para ir chamando a declarar aos peritos (cinco meses desde que entregaron os seus informes ata que os ratificaron verbalmente). E en maio de 2017 cambiaría tamén o fiscal do caso, despois de que o primeiro, Antonio Roma, centrado só en investigar o maquinista, conseguise outro posto. Agora Lago Louro vén de obter tamén praza noutro xulgado, pero o poder xudicial permitiralle rematar a instrución do accidente de Angrois para evitar as demoras que se producirían cun novo cambio de xuíz.


Summary: Reescribir a "conquista" de América, darlles un lugar na Historia ás mulleres, aos pobos, aos desposuídos. Eles transportan a morte, de Helena Girón e Samuel Delgado, foi a triunfadora do festival Novos Cinemas de Pontevedra cun relato desmitificador sobre a colonización e a orixe do capitalismo.

"Un filme que esculpe a través da súa materialidade sensíbel e agreste unha fantasmagoría que infecta e asombra. Ese asombro é fermoso e necesario, xa que é traballado a través da reivindicación dunha posición revisionista dun pasado colonialista glorificado, nun presente en perigo de glorificalo novamente. Pola xustiza e dignidade dunha cámara que filma corpos coma se fosen paisaxes". Así xustificaba o xurado internacional do festival Novos Cinemas de Pontevedra a entrega do premio á mellor longametraxe da Sección Oficial ao filme Eles transportan a morte, de Helena Girón (Santiago, 1988) e Samuel M. Delgado (Tenerife, 1987), un recoñecemento que vén sumarse aos xa recibidos en nos festivais de Toulouse, Donostia, Venecia e O Cairo. Eles transportan a morte remóntase a un dos esteos sobre o que descansa o imaxinario hispano (e que volve operar con forza como impulso retardatario): a conquista e colonización de América. A reescrita crítica dese mito fundacional toma a forma dun intento de fuga de tres homes da tripulación de Colón que, tratan de fugarse do barco no que foran enrolados a cambio de no ser executados na Península. O escenario, son as illas Canarias, a primeira etapa da expedición e o lugar de nacemento de Samuel M. Delgado. En Canarias practicáronse moitas das "tácticas" que despois se levaron ao outro lado do océano durante a colonización do continente americano "Eu traballo con Samuel desde hai anos", apunta Helena Girón en conversa con Nós Diario, "e a necesidade de localizar a película nestes dous territorios -Galiza e as Canarias- xurdiu dunha forma moi orgánica, moi natural, porque precisabamos destes dous escenarios: un que tivese que ver co Vello Mundo e outro que estivese relacionado cos primeiros descubrimentos. E as illas Canarias estaban sendo colonizadas naquel momento e foron o paso previo á colonización do Novo Mundo. En Canarias practicáronse moitas das "tácticas" que despois se levaron ao outro lado do océano durante a colonización do continente americano. Daquela parecíanos moi acaído crear esta dialéctica entre dous territorios periféricos, que todo encaixaba para o que queriamos contar". Beli Martínez, unha das produtoras da película -unha coprodución de Filmika Galaika con El Viaje, Blond Indian Films e La Banda Negra- incide en que as cinematografías galega e canaria actúan dunha forma moi semellante na súa forma de traballar "ambas apostan nun cine arriscado e de autor que cuestiona as formas cinematográficas e que cuestionan os relatos oficiais, como é o caso de Eles transportan a morte". O conquistador e a bruxa A peripecia dos tres náufragos atopa o seu contrapunto noutra viaxe, na Galiza, dunhas mulleres que quedaron no lugar de orixe: alí, unha muller trata de salvar á súa irmá moribunda coa axuda dunha "bruxa", dunha curandeira. As dúas viaxes, a dos homes por un lado e a das mulleres polo outro, transfórmanse en eixos narrativos que se complementan na busca das raíces do presente. "A idea estrutural da película xa estaba, dalgunha maneira na anterior película que fixeramos Plus Ultra, explica Girón. "Queriamos poñer en cuestión eses mitos do Estado que son, por unha banda, os relatos épicos sobre a conquista, e por outra banda, o estereotipo da bruxa, que tamén ten o seu núcleo inicial no século XV. Neste aspecto serviunos de guía o clásico do feminismo Calibán e a bruxa, de Silvia Federici, que explica como o capitalismo -e, tamén, en certo modo, a modernidade- puido desenvolverse grazas ao proceso de colonización e como ese proceso non tería sido posíbel sen o disciplinamento e control do corpo das mulleres. É moi intelixente como ela traza a relación entre estes dous procesos. E esta idea -que parece moi teórica- axudounos moito a estruturar a película e a escoller esas dúas historias como eixos da narración". "A película sempre quixo poñer en valor todas esas memorias que non atoparon o seu lugar e coas que nós sentimos máis afinidade. Para que existan, temos que imaxinalas", di Helena Girón Beli Martínez sinala, ademais, que é un tema de actualidade, que "para entender o mundo no que estamos vivindo actualmente é importante volver ao pasado e para comprender a deriva do capitalismo é necesario volver sobre este capítulo da Historia e facer unha lectura crítica do relato oficial. A fin de contas, o que esta pelicula conta é a historia de aqueles dos que nunca nos falaron". Efectivamente, a relectura da historia toma a forma dun relato protagonizado polos esquecidos, pola recuperación dos pobos como motores da historia. "Esta foi unha das poucas cousas que tiñamos claras desde o inicio mesmo do proxecto", declara Girón. "Queriamos falar de moitos aspectos da morte, mais tamén da morte da memoria dos desherdados, das persoas cuxa lembranza quedan sempre oculta pola Historia oficial e pola normatividade: o patriarcado, o racismo... A película sempre quixo poñer en valor todas esas memorias que non atoparon o seu lugar e coas que nós sentimos máis afinidade. Para que existan, temos que imaxinalas".


Summary: Culpa as 50 persoas que se fecharon na biblioteca de Ourense dos "estragos" e advirte de que "non permitirá que queden impunes". Na rúa, centos de voces responden á actuación policial: 'Rebelión, desobediencia, contra a súa violencia'

A consellaría de Educación tamén 'carga' contra @s estudantes. Nunha nota de prensa emitida nesta cuarta feira, arremete contra as 50 persoas que ocuparon a Biblioteca Municipal de Ourense, e que foron desaloxadas pola forza de madrugada por un bo número de antidisturbios. Para o departamento que dirixe Jesús Vázquez, os estragos que o estudantado atribúe á policía española causáronos el@s mesm@s, e avísa@s de que "non permitirá que queden impunes. "Romperon unha mesa, provocaron danos nos andeis e fixeron desaparecer unha bandeira de España", denuncia a nota emitida pola Xunta de Galiza, que recrimina tamén @s alí pechad@s o "aspecto de suciedade" que presentaba o edificio público "polos restos de comida, bebida e velas". Segundo di, os feitos foron postos en coñecemento do xulgado de Instrución de garda. Para alén de que a narración do desaloxo feita pola Consellaría nada ten que ver coa versión achegada polo estudantado, a nota engade que @s pechad@s "tiñan colocadas pancartas asinadas por Galiza Nova, Xuventudes Comunistas, Estudiantes sen Futuro e AMI, e deixaron no habitáculo ocupado bandeiras comunistas e nacionalistas galegas". Centos de berros: 'Rebelión, desobediencia contra a súa violencia'Mais a explicación da Xunta non convenceu aos centos de persoas que se botaron ás rúas nas principais cidades do País para condenar unha actuación policial que os colectivos que convocaran o desaloxo --Galiza Nova, Xuventude Comunista, Adiante, Ami, Liga Estudantil, Liga Comunista Libertaria, 15-M Asemblea Aberta Ourense e Estudantes sen Futuro-- cualificaron de "represiva e violenta", alén de manifestaren o apoio ao estudantado ourensán. En Compostela a concentración estaba fixada para as sete do serán na Praza do Toural. Aos berros de 'Menos policía e máis educación' ou 'Rebelión, desobediencia, contra a súa violencia', ao redor de 150 persoas percorreron as rúas da capital da Galiza baixo o atento ollar da policía española, nunha camiñada polas principais rúas da Cidade Vella que foi aproveitada para protestar polo mesmo polo que se encerraran @s estudantes de Ourense: en contra dos recortes no Ensino público.


Summary: A Coordinadora Galega de ONG para o Desenvolvemento vén de publicar un balance do último ano de traballo das entidades de cooperación internacional con base na Galiza. 'Nós Diario' analiza as chaves deste informe e debulla os retos de futuro das ONG galegas cunha das súas autoras, María Paz Gutiérrez.

—No informe O traballo das ONGD galegas no mundo. A sororidade entre mulleres, sinalan que 63% das persoas ás que axudan son mulleres. Podemos falar dunha feminización da pobreza?Como en calquera outro ámbito, as mulleres sofren especialmente calquera tipo de crise, agresión ou violencia polo mero feito de selo, e a cooperación internacional ten que incidir neste feito. Por iso, desde as ONGD galegas, desenvolvemos proxectos que teñen como fin último mellorar as condicións e oportunidades das mulleres, incorporando sempre o enfoque de xénero. —As mulleres son tamén maioritarias no voluntariado —70%— e nos últimos anos logrouse que ocupen a meirande parte dos altos cargos das entidades, ao contrario do que acontecía en 2012.Ámbitos como os coidados ou a solidariedade estiveron historicamente protagonizados por mulleres, e a cooperación internacional non é allea a isto. O máis salientábel é que xa non só estamos nas bases, senón que tamén empezamos a ocupar os postos de dirección das nosas entidades. —Que outras conclusións tiraría deste balance?Gustaríame destacar que somos un sector consolidado, forte e profesionalizado na Galiza. Actualmente, empregamos 136 persoas nas oficinas, na xestión de fondos públicos, na intervención directa... Despois de varios anos nos que a cooperación galega estivo de capa caída, da man tamén dun aumento orzamentario, empezamos a traballar mellor, con máis previsión e consolidando procesos, que é a nosa forma de traballar sobre o terreo. SÓ PARA PERSOAS SUBSCRITORAS | Desigualdade e shocks capitalistas no século XXI —O pasado ano colaboraron de forma directa con ONG 25.654 persoas, entre socias, voluntarias e traballadoras. Diría que a Galiza é un país solidario?Sempre o dicimos, somos un país solidario e comprometido, e así o demostramos cada vez que se produce unha gran traxedia humanitaria. Rapidamente nos poñemos mans á obra para achegar axuda e recursos económicos ás poboacións damnificadas. Quizais falta consolidar ese compromiso, que non se reduza aos momentos de maior atención mediática, senón facer apostas a longo prazo. Por exemplo, facéndonos socias de entidades de cooperación internacional. Ese compromiso firme todo o ano dá garantías para facer o noso traballo. —Quizais sexa esa volatilidade da atención mediática o principal problema da cooperación humanitaria.Podemos sacar unha lectura positiva disto e é que non somos inmunes á dor allea, cando a vemos nos medios interpélanos e respondemos. Mais efectivamente ten esa outra cara, o que chamamos os conflitos esquecidos, todos aqueles que tiveron un enorme eco mediático e agora xa non lles prestamos atención. O apoio redúcese, o conflito non, e debemos lembralo sempre. E tamén é unha responsabilidade dos medios. —A ONU advertiu recentemente que estamos a padecer un retroceso de cara ao obxectivo de 'fame cero' en 2030. É este o maior reto á que nos enfrontamos nos próximos anos?A incerteza e a complexidade do momento social, económico e político no que vivimos fai que os retos sexan moitos. Alén da fame está a vulneración sistemática de dereitos. As derivas autoritarias dos gobernos do Salvador, Nicaragua ou Guatemala ponnos as entidades e as nosas sociais locais en perigo, xa que as persoas que traballan sobre o terreo están a ser perseguidas e criminalizadas. E tamén é importante que cando vén unha crise non se recorte en cooperación internacional, algo que xa vivimos no pasado e que agardamos que non volva ocorrer. 19 millóns de persoas, con fame no Iemen A Covid-19 si entende de nacionalidades María Paz Gutiérrez pon o foco en como a pandemia da Covid-19 acentuou a desigualdade: "Aquí advertíannos de dúas cuestións fundamentais, lavar as mans e evitar os amoreamentos, mais en moitas das poboacións nas que traballamos isto era todo un reto, xa que a auga non chega a todo o mundo e o amoreamento é habitual en moitas vivendas", sinala. Boa parte dos esforzos das ONGD galegas centráronse nestes dous últimos anos en "garantir as condicións necesarias para afrontar a pandemia". Porén, un elemento tan básico e esencial para combater a pandemia como a vacina non se distribuíu polo mundo adiante de forma equitativa: "Mentres os países enriquecidos acaparaban a meirande parte das doses, en moitos lugares apenas chegaban", censura. Efectos da Covid: máis riqueza para unha elite e incremento da brecha social


Summary: O sindicato elixiu Manuel Villaverde no seu Congreso do Leite como novo responsábel do sector lácteo.

O Sindicato Labrego Galego (SLG) desenvolveu esta sexta feira en Lalín o seu Congreso do Leite, do que saíu elixido Manuel Villaverde como novo responsábel do sector no sindicato para os vindeiros catro anos ─en substitución de Lupe Prado─, nos que estará acompañado por Ana Rodríguez como número dous. O SLG abordou este congreso coa conciencia da crise crónica que sofre este sector, cun feche permanente de granxas por falla de relevo xeracional e expectativas, así como uns prezos do produto en orixe que son sempre os máis baixos do Estado e uns dos máis baixos da Unión Europea. Galiza conta, segundo os últimos datos oficiais, con 6.694 granxas de leite, que representan 55% do total das existentes no Estado español (12.008) e son responsábeis do 31% da produción láctea estatal. Porén, desde o sindicato recoñecen que o feche de granxas no sector lácteo galego "foi brutal na última década se temos en conta que no ano 2010 había 12.000 explotacións activas perfectamente viábeis se tivesen recibido o necesario apoio da Administración". De feito cren que estes datos son "a constatación do fracaso das políticas agrarias da Xunta e do Ministerio de Agricultura, que segue a permitir o desmantelamento dun sector vital para o noso medio rural en aras dunha mal entendida modernidade". Un dos aspectos sobre o que chaman a atención no sindicato é na falta de terras para dotar as explotacións leiteiras de base territorial suficiente. "A permisividade da Xunta coa forestación ilegal de terras agrarias levou Galiza a ser un dos territorios da Unión Europea con menor superficie agrícola", denuncian. Conflito servido A falta de terras e o incremento produtivo das granxas que van quedando fan que o modelo predominante camiñe cada vez cara a unha maior intensificación e, polo tanto, cara a unha maior dependencia de insumos do exterior, o que nos fai especialmente vulnerábeis, advirten. "Nos vindeiros anos, é previsíbel que a escaseza de petróleo se traduza nun notábel incremento no prezo do millo e da soia importados, dos fertilizantes nitroxenados, do carburante necesario para traballar as terras e transportar as producións... Incremento constante de custos co prezo para o leite en orixe máis baixo do Estado e un dos máis baixos de Europa: O conflito está servido", alertan. A isto suman que as obrigas para acceder ás axudas da nova PAC ─necesarias para compensar uns prezos artificialmente baixos─ van ser cada vez maiores, sobre todo en relación coas emisións de gases de efecto invernadoiro do gando vacún. No Congreso do Leite falaron polo miúdo disto e doutros desafíos, desde a Lei da cadea alimentaria ou o proceso xudicial iniciado contra o Cártel do leite, até os danos da fauna salvaxe, as relacións coa industria ou o decreto para a nutrición sostíbel do solo agrario.


Summary: Ana Garrido reivindica a autora dos 60 e 70 cun ensaio gañador do premio homónimo

"Éste vaise i aquél vaise, / e todos, todos se van. / Galicia, sin homes quedas / que te poidan traballar", ecoan os versos de Rosalía en Follas Novas. Mais esa hemorraxia migratoria, como retrataba a autora, deixaba atrás "corazóns que sufren / longas ausencias mortás, / viudas de vivos e mortos / que ninguén consolará". Desta figura versa precisamente o ensaio gañador do Premio Xohana Torres 2019. Co título Xohana Torres: Das viúvas de vivo á muller navegante a investigadora Ana Garrido salta entre dúas iconas da literatura galega, mais tamén do feminismo. O estudo sobre a obra de Torres enmárcase nun traballo moito máis amplo, co que Garrido persegue esas "viúvas de vivo" na literatura galega, opostas ao que se chegou a converter no modelo dominante, que identifica con Díaz Castro e a idea da Penélope que espera eternamente o retorno do emigrante. Fronte a isto, Garrido segue a liña de denuncia rosaliana da muller como parte silandeira da emigración, que sofre ao "caer sobre ela unha carga de traballo xigantesca". Nos textos do período das Irmandades da Fala ou do exilio, a profesora detecta como se mestura a imaxe desa muller que agarda coa da "tola consciente", pois "hai pouca saída para a viúva de vivo que non se conforma coa súa situación", comenta, o que a condena a esa posición de demencia. Isto aparece, por exemplo, no conto final das Historias e invenciones de Félix Muriel (1943), escrito por Rafael Dieste en Bos Aires. A muller navegante Deste traballo, moi extenso e disperso en diferentes revistas como Madrygal ou Abriu, Xohana Torres vólvese elo fundamental porque "é a que acaba de revolucionar o tema que enunciara Rosalía: a viúva de vivo como denuncia social". Porén, a investigadora percibía un baleiro de coñecemento arredor da autora, focado sobre todo na súa faceta poética, esa muller navegante que se opón á espera permanente da Penélope idealizada. "Dos 80 en diante está super estudada, tense falado moito e moi ben dela", afirma, mais da etapa anterior, nos poucos artigos que atopaba as cousas que non lle cadraban. É o caso de textos de críticas feministas que ven na nai de Maxa, a protagonista de Adiós, María, unha muller que "claudica ante as necesidades do home e deixa atrás os fillos", explica Garrido. "Xohana Torres acaba de revolucionar o tema que enunciara Rosalía: a viúva de vivo como denuncia social", di Garrido Iso non tiña senso desde a perspectiva activa e implicada da Torres da época, para alén de que na realidade do momento "moitas mulleres estaban saíndo á emigración; entón Galiza estaría chea de abandonadoras de fillos!". O que fai a escritora, pola contra, é ofrecer "outros modelos de muller, moi en relación coa emigración ou co exilio -presente tamén no teatro-, que non se resignan ao papel asignado", opina Garrido. Neste senso, entende que Maxa comeza a ser "unha orfa de vivo consciente, aínda que non sabe saír da situación", chegando a se contemplar a si propia como un cristo ou unha virxe crucificada. "Esa figura comeza a rachar coa idea de muller galega unida á viúva de vivo, esa matriarca sacrificada que o deixa todo pola familia, que só vive para os demais", di Garrido. O que ás veces pode mesmo semellar unha imaxe moi feminista, para ela non o é -nin cre que o fose para Torres- porque "agocha a situación opresiva e de traballo excesivo que viven elas, á parte de que non teñen opción". Dentro desta gama, a nai de Maxa aparece marcada como a primeira muller que escolle marchar, opción non vencellada aos designios masculinos. "Ela decide non ser viúva de vivo", afirma a investigadora. "A cuestión da emigración feminina aínda hoxe se ve pouco na literatura galega", observa Garrido Cabe destacar que "Torres escribe en paralelo á emigración dos anos 60 e 70 a Europa, cando a muller comeza a coller as maletas, moitas mesmo marchan soas". Este gran cambio "aínda hoxe se ve pouco na literatura galega", observa Garrido, se ben destaca autoras como Eva Moreda que si o trataron. En terra de homes Xohana Torres foi unha muller "rodeada polos homes de Galaxia", que participa activamente da vida cultural. "Pero cando miras as críticas que fai das súas obras Carvalho Calero, por pór un exemplo, ás veces non parece que falen da mesma obra", indica. As referencias á súa "sensibilidade" ou a tópicos como "que se nota que comezou coa poesía", moi vencellados á escrita feminina. "Tampouco comprende por que a protagonista de Á outra banda do Íberr (1965) é unha muller exiliada, cando a el lle parece máis interesante o seu home", comenta Garrido. "Nin sequera chega a ver que o principal nesa peza teatral é o dilema que ela vive, non sobre volver ou non volver, senón de ser capaz de decidir por si mesma que quere facer", algo que aparece explícito no texto. A investigadora atribúe isto a que os intelectuais do momento "non estaban preparados para entendelo". Logo, moitas críticas beberían deste pouso, pois "non é tan doado recuperar o potencial tan forte que ten toda a obra de Torres, incluída a anterior aos 80, porque se escureceu na ditadura e nunha época con ese peso machista tan forte". Outra emigrada A da propia Garrido é unha experiencia de emigración, pois desenvolve este traballo desde a Universidade de Varsovia (Polonia), onde comezou en 2010 a traballar como lectora. Logo ficou a facer o doutoramento cunha oferta do centro. Actualmente está en dous grupos de investigación: GENIA, máis centrado no feminismo, e (Outra)Iberia, que traballa sobre linguas minorizadas (o galego entre elas) con integrantes de diversas facultades. Outra navegante, nuns tempos distintos nos que a emigración, doutro modo, continúa moi presente. Pero iso é xa outra historia.


Summary: Néstor Rego considerou "inaceptábel" que o Goberno estatal pretenda gravar o uso das autovías cando na Galiza non existe un transporte público adecuado que poida resolver a mobilidade obrigada.

O deputado do BNG no Parlamento, Néstor Rego, criticou a medida anunciada polo Goberno español de implantar peaxes nas autovías estatais a partir de 2024 polos "efectos negativos que tería para as clases populares e para os custos das actividades económicas, que perderían competitividade", e considerou esta iniciativa "un roubo, unha medida antisocial e antigalega". Que data manexa o Goberno español para implantar peaxes en todas as autovías estatais? O deputado nacionalista cualificou "inaceptábel" que o Goberno estatal pretenda gravar o uso das autovías cando na Galiza non existe un transporte público adecuado "especialmente ferroviario", que poida resolver a mobilidade obrigada e reclama implantar xa as 'cercanías' de Renfe. Para Rego, o Executivo estatal recoñece que se trata dunha medida "de recorte social", xa que "é unha exixencia de Bruxelas polos fondos Next Generation", a pesar de defender con anterioridade que estes "non eran condicionados". O Goberno do Estado regulará o sistema de telepeaxes para facelo compatíbel co resto de Europa Neste sentido, a formación acusa o Goberno do Estado español de pretender facer pasar esta medida por "sustentábel", co obxectivo de "disuadir do uso do vehículo particular". Iniciativas rexeitando a instalación de peaxes Segundo explicou Rego, o BNG presentou varias iniciativas no Congreso rexeitando esta posibilidade "polos efectos negativos que tería para as clases populares e para os custos das actividades económicas". As peaxes da AP-9 soben 3%, por riba da media estatal Aliás, o deputado defendeu que esta medida sería especialmente negativa para a Galiza, "un país con poboación dispersa, que carece dun transporte público que resolva a mobilidade obrigada e que ten unha localización xeográfica periférica na Península e en Europa que obriga as empresas a utilizar as autovías para colocar os seus produtos nos mercados peninsular e europeo". Para o deputado nacionalista, "está ben" bonificar a liña do Eixo Atlántico durante catro meses, "mais estaría moito mellor mellorar os servizos, conexións, frecuencias e prezos ao longo de todo o ano; implantar as 'Cercanías' de Renfe en todas as áreas metropolitanas da Galiza; modernizar liñas como Ferrol-A Coruña ou A Coruña-Lugo; conectar Santiago con Lugo e despregar a rede de transporte ferroviario de mercadorías". A peaxe en autovías non suporá "agravios" entre territorios, segundo o Goberno español Rego asegurou que "resulta sorprendente que este Goberno, que se autocualifica como 'progresista' non teña nunca en conta os custos sociais que decisións como esta poden implicar. Reducir o número de accidentes e de falecementos por violencia viaria debe ser un obxectivo prioritario", concluíu.


Summary: Familia Caamagno, Sokram, Bala, The Fabulous Resaca Brothers e Croma partillarán escenario esta fin de semana en Ordes, no marco do festival artístico-musical DesOrdes Sonoras

Sexta feira Eroski ParaísoSantiago de Compostela Teatro PrincipalAté 11.12.201620.30h Eroski Paraíso, da compañía Chévere, é unha comedia que explora a memoria colectiva dunha xeración. Interpretada por Patricia de Lorenzo, Miguel de Lira, Cristina Iglesias, Fidel Vázquez. Vai de bechos, con Charo PitaLugoBiblioteca Pública de Lugo18.00h Charo Pita chegará acompañada dun león, un rato, un sapoconcho... e máis! Espectáculo con historias, adiviñas e cancións para crianzas de 0 a 3 anos. Sábado Desordes SonorasOrdesCampo da FeiraA partir das 12.00h Festival con sesión vermú, roteiro guiado e actuacións musicais de Familia Caamagno, SOKRAM (Dios Ke Te Crew), BALA, The Fabulous Resaca Brothers e Croma. A sesión vermú (de 12.00 a 16.00h) contará coa actuación de Os Do Xalo; Live Painting (a partir das 12.00h) coas intervencións artísticas de NO3L e NÖMADA (Miguel Peralta/ Cestola na Cachola); e roteiro guiado aos murais do DesOrdes Creativas pola vila, realizado polo equipo de Mutante Creativo. Festival de curtasVerín Auditorio Municipal e Casa da CulturaAté 11.12.2016 A primeira edición do festival internacional de curtas Vía XIV abordará tres categorías centrais: Entroido, Emigración e Fronteira. Ademais, palestras, obradoiros de realización de curtas e actividades didácticas diversas. Ruxe Ruxe + Deseqilibrio MentalSantiago de CompostelaSala Capitol21.00h Ruxe Ruxe presenta en directo seu novo disco, 20". Disco de celebración do vixésimo aniversario da banda galega de punk rock. No concerto estarán acompañados do grupo Desequilibrio Mental. Domingo Tufina, unha princesa porquiñaSan SadurniñoCasa da Cultura18-19.30h Mago Perlán pensa que a súa curmá, a princesa Tufina, vive nun castelo de chocolate porque lle envía cartas manchadas de cacao. Mais a verdade é que Tufina é moi desleixada. Perlán, facendo uso da súa maxia e da complicidade das crianzas, convencerá a Tufina da importancia da hixiene. Un conto para traballar coas crianzas o tema da hixiene e outros valores. Sahebbi (Amigo)Santiago de CompostelaO Dezaseis Até 28.12.2016 Exposición fotográfica solidaria co Sáhara, realizada pola Asociación Sahebbi de Oroso. Trátase dunha mostra que nace coa vontade de colaborar cun centro de integración para menores con diversidade funcional e cunha asociación de vítimas de minas antipersoa. A venda das obras desta exposición destinaranse integramente a eses dous fins. O mundo máxico de PinochoPonteareasAuditorio Reveriano Soutullo18.00h Espectáculo de teatro para o público infantil a carga da compañía Educateatro Producións, unha musical para crianzas maiores de 3 anos. Quarta Feira Guadi GalegoVigoTeatro Afundación20.30h Presentación oficial do seu último traballo, O mundo está parado, no concerto de Nadal da UVigo, coa presenza no escenario de Javier Ruibal.


Summary: Galiza ten perante si dous camiños posíbeis: ou se manter no statu quo actual, o chamado marco autonómico, ou ir a unha nova arquitectura institucional, a un país soberano. Sobre o tema debaten en Sermos, e desde posicións diverxentes, un nacionalista, Francisco Jorquera, e un dirixente do PP que se reclama do galeguismo, Xesús Palmou.

Sermos Galiza. O debate entre autonomía e soberanía ten que partir dun feito, o de que a autonomía xa existe e ten un percorrido de no mínimo 36 anos, desde as eleccións de 1981. A primeira cuestión sería, portanto, facerdes un balanzo deste período. Xesús Palmou. A Constitución de 1978 veu resolver o problema territorial que existía a aquela altura ao estabelecer o estado das autonomías. Naquel momento os constituíntes pretendían que accedesen á autonomía as comunidades que tiñan un feito diferencial, ou sexa, Catalunya, País Vasco e Galiza. Que acontece? Que despois veu o café para todos, un aspecto sobre o cal teño algúns reparos. Para Galiza, o balanzo é sen dúbida positivo. Galiza ten capacidade de autogoberno, pode defender os seus sinais de identidade, a súa cultura, a súa lingua. E, por suposto, ten capacidade para levantar tamén o seu propio proxecto económico, que, claro, está condicionado pola política do Estado, mais tamén pola da UE. Francisco Jorquera. Ben, se estabelecemos a comparación co franquismo é evidente que representou un avanzo. Mais as cousas hainas que analisar en termos comparativos. E se nos compararmos a respeito doutras nacións sen estado, o noso país non mellorou en todo este período. Temos comprometido ter unha base económica propia, algo indispensábel para ter futuro. Temos un país cada vez máis avellantado, unha emigración crónica, unha das taxas de ocupación máis baixas de Europa e un problema demográfico. Polotanto, non se pode dicer que a posición relativa mellorase. E por que? Polas propias limitacións do marco de partida e porque as institucións autonómicas estiveron hexemonizadas por partidos que non tiñan vontade de aproveitar esas ferramentas para construír un autogoberno pleno, logo chegou o café para todos, a homologación de situacións de natureza total e absolutamente distinta, o que son nacións sen estado e o que son rexións. Iso non está na Constitución. Se lemos a Constitución a resultante podería ter sido que accedesen ao autogoberno só Galiza, Euskadi e Catalunya e que nos outros territorios houbese só unha descentralización administrativa. A simetría nen sequer está na Constitución porque non se poden dar as mesmas respostas a realidades obxectivamente distintas e, en troca, apostouse nun modelo cada vez máis simétrico e foise baleirando o autogoberno através dun uso abusivo da lexislación básica do estado que reduciu moitas veces a potestade lexislativa dos parlamentos das nacións a unha simples autonomía político-administrativa. Aquí poderíamos falar tamén do papel do Tribunal Constitucional, que actuou como un árbitro comprado que favoreceu a equipa máis forte, como ficou en evidencia na súa actuación perante o Estatut catalán. E podemos falar tamén do impacto da integración na UE, co Estado español a negociar directamente con Bruxelas asuntos cuxas competencias están residencidas na Galiza. O problema do modelo autonómico, máis alá de se tiña potencialidades de partida ou non as tiña, é que está absolutamente esgotado e fracasado por como se desenvolveu. E Galiza, como se acaba de ver co asunto da venda do Popular-Pastor, carece das competencias necesarias para resolver os seus problemas. Francisco Jorquera «Galiza, como se acaba de ver co asunto da venda do Popular-Pastor, carece das competencias para resolver os seus problemas» Palmou. No ano 78 o ponto de partida de Catalunya, Galiza e o País Vasco era distinto. Apartir daí, quen avanzou máis? Eu entendo que máis Galiza. Como estaba Galiza en 1978? Eramos unha nacionalidade aillada, cunhas estruturas produtivas absolutamente anticuadas, con 30 por cento da poboación activa no sector primario… Que aconteceu ao longo destes anos? Pois que se rachou o aillamento, temos pendente o tema do AVE, mais estamos perfeitamente comunicados co resto de España e Europa. Temos estruturas produtivas perfeitamente equiparábeis ás de Catalunya e ás de Euskadi. No sector primario debemos estar por volta de 8 ou 7 por cento da poboación activa. En todo iso avanzouse e desde logo unha das chaves é que Galiza tivo autonomía e capacidade, aínda que fose limitada. Elaboráronse políticas desde Galiza e para Galiza. Dito iso, pasaron xa 40 anos da Constitución e entón loxicamente é o momento de ver en que cuestións a Constitución se ve superada pola realidade e necesita unha actualización. E o mesmo vale para o noso estatuto. Jorquera. Sen eternizarnos no debate do balanzo, insisto en que o asunto se debe valorar do ponto de vista relativo. Ti falache do sector primario. Eu cando viaxo e vexo como están Italia ou Francia o que observo é un sector primario desenvolvido e moderno, mentres aquí na Galiza o que temos é o campo abandonado. Valla isto como exemplo do que pretendo argumentar. SG. Poñamos agora as luces largas e vaiamos aos modelos antagónicos que defendedes. O aprofundamento da autonomía versus a soberanía. Palmou. Primeiro ten de haber vontade de diálogo. Será nunha mesa de negociación onde se aborde a cuestión. A Constitución necesita unha posta ao día, en asuntos como a adecuación do Senado á súa condición de cámara territorial. É preciso que na Constitución se reflicta que as comunidades autónomas deben participar con voz propia perante a UE naqueles temas (por exemplo, a política agraria) sobre os que teñen competencias. A política agraria da UE claramente non favoreceu as transformacións que o agro galego necesitaba. Despois está o tema do encaixe das comunidades na Constitución, nomeadamente o de Catalunya. Hai que abordalo através dunha reforma da Constitución que permita que España continúe a ser un país da UE cunha Carta Magna en que todos nos sintamos cómodos. En todo caso, eu non estou por ir a un Estado confederal. Non é a solución. Eu iría máis nunha liña de acentuar o Estado federal, non confederal. Non coñezo ningún modelo de estado confederal que teña sido un éxito. Xesús Palmou «O Estado confederal non é a solución. Desde o diálogo, eu iría máis nunha liña de acentuar o Estado federal» Jorquera. Eu, claro, discrepo de Xesús. E creo que se hai un problema de modelo, o que hai que facer é ir a outro modelo. E basicamente o que hai que facer é invertir as relacións que se estabelecen entre o Estado central e os distintos pobos que coexistimos nel. Se admitimos que aquí hai varias nacións, entón haberá que admitir que hai distintos pobos e que teñen que ser suxeitos de soberanía nos seus territorios. O pobo galego o que necesita é plena capacidade de decisión sobre os seus asuntos. Que se recoñeza que é o titular da soberanía na Galiza. En exercicio desa soberanía o pobo galego pode pactar con outros pobos e delegar unha serie de competencias en institucións comúns. Por suposto, iso exixe a vontade de todas as partes; e se non a hai, pois non é pecado ter un estado independente. En Europa nos últimos 25 anos naceron 17 Estados independentes. No ano 1945 a ONU fundouse con 45 estados, agora intégrana 193. É compatíbel ter un Estado independente e á vez participar na comunidade internacional, en termos de igualdade con outros pobos e non de dependencia. Sobre o nacionalismo galego S G. Que fica, se é que fica algo, daquel PP que, en frase mítica de Xosé Cuíña, se situaba á beira da autodeterminación? Palmou. Ben, é evidente que o PP de Galiza é un partido galeguista. Eu, que fun secretario xeral do PPdeG, considérome un galeguista prácticante. Ora ben, para min o galeguismo, máis que unha doutrina política, é un sentimento. E unha actitude. Un sentimento de amor á terra, amor á nosa cultura, amor á nosa lingua, etc. E eu coido que todo iso se mantén nunha grande parte dos integrantes do Partido Popular de Galiza. En consecuencia, non vexo que teña mudado sustancialmente ese aspecto do partido como un partido próximo á terra, próximo a Galiza e, portanto, dentro dunha estrutura estatal, si, mais cun sentimento e unha actitude galeguista. Ese é o Partido Popular que eu quero, polo que eu traballei e coido que é o PP que continuamos a ter actualmente. SG. Nunha entrevista no Sermos250, o profesor Antón Losada dicía que un dos problemas do BNG é a súa incapacidade para captar o que chamaba "galeguismo conservador". Que tería de facer o nacionalismo para o atraer? Jorquera. Eu receitas nen teño nen reparto. Mais si vou dar miña opinión. Eu son profundamente de esquerdas, pero creo que todo movimento nacionalista ten que ter unha vocación transversal no ideolóxico e no social e intentar articular unha alianza entre distintas clases que comparten uns intereses nacionais comúns. Ten que ter unhas propostas capaces de conectar cun universo social moi diverso e plural no ideolóxico. Toda forza política ten de adecuar as súas propostas ao grao de desenvolvimento da conciencia social e nacional no ámbito en que lle toca actuar. É ben non pretender ir tan alá que te desconectes de sectores que potencialmente poden acreditar na necesidade de ter forzas políticas propias, e un autogoberno real, embora aínda non vexan claro cal é a túa proposta final. Ou sexa, hai que introducir certa graduación no discurso e ter esa vocación de transversalidade inherente a todo movimento nacionalista. Este debate apareceu no Sermos Galiza nº 251 publicado a 22 de xuño de 2017.


Summary: O barón socialista salientou que a media anual de investimentos ascendía a 2.000 millóns durante a segunda lexislatura de Zapatero, fronte aos 600 millóns durante o goberno de Rajoy.

O secretario xeral do PSdeG, José Ramón Gómez Besteiro, pediu en Lugo esta segunda feira o voto para o PSOE como único "voto útil" para recuperar os investimentos en infraestruturas para Galiza. Besteiro asegurou que o PP "dinamitou" as partidas mentres que "os seus aliados", en referencia a Ciudadanos, non apoian o investimento en infraestruturas. O líder dos socialistas galegos salientou que a media anual de investimentos ascendía a 2.000 millóns durante a segunda lexislatura de Zapatero, fronte aos 600 millóns durante o goberno de Rajoy. "Para esta provincia, e para as outras, supoñen definitivamente perder o tren", destacou. Besteiro recordou nese sentido que "a primeira promesa" do PP en campaña, a aposta polo AVE a Galiza foi precisamente "o primeiro incumprimento" de Rajoy cando chegou á Moncloa. O secretario xeral do PSdeG chamou á cidadanía a votar tendo en conta "que se compromete e quen non" coa infraestruturas galegas.


Summary: Ambas as dúas formacións anuncian que veñen de iniciar conversas para "explorar coincidencias e puntos de encontro". Podemos tería aceptado a conformación dun grupo propio galego no Congreso no caso de que se dea a confluencia, pero nada se aclara sobre unha posible marca electoral.

Anova e Podemos veñen de anunciar o inicio de contactos entre ambas as dúas formacións en senllos comunicados. A formación nacionalista aclara que iniciou conversas para "explorar coincidencias e puntos de encontro" logo de "encetar" tamén "encontros e diálogo con organizacións políticas" coas que entende que é "posible encontrar fórmulas comúns de participación en procesos de unidade popular e en alianzas para as próximas eleccións xerais". Anova di ter "importantes coincidencias" con Podemos Galicia tras un primeiro contacto A formación nacionalista di nun comunicado que comprobou "importantes coincidencias" logo dun primeiro contacto. Así, asegura que tanto Anova como Podemos entenden "Galiza como Nación e o Pobo Galego como suxeito de soberanía" e que ambas as dúas organizacións coinciden en que "a participación nunhas eleccións ás cortes españolas debe dar lugar a un espazo parlamentario propio que teña a Galiza como o seu espazo de representación". "A plasmación da plurinacionalidade debe estar materializada de forma clara nas propostas de carácter electoral", di Podemos no seu comunicado, no que é menos claro sobre ese posible grupo propio. Podemos tería aceptado a conformación dun grupo propio galego no Congreso e o dereito a decidir, pero nada se di da marca desa posible confluencia Aínda así, Podemos aceptaría a conformación dun grupo propio galego no Congreso e a soberanía deste e da propia Galicia nos procesos de decisión, aínda que nada se aclara da marca coa que esta hipotética confluencia galega acudiría ás eleccións, dado que ningún dos posibles actores nela (BNG, a propia Anova ou as mareas) aceptan a proposta da dirección da formación de Pablo Iglesias de priorizar a súa denominación. Si que di, non obstante, Podemos Galicia que existe o "recoñecemento expreso" de que as organizacións políticas "deben ser ferramentas ao servizo da xente e do cambio, rexeitando tanto a súa función como fin en si mesmas, como aquelas lecturas que fan das organizacións partidarias as únicas intérpretes e canalizadoras da vontade popular". Ademais, Anova asegura que ambas formacións conciben "as nosas organizacións como instrumentos da cidadanía do común" e "partillan a visión da realidade plurinacional do Estado español e o esgotamento do réxime do 78". Tamén en que o novo marco para o Estado "só pode vir mediante un proceso de procesos constituíntes que garanta o respecto das vontades soberanas dos suxeitos políticos das diversas nacións". Xa que logo, aceptaría tamén o dereito a decidir. Ademais, din concordar en "facilitar o traballo nos espazos de poder cidadá naqueles concellos en que Anova e Podemos participaron en mareas", con independencia "do resultado dos procesos de diálogo para conformación de candidaturas ás eleccións xerais". "O proceso de diálogo entre Anova e Podemos continuará aberto co obxectivo de encontrarmos as fórmulas de cooperación para a unidade popular neste intre histórico que estamos a vivir", remata a formación nacionalista no seu comunicado.


Summary: O Atlético Guardés tiña que regresar á acción este domingo, pero o coronavirus volve dilatar unha parada competitiva que se estende xa por un mes e medio. Pese a todo, José Ignacio Prades (Petrer, 1975), técnico do conxunto galego, reivindica a capacidade de adaptación dunhas xogadoras "moi fortes mentalmente".

—Xa entre outubro e novembro pasado o equipo estivo tres semanas sen competir, outras dúas en novembro e agora, cando por fin ía volver xogar despois de mes e medio de parada, os positivos detectados primeiro no Elxe e despois no Lanzarote atrasaron aínda máis ese regreso á competición. Como se consegue manter a concentración, a intensidade e o ritmo neste contexto tan complicado? Esta situación supón un grande esforzo a nivel mental, sobre todo por parte das rapazas. Estamos caendo na frustración de ver que todo o que propomos, todo o que programamos, non se pode levar a cabo. Intentamos disumulalo como podemos, pero resulta moi complexo para elas non ter un partido no horizonte. É necesario ter sempre un obxectivo competitivo para manter a intensidade, e este xaneiro a cousa ía cambiar, porque chegaba un mes cargado de traballo, de retos... un mes moi complexo, si, pero a caída dos compromisos foi un pequeno golpe para todas. De todos modos, agardamos recolocar o partido de Lanzarote o antes posíbel. Estabamos moi ilusionadas coa idea de ter este domingo o partido de competición europea, pois sabíamos que o rival chegaría tamén moi motivado e nós estabamos traballando ben, concentradas, animadas e con moitas ganas, pero non puido ser. —Poden estas paradas no calendario que vimos comentando estar detrás das numerosas lesións que vén padecendo o equipo nos últimos tempos? Loxicamente, é posíbel que exista algunha correlación entre a non actividade e as lesións, pero non só para nós, senón para a gran maioría de deportistas desta e doutras disciplinas. O certo é que, en última instancia, isto é un reto para todos e todas, para deportistas, preparadores físicos, clubes... todas as que temos que xestionar unha realidade distinta á habitual que nos obriga a adaptaranos. —O partido do domingo contra o Elxe na EHF European Cup tiña que representar o seu regreso a Europa 10 meses despois, pero os positivos nas alacantinas impidiron disputar o choque, o que converte o Atlético Guardés en equipo de cuartos de final. Como afrontaban esta eliminatoria a partido único e como recibiron a nova da clasificación automática? Precisamente no adestramento da tarde da segunda feira comentamos coas xogadoras que tomabamos a eliminatoria pensando que o resultado na ida foi un empate, así que na volta todo partía de cero e este domingo, cando saltásemos á pista, xogaríamonolo todo a unha carta. Para min era unha boa forma de enfocar este choque, pero sabíamos que a cancelación era algo que podía acontecer, que os positivos no Elxe fosen a máis e a eliminatoria non se puidese disputar. Esta situación tan complexa é nova para todas, imos sobre a marcha, facendo un mestrado sobre a mesma tanto xogadoras como técnicos, clubes... até a propia competición. Polo momento avanzamos dúas eliminatorias sen xogar, e recoñecendo que a decisión da organización foi acertada, isto non nos pon contentas, pois preferiríamos conseguilo sobre a pista, malia que recoñezo a nosa fortuna, pois perfectamente poderíamos ter sido nós. —Saíndonos un pouco do curto prazo e pondo a mira no futuro, cales son os obxectivos finais do Atlético Guardés nesta atípica tempada? É tan complicado mirar máis aló do día a día que optamos por non pensar niso, porque cada cousa que pensamos pode cambiar cada semana ou mesmo dun día a outro, e iso é unha auténtica faena. Molesta moito facer un traballo en decembro pensando no que farás en xaneiro e que, de súpeto, as cousas cambien totalmente... É moi difícil traballar así. Por iso penso que marcarse obxectivos a longo prazo é contraproducente agora mesmo. —Eu malíciome que me vai contestar algo similar, pero hai pouco máis dun ano, a finais de febreiro de 2020, renovaba por un ano máis, o quinto consecutivo, como técnico do Guardés. Como se atopa a súa situación contractual a día de hoxe? Si (ri). Polo tema que acabamos de comentar, teño que contestar que aínda non nos sentamos a falar. Certo é que sempre é por estas datas cando retomamos as conversas para preparar o ano seguinte, pero agora estamos tan metidos en saír adiante do mellor modo posíbel que resulta complicado aventurar o que pode pasar o ano que vén. Pero en breve penso que tanto o clube como eu mesmo nos sentaremos para falar do ano próximo e planificar as cousas co seu debido tempo.


Summary: Nais e pais, mestres e veciñanza das Pontes levaban case tres semanas de mobilizacións esperando unha explicación do goberno da Xunta a respecto do anuncio do encerramento do Colexio Monte Caxado o pasado 22 de xuño, o penúltimo día do curso. O domingo comezaron unha marcha por etapas que concluíu este mediodía na Coruña. Despois de xantar, de volta a casa, sentáronse a escoitar ao conselleiro.

Román Rodríguez subiu á tribuna do Parlamento as tres e media da tarde. O conselleiro de Educación dixo que as medidas adoptadas para a reorganización de centros de ensino se tomaron "en exercicio das competencias" do seu departamento, que se trata de "medidas técnicas, responsables e sensatas" e que "en ningún caso pode falarse de encerramentos de centros, pois nos casos dos CPI das Pontes, Porriño e Ribadavia seguirán impartíndose clases de Infantil e Primaria e os de Secundaria pasan aos institutos" das devanditas localidades. Os alumnos de Secundaria destes tres centros afectados pola reorganización, indicou o conselleiro, son os únicos que pasarán a estudar en institutos das localidades. Nais e pais, profesoras e profesores, e moita veciñanza das Pontes madrugaron esta mañá para completar a marcha de protesta até a sede territorial de Educación na Coruña. Comezaran o domingo e onte chegaran até a entrada da cidade. Están mobilizados en defensa do Colexio Monte Caxado desde o 22, o día que Indalecio Cabana, o xefe territorial de Educación, o inspector xefe, Fermín Lata, e a inspectora de zona, unha funcionaria en prácticas, reuniron ás directivas do CPI Monte Caxado e do CEIP A Madalena para informalas de que, segundo o Decreto 60/2017, o Monte Caxado "extinguía" a súa actividade e pasaba a integrarse no da Madalena. As veciñas e os veciños das Pontes colleron os coches (había folga de autobuses) esta mañá para manifestarse na Coruña. A xestión das "medidas técnicas, responsables e sensatas" adoptadas por Román Rodríguez leváraos até alí. "Fai falta tempo para ver, para crer", dixo o conselleiro desde a tribuna. Durante as dúas semanas seguintes ao anuncio de Educación, nas Pontes houbo fechamento de nais e pais no centro escolar, xuntanza da coordinadora de Anpas dos seis centros de ensino da localidade, asembleas, manifestacións, adhesións da veciñanza á protesta, unha concentración en Compostela xunto aos afectados de Outes (nese caso si se fecha, admitiu Rodríguez), O Porriño e Ribadavia, declaracións públicas de Valentín González, o alcalde de As Pontes e presidente da Deputación que, ademais, ten fillos no Monte Caxado. Pero o conselleiro non foi quen de explicarlles o que explicou esta tarde no Parlamento. Tampouco o explicara -nada dixo da reorganización nin dos colexios afectados como lle recordaron os grupos da oposición- na súa comparecencia parlamentaria, dous días antes de mandar á Inspección, do 20 de xuño. "Está aquí non por vontade propia, señor Rodríguez, senón pola presión popular", recordoulle tamén a oposición. O certo é que o decreto de reorganización promove a "extinción" do Monte Caxado, a dirección integrarase no CEIP Madalena, e mesmo no DOGA corrixiuse o número de identificación do centro (na primeira redacción aparecía o do Monte Caxado). Os profesores manteñen a prevención respecto do último anuncio de Educación. "Segundo nos dixo o conselleiro de Educación na reunión que tivemos con el e que fora solicitada polo concello e na que estivo Valentín, o alcalde, a decisión comunicouse o 22 de xuño porque se sabía que ía provocar reacción das nais e dos pais e do profesorado. Así que, dixeron, se o facían durante o curso, provocaría un mal funcionamento do centro. Interferencias. Como é posíbel que nun sistema educativo se poidan facer as cousas así?", queixábase esta maña o director do Monte Caxado, Juan José Bermúdez. E insistía: "non damos nada por perdido". Bermúdez comezou no colexio en 1984, o ano que se inaugurou. "Aquilo xa foi grazas á mobilización", conta Antonio, un veciño que se sumou a esta protesta, "Cacharro Pardo díxonos un día que estaba feito e ás dúas horas presentou a súa dimisión, pero seguimos adiante". Nos primeiros anos, o Concello asumira parte do gasto do profesorado, "elixiámolos nós e collíamos os de mellor expediente, logo marchaban porque aprobaban a oposición", recorda Antonio nun lado da pancarta que recorre o treito desde Matogrande a Monelos. "Son das Pontes, estudei na Academia Nebrija, que despois foi o Pardo Bazán, que tamén desapareceu. Pecharan tamén o colexio Endesa, adscrito ao Monte Caxado", apunta o director, "houbera un bum naqueles anos e chegamos a ter 776 alumnos. Pero este segue sendo o centro con máis alumnas e alumnos, 262, e máis proxectos da vila. Mátase un colexio que estaba nun bo funcionamento, se non non se explicaría este apoio que está tendo da veciñanza, esta mobilización". Roberto, o día anterior desde Bergondo a cargo do megáfono, di que está na manifestación porque é pai dunha nena que cursa Primaria, que el foi alumno do Monte Caxado, "empecei en cuarto o ano que se inaugurou", e que o centro foi mellorando e non comprende as razóns de Educación. "Tiñamos que estar facendo outras cousas, ou cos rapaces de vacacións, pero queremos ter as cousas claras do que vai pasar co colexio". José Ángel, pai dun alumno de Primaria -"teño o neno matriculado, e con actividades extraescolares pola tarde, quero que siga nelas e non sei se haberá un horario de clases que llo permita"- e Belén, nai de dúas nenas tamén en Primaria, están nas mesmas. Piden explicacións e toparlle un sentido a ese anuncio que os pillou xantando o día antes de fin curso. "Pedimos perdón pola incerteza", dixo o conselleiro desde a tribuna. A incerteza vai máis alá dos horarios, ou da integración dos programas do Monte Caxado nos plans da nova dirección. "Para nós, a atención a diversidade é máis un reto cá unha complicación", sinala Juan José Bermúdez, o director. "Foise creando unha cultura que se perde toda". Hai 55 alumnos que requiren atencións especiais. Mesmo hai un caso dun neno no que o colexio, coa intervención da ONCE, conseguiu integrar. O neno e a nai estaban na manifestación. Tamén Beatriz, mestra e nai afectada -acaba de matricular o neno para o curso que vén-, que ten dúbidas sobre o futuro dos profesores. "Somos un claustro de 31 persoas, pode haber algunha supresión, e hai unha xubilada que seguro non se cubrirá. Imos dun recorte a outro". Mañá o alcalde, hoxe á cabeza da protesta vestido de corto e megáfono en man, volverá reunirse cos veciños para falar das accións a seguir. Queren abrir unha vía de diálogo coa Xunta, que parece que comeza a recuar. O conselleiro rematou a súa intervención no Parlamento embarcado nunha disputa política acusando a oposición de "construír o seu relato sobre unha mentira" e xustificando as omisións do día 20 na "responsabilidade" de que ten que "dar conta de feitos concretos e a reorganización inda non fora acordada polo goberno". Nas Pontes, as nais e os país do Monte Caxado non se toman vacacións. "Hoxe somos máis fortes, somos máis que a semana pasada, e imos seguir até que se solucione isto", advirte Belén ao final da marcha. No colexio seguía xente no peche, na tribuna do Parlamento houbo tamén xente das Pontes. Escoitaron a Román Rodríguez dicir que teñen "as portas abertas do servizo de inspección para resolver posíbeis prexuízos", dicindo que el "entende a relación afectiva das familias cos colexios". Quizá, no caso das Pontes, non calibrou ben a forza desa relación. Nas Pontes, unha vila singular social e economicamente, inda queda rastro diso que se chama sociedade civil e que case nunca aparece. Nota: Nas fotografías que van inseridas no meio do texto, da autoría de E.D., aparecen: (1). Na esquerda, o director do centro; (2). Bea, mestra; (3). Valentín González Formoso, alcalde de As Pontes, co megáfono na man; (4). Un momento da concentración


Summary: Carlos Aymerich presentou esta mañá no rexisto do Parlamento o escrito de renuncia ao seu escano, obtido nas galegas de Outubro ao encabezar a listaxe do BNG pola provincia de Pontevedra.

Após 8 anos na Cámara galega -precedidos dunha lexislatura no Congreso dos Deputados- Aymerich volta ás aulas na faculdade de Dereito da Universidade da Coruña. Coa renuncia ao seu escano, anunciada xa a pasada semana, o líder de Abrente patentiza a súa discrepancia coa liña política adoptada pola XIV Asemblea Nacional do BNG. Na Asemblea, realizada esta fin de semana en Santiago, ficou en evidencia que as posicións que defende Aymerich son moi minoritarias neste momento no seo da organización frentista. En conversas con xornalistas, Aymerich reafirmou o seu compromiso -e o do seu colectivo- co BNG.


Summary: Asinou un convenio de colaboración con Fiare, no marco dunhas xornadas informativas nas que participou o director de Operacións de Fiare Banca Etica, Juan Garibi. O acordo busca "situar as persoas no centro de todas as políticas públicas"

Fiare Banca Etica é a maior entidade cooperativa de crédito de Europa, un proxecto con máis de 11 anos de percorrido no Estado Español, un traballo que culminou o pasado 1 de outubro co inicio das súas operacións como entidade bancaria dirixidada a clientes particulares. A diferenza con outras ofertas de banca ética é o seu carácter de de cooperativa, de xeito que os seus clientes e clientas son en realidade persoas socias, que como tales participan dos procesos de toma de decisión do banco en condición de igualdade. Fiare conta con máis de 5000 socios e socias en España; tanto persoas individuais coma entidades sociais e algunhas institucións, como concellos, ao redor de dúas ducias, entre eles o de Manzaneda Fiare conta con máis de 5000 socios e socias en España; tanto persoas individuais coma entidades sociais e algunhas institucións, como concellos, ao redor de dúas ducias, entre eles o de Manzaneda. As administracións públicas locais fanse socias de Fiare como mostra do compromiso en construír unha banca ética desde a cidadanía organizada que impulsa unha intermediación financeira baseada nuns valores como a responsabilidade, a solidariedade e o respecto pola contorna. Donostia, Errentería, Ordizia, Azpeitia, Hernani, Oñati (Euskadi), Burlada, Ansoain, Berriozar, Villaba, Huartepa (Navarra). Prat de Llobregat, Sabadell, Cambrils (Catalunya), RivasVaciamadrid (Madrid) ou Albuixech (Valencia) son outras das localidades comprometidas co proxecto. A pasada semana a Deputación de Lugo converteuse na primeira entidade provincial en formar parte da banca cooperativa, grazas ao convenio asinado con Fiare Banca Etica. A deputada de Economía, Recadación e Facenda, Pilar García Porto, fixo este anuncio durante a inauguración dunhas xornadas técnicas e informativas, celebradas o pasado venres e sábado no Salón de Actos do Pazo de San Marcos, nas que participaron o responsable do Grupo Local de Lugo de Fiare Banca Etica, Xabier Bruña, e o director de Operacións de Fiare Banca Etica, Juan Garibi. García Porto subliñou que esta aposta por unha banca alternativa á convencional responde ao obxectivo da Deputación de Lugo de "situar as persoas no centro de todas as políticas públicas" García Porto subliñou que esta aposta por unha banca alternativa á convencional responde ao obxectivo da Deputación de Lugo de "situar as persoas no centro de todas as políticas públicas", así como ao de traballar sempre de xeito transparente. A achega económica da Deputación pasará a formar parte do capital social de Fiare Banca Etica e estará destinada, ao igual que o capital achegado por todas as persoas socias, a financiar proxectos que prioricen o respecto ao medio ambiente e a creación de postos de traballo en ámbitos como a prestación de servizos ou outras actividades produtivas. Os proxectos son avaliados localmente por unha comisión que en Galicia está formada por cinco persoas elixidas asembleariamente e que cumpren unha serie de requisitos: manter o equilibrio rural-urbano, de xénero, e representar as distintas sensibilidades que conforman Fiare: o mundo ecoloxista, do sindicalismo agrario, de cooperación e do comercio xusto. García Porto concluíu que "as novas maneiras de facer políticas públicas tamén pasan por comprometerse coas persoas, apoiando o nacemento de proxectos locais cun positivo impacto social". Este mesmo verán Fiare anunciou a aprobación do seu primeiro proxecto financiado en Galicia. Trátase do Sindicato Labrego Galego, un dos colectivos que hai anos impulsou esta entidade de banca ética, e que hai uns meses recorreu a Fiare Galiza na procura de financiamento, en lugar de buscar un préstamo nunha entidade bancaria tradicional. Un novo Fiare Fiare viña funcionando até agora como entidade de apoio aos actores da economía social, cunha área para particulares mínima, suxeita á lexislación italiana e con moitas limitacións operativas e técnicas. A novidade é que a partir de agora poderá ofrecer de verdade servizos a particulares con toda a carteira básica: banca por Internet, caderno de aforro e a prazos -entre 12 e 60 meses-, xiro de recibos, tarxeta de débito de Servired (caixas rurais) e todas as garantías que teñen as clientas de calquera outra entidade, incluída a cobertura do Fondo de Garantía de Depósito. A prioridade inicial é ofrecer os servizos ás persoas socias que xa son clientas a pesar das dificultades que existían (ao redor de 2.300), dirixirse logo ao resto de persoas socias (outras 3.000) e empezar a abrirse fóra da súa base social coincidindo coa entrada de 2015. A prioridade inicial é ofrecer os servizos ás persoas socias que xa son clientas a pesar das dificultades que existían, dirixirse logo ao resto de persoas socias A participación das persoas socias na toma de decisións, destacan os seus responsables, non vai en detrimento da profesionalidade, como demostra a experiencia en Italia de Banca Popolare Etica, que concedeu créditos por valor de 1.800 millóns e ten unha morosidade do 2% cando na banca convencional española está a superarse o 13%.